سرخابی‌ها بدون مشتری!

آرمان ملي: يک ماه پس از انتشار آگهي عرضه 51 درصد سهام استقلال و پرسپوليس به صورت بلوکي، اين دو باشگاه بدون مشتري ماندند!

تصميم به واگذاري

رئيس سازمان خصوصي‌سازي جزئياتي را درمورد واگذاري بلوک مديريت دو باشگاه استقلال و پرسپوليس اعلام کرد. دي ماه گذشته حسين قربانزاده با اشاره به واگذاري بلوک مديريتي سرخابي‌ها اظهار کرد: هفته قبل در جلسه هيات عالي واگذاري، واگذاري بلوک مديريت سرخابي‌ها مصوب شد. موضوع واگذاري تدريجي سهام اين دو باشگاه از حدود هشت ماه قبل در بازار سرمايه مطرح شده است. اين وعده داده شده بود که مديريت اين دو باشگاه نيز واگذار شود و سهم دولت به اقليت برسد. وي که در يک برنامه تلويزيوني سخن مي‌گفت، ادامه داد: مابقي سهام دو باشگاه بعد از حدود 10 درصدي که در بورس عرضه شد، قرار است در مقطع زماني که تا پايان سال است و همچنين در سال آينده واگذار شود و سهم دولت به اقليت برسد. در جلسه اخير هيات عالي واگذاري مصوب شد که 51 درصد از سهام استقلال و 51 درصد از سهام پرسپوليس به تشخيص سازمان خصوصي سازي در اينکه به صورت سه 17 درصد همزمان عرضه شود يا يک 51 درصد به صورت يکجا عرضه شود، مصوب شد و اين اختيار به سازمان خصوصي‌سازي داده شد که در 10 روز آينده که بررسي کارشناسي انجام مي‌شود براي عرضه‌اي که احتمالا اواسط بهمن خواهد بود، به اين جمع‌بندي برسيم که کدام يک از اين دو حالت را استفاده کنيم. رئيس سازمان خصوصي‌سازي با بيان اينکه معمولا در واگذاري حصه نقدي 30 درصد است، عنوان کرد: اما استثنائا براي دو باشگاه استقلال و پرسپوليس، براي اينکه رقابت جذابيت داشته باشد حصه نقدي 20 درصد در نظر گرفته شده است. مزيت ديگر اين است که از انتهاي امسال که حصه نقدي پرداخت مي‌شود، اگر مزايده موفقيت‌آميز باشد، اقساط بايد بعد از دو سال پرداخت شود. انتهاي 1403 اولين قسط پرداخت مي‌شود و تا شش َسال آتي ادامه دارد. قربانزاده افزود: براي مثال ارزش بلوک 17 درصدي استقلال چيزي حدود 550 ميليارد تومان خواهد شد. بلوک 17 درصدي پرسپوليس هم حدود 650 ميليارد تومان است. اين اختلاف هم به‌خاطر ارزش‌گذاري اوليه بود. مثلا براي استقلال 20 درصد 550 ميليارد تومان حدود 110 ميليارد تومان مي‌شود که خريدار بايد انتهاي امسال پرداخت کند و ديگر تا دو سال آينده چيزي نبايد پرداخت کند. از سال 1403 تا 1409 بايد تقريبا سالانه حدود 85 ميليارد تومان قسط براي اين بلوک 17 درصدي پرداخت کند. ارزش بلوک 51 درصدي براي باشگاه استقلال حدودا 2300 ميليارد خواهد بود. 20 درصد آن حدود 450 الي 460 ميليارد تومان است که اين مبلغ را پايان امسال خريدار پرداخت مي‌کند و از 1403 تا 1409 خريدار سالانه مبلغي حدود 360 ميليارد پرداخت خواهد کرد. بنابراين فردي که کنترل باشگاه را در اختيار مي‌گيرد تنها در وهله اول 450 ميليارد پرداخت مي‌کند. وي با تاکيد بر اينکه در اين مزايده نياز به اهليت سنجي نيز وجود دارد، گفت: يک کارگروهي تحت عنوان کارگروه پايش اهليت وجود دارد که اهليت خريدار هر بنگاهي که قرار است واگذار شود در اين بنگاه مورد بررسي قرار مي‌گيرد. رئيس سازمان خصوصي سازي ادامه داد: در مورد پرسپوليس هم 20 درصد بلوک 17 درصدي که 650 ميليارد ارزش دارد، حدود 130 ميليارد تومان خواهد بود که خريدار اين مبلغ را انتهاي امسال پرداخت مي‌کند و از ابتدا 1403 سالانه حدود 100 ميليارد تومان پرداخت مي‌شود. ارزش بلوک 51 درصدي هم 2700 ميليارد خواهد بود که 20 درصد آن 550 ميليارد تومان انتهاي امسال از خريدار گرفته مي‌شود و از دو سال آينده اقساط آن سالانه حدود 430 الي 440 ميليارد تومان تا سال 1409 خواهد بود.

