اروپا دست به‌گریبان جنگ فرسایشی

 مرحله‌ای که در آن نه نشانه‌ای روشن از عقب‌نشینی نظامی دیده می‌شود و نه چشم‌اندازی قطعی از توافق سیاسی. حملات پهپادی و موشکی دو طرف به زیرساخت‌های انرژی، بنادر و مواضع نظامی ادامه دارد و خطوط مقدم در شرق و جنوب اوکراین همچنان شاهد درگیری‌های سنگین است. هر دو کشور تلاش می‌کنند با حفظ فشار میدانی، موقعیت خود را در هر مذاکره احتمالی تقویت کنند؛ موضوعی که سبب شده میدان نبرد عملا مکمل میز دیپلماسی باشد، نه جایگزین آن، چالشی که هنوز طرف‌های درگیر که تعداد آنها هم زیاد است راه‌حلی پیدا نکرده‌اند. در این میان، بازگشت دونالد ترامپ به صحنه قدرت در آمریکا که با وعده پایان سریع جنگ وارد کارزار انتخاباتی شد، توجه‌ها را به امکان تغییر رویکرد واشینگتن جلب کرد. او بار‌ها اعلام کرده که می‌تواند با اعمال فشار سیاسی و توافقی تازه، درگیری را متوقف کند. با این حال، پیچیدگی مطالبات امنیتی، مسئله بی‌اعتمادی عمیق میان مسکو و کی‌یف نشان می‌دهد که تحقق چنین وعده‌ای با موانع جدی روبه‌روست. تداوم حملات متقابل در هفته‌های اخیر نیز این واقعیت را برجسته کرده که هنوز فاصله قابل توجهی میان شعار‌های سیاسی و واقعیت‌های میدانی وجود دارد. همزمان، کشور‌های اروپایی با پیش‌بینی طولانی‌تر شدن بحران، رویکردی محتاطانه، اما آماده‌باش اتخاذ کرده‌اند. افزایش بودجه‌های دفاعی، تقویت صنایع نظامی و بحث درباره تضمین‌های امنیتی بلندمدت برای اوکراین، همگی نشانه‌هایی از این ارزیابی‌اند که جنگ ممکن است به یک منازعه فرسایشی چندساله تبدیل شود. در چنین شرایطی، آینده جنگ نه‌تنها به تصمیم‌های مسکو و کی‌یف، بلکه به میزان انسجام غرب و توان آن برای مدیریت یک رویارویی طولانی‌مدت وابسته خواهد بود. در ادامه این گزارش به‌آخرین تحولات قاره سبز اشاره خواهیم کرد. بیشتر می‌خوانید. 

کمک ۱۰ میلیاردی نروژ

همان‌طوری که از ابتدای جنگ اوکراین مشخص بود این یک درگیری نیابتی محسوب می‌شود که در یک سو روسیه و متحدانش حضور دارند و در سوی دیگر اروپایی‌ها و آمریکا مشاهده می‌شوند. در مورد کمک‌های مالی و نظامی به کی‌یف گزارش‌‎های زیادی منتشر شده است که در تازه‌ترین آنها سفیر روسیه در نروژ گفت که اسلو از زمان آغاز جنگ اوکراین ۱۰ میلیارد دلار کمک نظامی به کی‌یف اختصاص داده است. نیکولای کورچونوف، سفیر روسیه در اسلو تصریح کرد که نروژ از زمان آغاز جنگ روسیه و اوکراین در فوریه ۲۰۲۲، ۱۰ میلیارد دلار کمک نظامی به کی‌یف ارائه داده است و قصد دارد هفت میلیارد دلار دیگر را در سال ۲۰۲۶ هزینه کند. در سال ۲۰۲۵، بودجه نروژ برای تقویت نظامی کی‌یف تحت برنامه نانسن برای اوکراین چهار برابر شد و به هفت میلیارد دلار رسید. کل کمک‌های نظامی اسلو از فوریه ۲۰۲۲ نیز به ۱۰ میلیارد دلار رسیده است. 

