گمانههای جدید درمورد سرنوشت بنزین
آرمان ملی- المیرا بابایی: جمعآوری کارت سوخت جایگاههای بنزین گمانهزنیهایی را در خصوص تغییر در نحوه عرضه بنزین و حتی افزایش قیمت بنزین را به همراه داشته و طی روزهای گذشته اخباری مبنی بر حذف کارت سوخت جایگاهها منتشر شده است و موضوعی که این گمانهزنی را تقویت کرد که احتمالا در روزهای آینده شاهد تغییر در نحوه عرضه بنزین در جایگاههای سوخت و یا تغییر در قیمت بنزین باشیم، به طوری که حتی رئیس صنف جایگاهداران کشور گفته بود که جمعآوری کارتهای آزاد بنزین از جایگاههای سراسر کشور سرعت گرفته است که بسیاری علت آن را تغییر شیوه سهمیه بندی بنزین و یا افزایش قیمت آن میدانستند اما مسئولان اعلام کردهاند که هیچ تغییری راجع به تغییر سهمیه بندی بنزین و تغییر نرخ وجود ندارد و تنها بحث مدیریت بهتر مصرف سوخت است. از سوی دیگر موافقان این طرح بر این باورند که به علت تفاوت قیمت گازوئیل و بنزین در ایران و کشورهای همسایه قاچاق سوخت از شهرهای مرزی به شیوههای مختلف صورت میگیرد که با اجرای برنامه جمعآوری کارتهای سوخت آزاد میتوان تا حدودی از قاچاق سوخت جلوگیری کرد البته این طرح در بعضی از شهرها به صورت آزمایشی اجرا شده
است و مردم بیشتر از کارتهای شخصی خود استفاده میکنند این درحالی است که نگرانی مردم درمورد افزایش قیمت بنزین اوج گرفته است با این حال برخی از کارشناسان معتقدند بعید است با توجه به التهاب جامعه و وضعیت اقتصادی عمومی، قیمت بنزین سهمیهای افزایش یابد.
تکلیف نمایندگان مجلس به وزارت نفت
طی روزهای گذشته مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآوردههای نفتی از افزایش ۹ درصدی مصرف بنزین از ابتدای سال ۱۴۰۲ خبر داده است. به گفته او، از ابتدای فروردینماه تا ۱۹ فروردینماه، بهطور میانگین ۱۱۱ میلیون و ۳۰۰ هزار لیتر بنزین در سراسر کشور مصرف شده است که این عدد نسبت به مدت مشابه سال گذشته که میانگین مصرف روزانه ۱۰۲ میلیون لیتر بنزین بود؛ ۹ درصد افزایش مصرف را نشان میدهد. در این بین، نمایندگان مجلس نیز در مصوبهای وزارت نفت را مکلف کردند که حداقل ۹۰ درصد خودروهای بنزینسوز و ۹۵ درصد خودروهای نفت گاز سوز صرفا از کارتهای سوخت مختص خودرو استفاده کنند.
بنا به گفته هادی بیگینژاد، عضو کمیسیون انرژی مجلس، برآوردها نشان میدهد که برای ۹۰ درصد مردم، ۶۰ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی و بنزین ۳ هزار تومانی کفایت میکند. البته اینکه آیا سهمیهها بیشتر شود یا دست بخورد، اصلا به مجلس ربطی ندارد.
۷۰ درصد کارتهای آزاد جایگاهها جمعآوری میشود
در این میان، آنطور که رضا نواز، سخنگوی صنف جایگاهداران کشور اعلام کرده؛ این روال از چندماه پیش در استانهای مختلف و با اولویت استانهای مرزی در کشور آغاز شده بود و امروز در تهران اجرایی میشود. به اعتقاد او، اجرای این طرح، بهمعنای جمعآوری تمامی کارتهای سوخت آزاد جایگاهداران نیست؛ بلکه به معنای کاهش تعداد کارتهای آزاد در جایگاههای عرضه سوخت است. به گفته نواز، با اجرای این طرح، حدود ۷۰ درصد کارتهای آزاد جایگاهها جمعآوری میشود و به مردم توصیه میشود که حتما در مراجعه به جایگاههای سوخت، کارت سوخت شخصی بههمراه داشته باشند. وی با بیان اینکه تا امروز بیش از ۹۰ درصد سوختگیریهای بنزین ۳۰۰۰ تومانی با کارتهای آزاد جایگاهها انجام شده، به تسنیم تاکید کرده؛ هیچ تصمیمی مبنی بر افزایش نرخ بنزین به جایگاهها اعلام نشده است.
سناریو احتمالی پیش روی قیمت بنزین
در این شرایط، گزارشها حاکی از آن است که با جمعآوری کارتهای سوخت آزاد جایگاهداران، تغییری در مقدار سهمیه و روند عرضه بنزین به مردم اتفاق نخواهد افتاد؛ بلکه به همان مقداری که افراد با استفاده از کارت سوخت آزاد، سوختگیری میکردند؛ میتوانند از طریق کارت سوخت شخصی خود سوختگیری کنند. درحال حاضر هر کارت سوخت ماهانه سهمیه ۶۰ لیتر بنزین یارانهای و ۱۵۰ لیتر بنزین آزاد ۳هزارتومانی را دارد.
در این شرایط، با وجود اینکه هرگونه افزایش قیمت بنزین در راستای اجرای این قانون جدید تکذیب میشود، اما برخی از کارشناسان سناریوهایی را در رابطه با قیمت احتمالی بنزین در آینده مطرح میکنند.
حامد پاکطینت، کارشناس اقتصادی در یادداشتی در فضای مجازی در این خصوص نوشته است: بعید است با توجه به التهاب جامعه و وضعیت اقتصادی عمومی، قیمت بنزین سهمیهای افزایش یابد. وی عنوان کرده است؛ اما نرخ بنزین ۳ سنتی سهمیهای یا ۶ سنتی آزاد در مقابل نرخ حقیقی یک دلاری، فاصلهای نیست که این دولت، امکان و توان تحمل پرداخت آن را داشته باشد.
به اعتقاد او، دو برابر شدن نرخ بنزین آزاد دور از ذهن نیست. در این بین، پیمان مولوی، کارشناس اقتصادی اما اعتقاد دارد: هر گونه افزایش نرخ بنزین بدون آزادسازی واردات خودرو صفر و کارکرده و آزادسازی امکان ایجاد ایستگاههای بنزین و برق بدون انحصار شرکت ملی پالایش و پخش، ابزاری برای تامین کسری بودجه خواهد بود.
