توافق؛ نزدیک است؟
حال اینکه این توافق چگونه خواهد بود و چه سازوکارهایی خواهد داشت که شکافهای میان ایران و آمریکا را پر کند خود محل پرسش و تامل است. البته هر چند طرفین به احتمال بالای رسیدن به توافق اشاره میکنند، اما از طرف دیگر سخن از اختلافات میان تهران و واشنگتن پا برجا است و تا زمانی که این اختلافات حل و فصل نشود طبیعتا هیچ توافقی هم شکل نخواهد گرفت. چه اینکه طرفین همزمان با طرح مذاکره و توافق بحث گزینه نظامی و بازگشت به جنگ را نیز همچنان روی میز دارند. قدر مسلم حد فاصل ۲۴ ساعت گذشته تحولات مثبتی در راستای نزدیک شدن طرفین به توافق رخ نداده و همچنان شاهد اظهار نظرهای مختلف و متناقض از سوی مقامات مختلف آمریکایی هستیم. از طرفی به رغم توئیت جمعه شب ترامپ مبنی بر لغو محاصره دریایی ایران، تسنیم به نقل از دریانوردان ایرانی نوشت: محاصره دریایی همچنان پابرجاست و کشتیها از سوی سنتکام، هشدار توقف و عدم اجازه عبور از محاصره دریایی دریافت میکنند. در همین راستا نیز یک مقام ایرانی به الجزیره گفته است: هنوز هیچ چیز نهایی نشده است. تیم مذاکرهکننده آمریکا چارچوب حرفهای و اخلاقی مشخصی ندارد و مواضع و خواستههای خود را بهطور مداوم تغییر میدهد. این اظهارات در حالی مطرح میشود که گزارشهای مختلفی از ادامه مذاکرات، تبادل پیامها و تلاش میانجیها برای کاهش اختلافهای باقیمانده منتشر شده است. از سوی دیگر شامگاه جمعه قرار بود ترامپ تصمیم نهایی را در قبال ایران در اتاق تعیین وضعیت اتخاذ کند. اما به گفته یک منبع، این جلسه دو ساعته بدون تصمیم نهایی پایان یافت. این در حالی است که مفاد توافق احتمالی همچنان رسما اعلام نشده است. در همین راستا وزیر جنگ آمریکا گفت: وضعیت فعلی این است که هر توافقی، توافق خوبی خواهد بود، ترامپ صبور است تا مطمئن شود هرگونه پیمان صلح با ایران، عدم دستیابی این کشور به سلاح هستهای را تضمین میکند. اگر ایران نمیخواهد به توافق بزرگی برسد که تضمین کند به سلاح هستهای دست نخواهد یافت، پس میتواند با ارتش آمریکا مقابله کند. پیت هگست ادامه داد: توانایی ازسرگیری عملیات نظامی علیه جمهوری اسلامی ایران را داریم، وضعیت مهمات ما به اندازه و کافی است. این در حالی است که NBC به نقل از مقامات آمریکایی مدعی شده است: ارتش آمریکا، با وجود انجام عملیاتهای جستوجو، تأیید نکرده که ایران در تنگه هرمز مین کار گذاشته باشد. الجزیره نیز به نقل از یک مقام کاخ سفید نوشت: ترامپ هیچ توافقی با ایران امضا نخواهد کرد، مگر اینکه برای آمریکا سودمند باشد و با خطوط قرمز او مطابقت کند. گویا نشست تعیین وضعیت در سطح بالا حدود دو ساعت به طول انجامیده و خروجی آن، تأکید مجدد و قاطع دولت ترامپ بر موضع سختگیرانه واشنگتن در قبال برنامههای هستهای تهران بوده است. روند تحولات به نحوی پیش میرود که حتی رافائل گروسی مدیرکل آژانس را نیز به واکنش واداشته است. رافائل گروسی، گفته است: در صورت امضای توافق میان تهران و واشنگتن، آژانس حداقل ۶۰ روز فرصت خواهد داشت تا جنبههای هستهای مورد نظر را بررسی کند. وی توافق احتمالی را خبر فوقالعادهای خواند، اما تأکید کرد همچنان اختلافاتی بین طرفین وجود دارد. در همین بین نیویورک پست نوشت: منابع آگاه اعلام کردند یکی از مهمترین اختلافات باقیمانده در مسیر دستیابی به توافق اولیه میان آمریکا و ایران، نحوه آزادسازی تدریجی حدود ۶ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده ایران در قطر است. دونالد ترامپ و مذاکرهکنندگان ایرانی در حال گفتوگوهای فشرده برای نهاییسازی تفاهمنامهای هستند که میتواند به بازگشایی تنگه هرمز منجر شود. منابع مطلع تأکید کردهاند این ۶ میلیارد دلار مستقیماً در اختیار دولت ایران قرار نخواهد گرفت، بلکه برای خرید مواد غذایی، دارو و سایر اقلام بشردوستانه استفاده میشود و هزینهکرد آن تحت نظارت بینالمللی خواهد بود. یک مقام آمریکایی گفته آزادسازی این منابع بهصورت مرحلهای و در ازای اجرای تعهدات مشخص از سوی ایران از جمله بازگشایی تنگه هرمز انجام خواهد شد. حال باید دیدی روند تحولات میان ایران و آمریکا طی روزرهای آینده به کدام سمت خواهد رفت و چه اتفاقاتی رخ خواهد داد.