انتقال موشک‌های هسته‌ای؟

بلاروس یکی از معدود کشور‌های نزدیک به کرملین است. رهبر اپوزیسیون بلاروس در سخنانی مدعی شد که ولادیمیر پوتین در حال انتقال موشک‌های هسته‌ای خود به مرز اتحادیه اروپاست. سوتلانا تیخانوفسکایا در مصاحبه‌ای با سایت دیلی‌تلگراف مدعی شد که بلاروس به روسیه در تشدید جنگ در اوکراین کمک می‌کند و همچنین از اروپا خواست که توجه بیشتری به آنچه در مرز با اتحادیه اروپا رخ می‌دهد، داشته باشد. او گفت که الکساندر لوکاشنکو، رئیس‌جمهور بلاروس متحد پوتین و مرد قدرتمند بلاروس، با اجازه دادن به او برای تشدید حضور نظامی روسیه در اوکراین، جنگ روسیه را تسهیل می‌کند. تیخانوفسکایا در این زمینه مدعی شد: «ما می‌بینیم که چگونه نظام لوکاشنکو در خاک بلاروس حضور روسیه را تشدید می‌کند. آنها در شرف استقرار سلاح‌های هسته‌ای و موشک‌های روسی در بلاروس هستند.» 

نوسازی تسلیحاتی

همان‌طوری که اشاره کردیم اروپایی‌ها سال‌هاست که خود را برای ادامه یک جنگ طولانی آماده می‌کنند. در این مورد باید اشاره کنیم که ریچارد نایتون، رئیس ستاد دفاع انگلیس و ژنرال کارستن بروئر، رئیس ستاد دفاع آلمان گفتند درخواست افزایش توان دفاعی و تهاجمی را هم به عنوان رهبران نظامی ۲ کشور و هم «به عنوان صدا‌هایی برای اروپایی که اکنون باید با حقایق ناراحت‌کننده در مورد امنیت خود روبه‌رو شود مطرح می‌کنند. 
این ۲ مقام نظامی همچنین ادامه دادند که موضع نظامی روسیه «به طور قاطع به سمت غرب تغییر کرده است» و یک «تغییر گام» در دفاع و امنیت اروپا مورد نیاز است. این ۲ چهره نظامی، همچنین در مقاله‌ای مشترک که در پی کنفرانس امنیتی مونیخ در روزنامه گاردین و روزنامه آلمانی دی ولت منتشر شد، اعلام کردند وظیفه دارند «آنچه را که در معرض خطر است توضیح دهند تا مردم بتوانند درک کنند که چرا بریتانیا و آلمان به بزرگ‌ترین افزایش پایدار هزینه‌های دفاعی از زمان پایان جنگ سرد متعهد شده‌اند.» به این مورد هم باید اشاره کنیم که نظرسنجی این ماه موسسه یوگاو در انگلیس نشان داد که ۲۵ درصد از شرکت‌کنندگان موافق افزایش مالیات و ۲۴ درصد هم خواهان کاهش هزینه‌ها برای تامین بودجه بیشتر نیرو‌های مسلح هستند. 

هواپیما‌های ناتو در مرز روسیه

همچنان که روسیه در حال توسعه میدان جنگ است از سوی دیگر مشاهده می‌کنیم که ناتو، بازوی نظامی- دفاعی اروپایی‌ها همچنان در حال بررسی وضعیت نظامی روسیه هستند. در این مورد سفیر روسیه اعلام کرد، هواپیما‌های شناسایی ناتو در نزدیکی مرز این کشور در فنلاند پرواز کردند. پاول کوزنتسوف، سفیر روسیه در فنلاند خبر داد که پرواز‌های هواپیما‌های شناسایی در اختیار ناتو، به طور منظم در فنلاند در امتداد مرز با روسیه صورت گرفتند. او اضافه کرد: «فعالیت‌های اطلاعاتی این بلوک نظامی به طور کامل در حال انجام است. در واقع پرواز‌های هواپیما‌های شناسایی ناتو در امتداد مرز با روسیه به طور منظم ثبت می‌شوند. حریم هوایی فنلاند توسط بمب‌افکن‌های بی- ۵۲ آمریکا به شدت کنترل می‌شود. علاوه بر این، در تابستان ۲۰۲۵، هواپیمای بدون سرنشین ناتو برای اولین بار در شمال اروپا در پایگاه هوایی پیرکالا حضور داشتند.»