مشتري؟!

اوايل اسفند ماه اما رئيس سازمان خصوصي‌سازي اعلام کرد که سهام بلوکي پرسپوليس و استقلال خريدار نداشته‌ است. يک ماه پس از انتشار آگهي عرضه 51 درصد سهام پرسپوليس و استقلال به صورت بلوکي، حسين قربان‌زاده در يک توييت و استوري اينستاگرامي نوشت: «سرخابي‌ها خريدار نداشتند.» او در ادامه اعلام کرد: «براي تغيير در شرايط و احتمالا قيمت، مجددا عرضه آنها در هيات واگذاري طرح مي‌شود.»

نظر کارشناس

مديرعامل پيشين باشگاه استقلال گفت: نداشتن خريدار براي سهام استقلال و پرسپوليس ثابت کرد که اين دو باشگاه سودده نيستند. اميررضا واعظ آشتياني در گفت‌وگو با تسنيم درباره اين اتفاق اظهار داشت: بزرگ‌ترين اشتباه‌شان اين بود که سهام را فروختند و به مردم ثابت شد که اين دو باشگاه نه سودده هستند نه توجيه اقتصادي دارند. اين مساله يعني عدم توجيه اقتصادي براي کساني که مي‌خواستند براي خريد پا پيش بگذارند، روشن شد. آقايان امتحان بدي را پشت‌سر گذاشتند در حالي که گفته بوديم سهام اين دو باشگاه را نفروشيد. وي افزود: مطلب بعدي به شرايط واگذاري استقلال و پرسپوليس بازمي‌گردد. تصور کردند اين دو باشگاه مشابه کارخانه توليدي بايد جزو 4 تاي اول باشند و شرايط سختي براي واگذاري تعيين مي‌کنند. مگر استقلال و پرسپوليس در تاريخ ليگ برتر رتبه‌هاي پايين را در اختيار نداشتند؟ فوتبال قابل پيش‌بيني نيست. مي‌گويند برو آنقدر خرج کن و بدهي بگذار تا اين دو تيم هميشه جزو 4 تيم اول باشند. خودشان اطلاعي ندارند و نمي‌دانم از چه کسي هم اطلاعات غلطي مي‌گيرند. مديرعامل پيشين باشگاه استقلال با انتقاد از فروش سهام سرخابي‌ها خاطرنشان کرد: بارها اين مطلب را پيشنهاد دادم دولت حياط خلوت زيادي دارد که از ثروت خوبي برخوردار هستند و به جاي اينکه سهام را بفروشند آنها را در اختيار حياط خلوت دولت قرار دهند. آقايان فکر کردند استقلال و پرسپوليس خوب سود مي‌دهند و به اين بهانه هوادار را راضي کردند که سهام بخرند. پيشنهادم اين بود که يکي از اين دو باشگاه در اختيار شرکت‌هاي خصولتي مثل يکي از اپراتورها قرار بگيرد، جاهايي که 500 ميليارد تومان هزينه کردن براي‌شان مشکلي ايجاد نمي‌کند. سه سال در اختيارشان مي‌گذاشتند تا باشگاه را به سوددهي برسانند. آشتياني تصريح کرد: وقتي AFC ايرادهاي سرخابي‌ها را مطرح کرد، اولويت با فروش سهام بود يا خارج کردن آنها از دولتي بودن؟ مسلما گذر از دولتي بودن استقلال و پرسپوليس بود که سهام مشترکي داشتند. طرح ما اين بود که يک باشگاه را به خصولتي‌ها واگذار کنند و ديگري را زير نظر دولت نگه مي‌داشتند. اتفاقي نمي‌افتاد و AFC قانع مي‌شد. منظورم اين نيست که يکي از باشگاه‌ها هميشه دولتي بماند، بلکه ايراد AFC برطرف شود و سپس برنامه مدون سه ساله اجرا مي‌کردند تا وقتي به سوددهي رسيد به صورت بلوکي يا سهام فروخته شوند و نشان دهند اين کار توجيه اقتصادي دارد يا نه. آقايان اولويت را تشخيص ندادند و الان اين مشکل پابرجاست. اطمينان دارم در نهايت مجبور مي‌شوند اين دو باشگاه را به حيات خلوت دولت واگذار کنند.