رسانههای عربی و آفریقایی، شنبه، ۱۵ آوریل، از درگیری شدید میان ارتش سودان و شبهنظامیان موسوم به «الدعم السریع» (پشتیبانی سریع) در خارطوم خبر دادند. یک منبع آگاه در دولت سودان به الجزیره گفت که قرار بود صبح شنبه نشستی میان البرهان و «محمد حمدان دقلو» مشهور به حمیدتی فرمانده نیروهای پشتیبانی سریع برگزار شود و پیش از برگزاری این دیدار، درگیریها رقم خورد. در پی درگیری شدید میان ارتش و شبهنظامیان پشتیبانی سریع سودان، فرودگاه بینالمللی خارطوم، کلیه پروازهای خود را متوقف کرد. این در حالی است که نیروهای پشتیبانی سریع ادعا میکنند که کنترل فرودگاههای خارطوم و مروی در شمال سودان نزدیک مرز مصر را بهدست گرفتهاند و خسارات سنگینی به ارتش این کشور وارد کردهاند. اما ارتش تصرف فرودگاه خارطوم از سوی این نیروها را هنوز تایید نکرده است و فرماندهی ارتش سودان تنها اعلام کرد که نیروهای پشتیبانی سریع تلاش دارند تا مقر فرماندهی کل نیروهای مسلح سودان را تصرف کند. براساس این گزارش، درگیریها میان دوطرف در نزدیکی کاخ ریاست جمهوری سودان ادامه دارد.
شورش نیروهای پشتیبانی
ارتش سودان خبر داد که نیروهای پشتیبانی سریع علیه دولت شورش کردهاند و ارتش موفق به دفع حمله صورت گرفته علیه فرماندهی کل نیروهای مسلح شد و درگیری میان دوطرف در فرودگاه بینالمللی خارطوم پس از تلاش نیروهای پشتیبانی سریع برای کنترل آن در جریان است. از سوی دیگر، فرمانده گارد ریاستجمهوری ارتش سودان نیز اعلام کرد که ارتش کنترل کامل فرماندهی کل را در دست دارد و «عبدالفتاح البرهان» رئیس شورای حاکمیتی این کشور در مکانی امن است و شخصا عملیات نظامی را زیر نظر دارد. یک منبع آگاه نظامی در ارتش سودان، به الجزیره گفت که ارتش کنترل مقرهای نیروهای پشتیبانی سریع را در طیبه و سوبا در جنوب خارطوم و نیز مقر ریاست این نیروها واقع در نزدیکی فرماندهی کل ارتش را به دست گرفته است و آنها را از منطقه «الریاض» در شرق پایتخت عقب رانده است. در بیانیه ارتش سودان آمده است: نیروهای مسلح، کنترل کلیه پایگاهها و فرودگاههای کشور را در دست دارند و همچنان به دفاع و انجام وظیفه قانونی و ملی خود ادامه میدهند. بنا بر این بیانیه، نیروهای پشتیبانی سریع از مقرهای خود گریختهاند و تجهیزات نظامی خود را در خیابانها رها کردهاند. سخنگوی رسمی ارتش
سودان نیز اعلام کرد که عناصر نیروهای شورشی به فرودگاه خارطوم نفوذ کردند و اقدام به آتشزدن خودروهای غیرنظامی کردند. ما نیز بیش از ۸۰ خودروی شبهنظامیان را نابود کردند. ما از شهروندان میخواهیم که از مکانهای درگیری دور شوند و به فراریها پناه ندهند. «خالد عبدا...» سرهنگ ارتش سودان نیز گفت که این ارتش کنترل کلیه مناطق حیاتی را در دست دارد و نیروهای پشتیبانی سریع اکنون در خیابانها پراکنده شدهاند و تحت تعقیب هستند. اما شبهنظامیان واکنش سریع با انتشار بیانیهای ادعا کردند که در حال حاضر کنترل کاخ ریاستجمهوری و بیت الضیافه و فرودگاههای خارطوم، مروی و الابیض را در دست گرفتهاند.
