تشریک مساعی با بغداد در میانه انجماد منطقهای
دلیل اینکه طیف گستردهای از کارشناسان شرایط فعلی خاورمیانه را به شدت عجیب و غریب توصیف میکنند این است که اساساً ما شاهد یک نوع «انجماد مبهم» هستیم. مقصود از بکارگیری واژه انجماد این است که در این شرایط صرفاً در حال مشاهده تحرکات سیاسی معمول هستیم و در کنار آن نیز اظهارنظرهایی از سوی کشورهای میانجی میان ایران و آمریکا را نظارهگر هستیم و در این میان رسانههای عربی، عبری و غربی بر اساس دستور کار خود در حال پیش بردن سناریویی هستند که از بالا به پایین برای آنها نقطهگذاری شده است. در حوزه نظامی هم وضعیت به غیر از لبنان که اسرائیل طی روزهای اخیر چندین نوبت به جنوب این کشور حمله کرد و همچنین تبادل آتش میان یمن و عربستان، عملاً در یک ابهام مشخص قرار دارد و اساساً هیچ فعل و انفعالی جز کنترل تنگه هرمز توسط ایران به چشم نمیخورد. این نمودار به صورت واضح نشان از آن دارد که کشورهای منطقه (منجمله ایران) به هیچ وجه به دنبال آن نیستند که اوضاع و احوال را دگرگون کنند و تنها دونالد ترامپ است که هنوز بر سناریوی خود و تیمش در مورد تنگه هرمز و همچنین مواجهه سیاسی با تهران همانند گذشته اصرار دارد. او در آخرین اقدام، پُستی را در حساب کاربری خود در شبکه تروث سوشیال منتشر کرد که تصویری از تنگه هرمز را در بر داشت و در بالای آن عبارت قلمرو جدید ایالات متحده (NEW U. S Territory) درج شده که در حقیقت ریشه آنرا باید مواضع اخیر وی در جمع افسران نظامی و اطلاعاتی در نیویورک دانست. در واکنش به این اقدام کاظم غریب آبادی، معاون حقوقی و بینالملل وزیر امور خارجه در فضای مجازی نوشت: «همانطور که ترامپ نام خلیج همیشگی فارس را به صورت صحیح نوشت، به زودی توهمش درخصوص تنگه هرمز یا اصلاح میشود یا توهمات این متوهم را اصلاح خواهیم کرد».
رئیس مجلس در بغداد
آنچه در این میان و در شرایط کنونی منطقه از اهمیت ویژهای برخوردار است، سفر محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی و رئیس تیم مذاکره کننده کشورمان به عراق است. قالیباف با هدف گفتوگو درباره تحولات منطقه، تقویت همکاریهای راهبردی تهران و بغداد و بررسی راهکارهای مشترک برای کمک به برقراری ثبات و امنیت در غربآسیا امروز در راس یک هیات بلندپایه پارلمانی عازم عراق خواهد شد. محمدکاظم آلصادق، سفیر جمهوری اسلامی ایران در عراق در خصوص این سفر اظهار کرده که قالیباف در این سفر با رئیس مجلس، نخستوزیر، رئیسجمهور، رئیس شورای عالی قضایی و مشاور امنیت ملی عراق دیدار و درباره مسائل دوجانبه، منطقهای و بینالمللی رایزنی خواهد کرد و روز پنجشنبه نیز در مراسم چهلم رهبر شهید انقلاب که با حضور مقامات محلی کربلا، عشایر و طوایف مختلف و جمعی از مردم استان کربلا برگزار میشود، شرکت خواهد کرد. سفیر ایران در عراق با تأکید بر اینکه این سفر از قبل برنامهریزی شده و در پی دعوت رسمی قبلی رئیس مجلس عراق انجام میشود، اعلام کرد که «سفر رئیس مجلس شورای اسلامی هیچ ارتباطی با تحولات اخیر در روابط ایران و عراق و اقلیم کردستان ندارداز قبل برنامهریزی شده بود». او در عین حال تأکید کرد که این سفر با توجه به تحولات منطقه از اهمیت بالایی برخوردار است و قطعاً رایزنیهای دو کشور میتواند به تحقق ثبات و آرامش هرچه بیشتر در منطقه کمک کند.
وضعیت بغداد
اینکه در سفر قالیباف چه مواردی موردنظر و گفتوگو خواهد بود، موضوعی است که بدون شک مسائل دوجانبه و حتی اوضاع و احوال سیاسی نظامی منطقه را در بر خواهد گرفت، اما در این راستا چندین و چند رخداد مهم در حال شکلگیری است که نمیتوان از آنها به سادگی به عبور کرد. نخستین مساله، عزم دولت علی الزیدی، نخستوزیر عراق برای پیشبرد پرونده انحصار سلاح در دست دولت و مقابله با فساد است. در این راستا هادی العامری، دبیرکل سازمان بدر عراق تأکید کرد که پرونده محدود کردن و انحصار سلاح در دست دولت، موضوعی کاملاً درونی و عراقی است و هرگونه تصمیمگیری درباره آن باید صرفاً توسط خود عراقیها اتخاذ شود. اما دومین مساله، افتتاح دفتر ناتو در بغداد است؛ به گونهای که حدود دو هفته پیش رسانههای عراقی اعلام کردند که قاسم العبودی، مشاور امنیت ملی عراق با رامون آرمادا، فرمانده سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) در عراق از طریق ویدئو کنفرانس رایزنی کرده و در نهایت توافق شد تا دفتر ناتو به زودی در بغداد افتتاح شود. موضوع افتتاح دفتر ناتو در بغداد از این جهت اهمیت دارد که روز گذشته (سهشنبه) حیدر العبودی، سخنگوی دولت عراق تأکید کرد که ائتلاف بینالمللی تحت فرمان ایالات متحده در حال تسریع اقدامات لازم برای پایان دادن به مأموریت خود تا پایان ماه سپتامبر است. بر این اساس باید متوجه بود که حتی اگر آمریکاییها از عراق خارج شوند، باز هم ناتو که رهبری آن با ایالات متحده است، در بغداد حضور دارد و سناریوی واشنگتن و شرکای خود را با این پوشش پیش میبرد.
