قبرستان عاشقان

به مناسبت پرداختن به شاهنامه فردوسی و ریشه‌یابی بحث چهارشنبه‌سوری که از داستان سیاوش و سودابه و گذر این شخصیت مذکر از آتش با نماد اثبات پاکی، می‌خواهیم سفری به توس داشته باشیم. مقبره حکیم والامقام ابوالقاسم فردوسی.
شهر توس دارای قدمت غنی بی‌شماری است که بر عقیده بسیاری از مورخان در زمان هخامنشی، این شهر به نام سوسیا شناخته می‌شود. سوسیا در زمان قدیم به عنوان یکی از پایتخت‌های پارت محسوب می‌شد که در قسمت شمالی واقع شده که امروزه توس نام دارد. در بخشی از تاریخ اعراب به عنوان تاریخ نویسان، نویسندگی انجام می‌دادند که در آن دوره شهر توس از اهمیت و استقبال چندانی برخوردار نبود که علت این امر هم پیشرفت‌های چشمگیری بود که شهر نیشابور در نزدیکی این شهر داشت.
هنگامی که پسر چنگیزخان مغول به مشهد حمله کرد، شهر توس هم در این حملات تخریب شد، اما در فرمانروایی اوکتای این شهر مجددا بازسازی و به عنوان مقر فرمانروایی مغول‌ها شناخته می‌شد. سال‌ها بعد توس و مشهد به عنوان یک شهر نام برده می‌شد که مشهد به علت شهری مذهبی، پایتخت خراسان رضوی انتخاب شد.در زمان‌های قدیم توس با نام‌های متفاوتی نظیر تابران توس شناخته می‌شد که امروزه پسوندهای نام این شهر را حذف کردند و فقط نام توس باقی مانده است. در تقسیماتی که انجام شد، شهر توس تا سال 91 به عنوان یکی از روستاهای مشهد به حساب می‌آمد، اما در سال 91 این شهر را به شهرداری مشهد سپردند و امروزه به عنوان منطقه 12 شهر مذهبی محسوب می‌شود.
شهر توس به عنوان یکی از شهرهای قدیمی ایران به حساب می‌آید که توانسته بخشی از آثار تاریخی و هنری را در خود جای دهد. جاهای دیدنی توس عبارتند از: بقعه هارونیه، قبرستان عاشقان، موزه شهر توس، تابران توس و...
اما بسیاری از افراد شهر توس را به آرامگاه فردوسی می‌شناسند که امروزه این آرامگاه به محیطی زیارتی برای هنرمندان شناخته می‌شود. برای اینکه توریست‌ها بتوانند از آرامگاه فردوسی دیدن کنند باید به 28 کیلومتری غرب روستای پاژ حرکت کنند. این آرامگاه به قدری معروف و زیبا هست که علاوه بر توس، این مقبره در کشور ایران هم طرفداران زیادی دارد؛ معماری و طراحی که این مقبره خیره کننده باعث شده تا هرساله تعداد زیادی از توریست‌ها را به سمت خود جذب کند.
سنگ‌های سفید در کنار شعرهای فردوسی از دیگر جذابیت‌های این آرامگاه به حساب می‌آید که بر عقیده بسیاری از مورخان این مقبره شباهت زیادی به مقبره کوروش کبیر دارد. همچنین در بخش داخلی این مقبره می‌توانید سنگ قبری را مشاهده کنید که از جنس مرمر بنا شده و حدود نیم متر ارتفاع را به خود اختصاص داده است. هنگام ورود متوجه تصاویری بر روی دیوار می‌شوید که از داستان‌های شاهنامه الهام گرفته و حک شده. در نمای بیرونی این مقبره می‌توانید دیگر شعرا نظیر مهدی اخوان ثالث را مشاهده کنید.
هنگامی که از ضلع غربی مقبره حکیم ابوالقاسم فردوسی دیدن کنید، متوجه موزه‌ای به نام موزه توس می‌شوید که در ابتدا این موزه برای چایخانه بنا شده بود، اما پس از گذشت زمان به موزه‌ای برای نشان دادن آثار فردوسی شد. در این موزه آثار بی‌نظیری مانند پیه‌سوز، عطردان و ... وجود دارد که هر توریستی را می‌تواند به خود جذب کند. این آثار گرانبها توسط مورخان در حین حفاری دشت‌ها کشف شده‌اند که قدمتی چند صدساله دارند. علاوه بر همه این موارد می‌توانید اشیای دیگری نظیر شاهنامه فلورانس، نقاشی‌‌هایی از شاهنامه، پرتره حکیم توس، نسخ خط قدیمی را مشاهده کنید.
از دیگر جاذبه‌هایی که در کمتر شهر یا کشوری می‌توانید مشاهده کنید، قبرستان است. شاید در نگاه اول این جاذبه مقداری گمراه کننده به حساب بیاید؛ اما امروزه قبرستان عاشقان در توس به عنوان یکی از قطب‌های گردشگری این شهر به حساب می‌آید که در 150 متری از سمت غرب با روستای عاشقانه فاصله دارد. از قدمت این جاذبه می‌توان به دوره تیموریان تا قاجار اشاره داشت. سنگ‌هایی که در این قبرستان می‌توانید مشاهده کنید به صورت مذهبی حجاری شده‌اند تا همواره بتواند اصالت خود را حفظ کند. ممکن است بپرسید که چگونه به توس سفر کنیم؟ برای اینکه بتوانید از این شهر قدیمی و باستانی دیدن کنید در ابتدا باید به شهر مذهبی مشهد راهی شوید. سپس با طی کردن 25 کیلومتر به شهر توس باستانی می‌رسید که برای این امر می‌توانید از وسیله نقلیه عمومی یا خصوصی کمک بگیرد. برای طی کردن مسیر با استفاده از وسیله نقلیه عمومی باید به پایانه فردوسی بروید و سپس سوار اتوبوس خط 202 بشوید که حدود 30 الی 60 دقیقه به شهر قدیمی توس می‌رسید.