از طرف گرچه بسیاری عزیمت به اسلامآباد را نقطه عطف سفر عراقچی قلمداد میکردند؛ اما سفر وی به روسیه نیز خالی از منافع نبود. چه اینکه بدانیم روسیه نیز هم قابلیت میانجیگری بین تهران و واشنگتن را دارد و هم خود تمایل به این امر مهم دارد. برخی معتقدند که روسها حتی پیشنهاداتی را نیز برای ایران و آمریکا دارند تا روند مذاکرات از سر گرفته شود تا شاید طرفین به یک توافق برسند. از همین جهت نیز سفر عراقچی به روسیه میتواند از اهمیت خاص و لازم برخوردار باشد. چه اینکه دیمیتری پسکوف سخنگوی کاخ کرملین روز گذشته اظهار کرد: «با توجه به تحولات وضعیت غرب آسیا اهمیت گفتوگوها میان ولادیمیر پوتین رئیسجمهور روسیه و سیدعباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران قابل توجه است». از طرفی تحولات دیپلماتیک نیز همچنان ادامه دارد. در این خصوص آکسیوس نوشت: «پیشنهاد جدید ایران که از طریق میانجیگران پاکستانی به آمریکا ارائه شده، ابتدا بر حل بحران بر سر تنگه هرمز و محاصره دریایی ایالات متحده متمرکز است. بر اساس آن، آتشبس نیز برای مدتی طولانی تمدید میشود یا طرفها برای پایان دائمی جنگ توافق میکنند. طبق این پیشنهاد جدید، مذاکرات هستهای در یک مقطع دیگر و پس از بازگشایی تنگه هرمز و رفع محاصره دریایی انجام میشود». حال باید دید مذاکرات عراقچی در اسلامآباد، مسقط و مسکو چگونه پیش رفته و این سفرها چه تاثیری در مواجهه ایران با مساله جنگ یا مذاکره خواهد گذاشت.
* سفرهای دوجانبه
روز گذشته بود که سیدعباس عراقچی وزیر خارجه کشورمان پس از عزیمت به اسلامآباد و مسقط در آخرین بخش سفر خود به سنپطرزبورگ روسیه رفت و در بدو ورود اظهار داشت: «ما با روسیه همواره مشورتهای نزدیک داشتهایم و درباره موضوعات گسترده، بهویژه مسائل منطقهای، رایزنیهای مستمر و دوجانبه داشتهایم». وزیر امور خارجه گفت: مدتی بهدلیل جنگ تحمیلی رمضان، فاصلهای در دیدارها ایجاد شده بود. از این فرصت که پیش آمد استفاده کردیم و در ادامه سفرهایی که به پاکستان و عمان داشتم، سفر به روسیه نیز تنظیم شد، این فرصت فراهم شد تا درباره تحولات مرتبط با جنگ در این مدت و وضعیت فعلی، با دوستان روس خود رایزنی کنیم و آخرین وضعیت را مرور کنیم. طبیعی است که هماهنگیهای لازم نیز باید صورت گیرد. رئیس دستگاه دیپلماسی بیان کرد: سفرهای من به پاکستان و عمان، سفرهای دوجانبه بود. در مورد پاکستان، این کشور در مقطع اخیر نقش مهمی در میانجیگری مذاکرات ایران و آمریکا را برعهده دارد و لازم بود درباره آخرین تحولات گفتوگو کنیم. بههرحال، در روند مذاکرات تحولاتی رخ داده و رویکردهای نادرست و زیاده خواهیهای آمریکا باعث شد مذاکرات دور قبلی به رغم پیشرفتها نتواند به اهدافش برسد؛ بنابراین لازم بود، وضعیت فعلی با دوستانمان در پاکستان مورد مشورت و بررسی قرار گیرد. وی ادامه داد: عمان، کشوری دوست و نزدیک، ما است و مواضع بسیار خوبی را در این جنگ داشتند. لازم بود دیداری داشته باشیم تا روابط گستردهتری با همسایگانمان به خصوص در حوزه خلیج فارس ایجاد شود، تا بتوانیم مشکلات موجود را مدیریت کنیم. ما و عمان دو کشور ساحلی تنگه هرمز هستیم و لازم بود در این خصوص رایزنی داشته باشیم. عبور امن از تنگه هرمز موضوعی مهم و جهانی است و ما و عمان بهعنوان دو کشور مشرف بر این تنگه، لازم است هماهنگیهای نزدیکی داشته باشیم تا منافع مشترک تأمین شود.
*دیدار در سنپطرزبورگ
وزیر امور خارجه کشورمان که برای دیدار با مقامهای ارشد روسیه به سنپطرزبورگ رفته بود با رئیسجمهور روسیه دیدار و گفتوگو کرد. در این دیدار ولادیمیر پوتین، به عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران گفت: روسیه هر کاری را که منافع ایران و سایر کشورهای منطقه را تامین کند، برای برقراری صلح در خاورمیانه در اسرع وقت انجام خواهد داد. وی افزود: روسیه امیدوار است مردم ایران بر این دوره دشوار غلبه کنند و صلح در کشور حاکم شود. روسیه امیدوار است مردم ایران از دوره آزمایشها عبور کنند، صلح فرا خواهد رسید. مردم ایران شجاعانه و قهرمانانه برای حاکمیت خود میجنگند. وزیر خارجه ایران نیز با تشکر از پوتین و روسیه به خاطر حمایت از ایران گفت: روابط بین روسیه و ایران که نمایانگر مشارکت استراتژیک است، تقویت خواهد شد. وی همچنین تاکید کرد که رهبر معظم انقلاب و رئیسجمهور پزشکیان بهترین آرزوهای خود را به پوتین ابلاغ کردند. عراقچی تاکید کرد: مردم ایران با شجاعت خود توانستند در برابر تجاوز آمریکا مقاومت کنند و قادر به تحمل آن خواهند بود. در این دیدار که سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه روسیه نیز حضور داشت، وزیر امور خارجه کشورمان ضمن تبیین فرآیند دیپلماتیک به میانجیگری پاکستان برای خاتمه کامل جنگ تحمیلی و برقراری صلح و امنیت در منطقه خلیج فارس و تنگه هرمز، ادامه عادتهای مخرب آمریکا بهویژه اصرار بر مطالبات غیرمعقول، تغییر مکرر مواضع، لفاظیهای تهدیدآمیز و نقض عهدهای مستمر را عامل کندی در پیشرفت دیپلماسی دانست و خاطرنشان کرد: جمهوری اسلامی ایران با در نظر داشتن تجربههای قبلی بهویژه دو بار تجاوز نظامی به ایران در میانه مذاکرات دیپلماتیک، حمله به تاسیسات هستهای صلحآمیز ایران، اعتیاد آمریکا به تحریم و فشار اقتصادی، و نیز تداوم راهزنی دریایی علیه شناورهای تجاری ایرانی، تصمیم مقتضی را درباره روند دیپلماتیک موجود اتخاذ میکند. همچنین «سرگئی لاوروف» وزیر امور خارجه روسیه شامگاه دوشنبه با اشاره به دیدار میان «ولادیمیر پوتین» رئیسجمهور روسیه و «سیدعباس عراقچی» وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران گفت: «مذاکرات میان پوتین و عراقچی سازنده بوده است».