عملیات ویژه نیروی هوایی
اسکاینیوز نیز از پرواز جنگندههای ارتش بر فراز آسمان خارطوم خبر داد و سپس شبکه «المیادین» به نقل از ارتش سودان نوشت که نیروی هوایی این کشور، در حال انجام عملیاتی ویژه برای کنترل «رفتار غیرمسئولانه شبه نظامیان شورشی پشتیبانی سریع» است. ارتش سودان همچنین طی بیانیهای خبر داد که شبهنظامیان پشتیبانی سریع کنترل هیچ فرودگاهی از جمله مروی را در دست ندارند و ادعاهای طرح شده در چارچوب جنگ روانی است. جنگندههای سودانی نیز در حال بمباران مقرهای نیروهای پشتیبانی سریع هستند. مشاور سیاسی شبهنظامیان پشتیبانی سریع نیز تایید کرد که مقرهای این نیروها بمباران شده است. حمیدتی در گفتوگو با الجزیره در خصوص درگیریها در سودان بیان داشت: ما در بیانیه پیشین اعلام کردیم که هیچ دشمنی با ارتش نداریم. ما متاسفیم که با فرزندان مردم خود نبرد میکنیم اما یک جنایتکار ما را به این کار مجبور کرد. وضعیت ما خوب است و کنترل همه مقرهای خود را در دست داریم. آنها یک طرح جنایتکارانه دارند و بهدنبال بازگشت به کودتا هستند. وی افزود: ما از افراد شریف در نیروهای مسلح میخواهیم که به مردم بپیوندند. این نبرد طی روزهای آتی به پایان میرسد. نیروهای
ما مجبور به ورود به این درگیری شدند. آنچه که اکنون در جریان است، بهای دموکراسی است. نیروهای پشتیبانی سریع وارد درگیری شدند و تلاش کردند کنترل فرودگاههای خارطوم و مروی را به دست گیرند. ما برای حمایت از دموکراسی و مردم سودان فعالیت میکنیم. حمیدتی تصریح کرد: من به کمیته چهارجانبه و گروه میانجیگر گفتم که این مرد (اشاره به البرهان)، دروغگو است و سودان را نابود خواهد کرد. از ارتش میخواهیم که به مردم بپیوندد. ما به تعقیب البرهان و تحویل او به عدالت ادامه خواهیم داد. با این وجود، درگیریها میان دوطرف همچنان ادامه دارد و منابع رسانهای از درگیری در داخل مقر تلویزیون سودان خبر دادند.
واکنشهای داخلی و خارجی
تشدید بحران و درگیری در سودان با واکنشهای داخلی و خارجی متعددی همراه شد. خبرگزاری «تاس» به نقل از سفیر روسیه در خارطوم، نوشت: «انتظار میرود تا چند ساعت دیگر این درگیریها به پایان برسد و طرفین به سمت مذاکره بروند.» الجزیره به نقل از «آنتونی بلینکن» وزیر خارجه آمریکا نوشت: «ممکن است بازیگران دیگری باشند که تلاش میکنند جلوی پیشرفت حاصل شده برای تشکیل دولت غیرنظامی در سودان را بگیرند.» نماینده سودان در سازمان ملل نیز طرفین درگیری را به آرامش و آتشبس فراخواند. وزارتخارجه قطر نیز طی بیانیهای خواستار توقف فوری درگیریها در سودان و خویشتنداری طرفین درگیر شد. وزارتخارجه عربستان سعودی نیز از تشدید درگیریها در سودان به شدت ابراز نگرانی کرد. در پی تشدید این درگیریها، حزبالامه سودان به ریاست «صادق المهدی» ارتش و نیروهای پشتیبانی سریع را به آتشبس فراخواند. سودان پس از کودتای نظامی که در اکتبر ۲۰۲۱ روی داد، در هرج و مرج شدیدی به سر میبرد. در هفتههای اخیر ارتش و نیروهای پشتیبانی سریع در خارطوم و اطراف آن، نیرو و سلاح جمعآوری کرده بودند. پیش از آن نیز، ارتش حضور خود را در مرکز شهر تقویت و خودروهای زرهی
را تقریبا در تمام تقاطعهای منتهی به کاخ ریاست جمهوری کشور مستقر کرده بود. ارتش سودان پنجشنبه گذشته نسبت به درگیری با نیروی شبه نظامی قدرتمند این کشور که نیروهایش را در پایتخت و دیگر شهرها مستقر کرده است، هشدار داده بود. اختلاف بین ارتش و نیروهای پشتیبانی سریع در سودان که هر دو باهم کودتای اکتبر ۲۰۲۱ در این کشور را هدایت کردند، در ماههای اخیر تشدید شده است و موجب به تاخیرافتادن امضای توافقنامه مورد حمایت بینالمللی با احزاب سیاسی برای احیایگذار دموکراتیک در کشور شده است.