يک مطالعه جديد ارتباط بين عفونتهاي ويروسي و بيماريهاي مغزي را نشان ميدهد. تحقيقات اخير با بررسي سوابق سلامتي نزديک به نيم ميليون نفر 22 ارتباط مختلف بين عفونتهاي ويروسي و بيماريهاي عصبي را شناسايي کرده است. آنفلوآنزا، آنسفاليت و ساير عفونتهاي ويروسي همگي با افزايش نرخ بيماريهاي مغزي مانند پارکينسون، آلزايمر وام اس مرتبط بودند. اين ايده که عفونتهاي ويروسي ميتوانند در ايجاد بيماريهاي عصبي نقش داشته باشند، موضوع جديدي نيست. در دهه 1950 نظريهي عفونتهاي ميکروبي بهعنوان منبع بسياري از بيماريهاي تخريبکننده عصبي مطرح شد. بهويژه درباره ويروس هرپس فرض ميشد که اساسا با ايجاد آلزايمر مرتبط است. مطالعهاي که در اوايل سال 2022 منتشر شد، شواهدي ارائه کرد که توسعه مولتيپل اسکلروزيس (MS) را با عفونت ويروس اپشتين بار (EBV) مرتبط ميکند. مايکل نالز نويسنده ارشد اين تحقيق گفت: با استفاده از سوابق پزشکي، ما توانستيم بهطور سيستماتيک تمام پيوندهاي ممکن را جستوجو کنيم. در بخش اول اين مطالعه 300000 پرونده پزشکي را بررسي کرديم که بر تشخيصهاي جديد بيماري آلزايمر، زوال عقل عمومي، مولتيپل اسکلروزيس، بيماري پارکينسون يا زوال عقل عروقي تمرکز داشت. براي هر تشخيص بيماري نورودژنراتيو جديد، محققان بررسي کردند که آيا بيمار سابقه عفونت ويروسي قبلي را داشته است يا خير. پس از شناسايي اوليه 45 ارتباط بالقوه بين عفونتهاي ويروسي و بيماريهاي مغزي، محققان اين پيوندها را در پايگاه داده ديگري از 100000 پرونده سلامت مورد آزمايش قرار دادند. محققان در اين مطالعه مينويسند: بيشترين ارتباط بين قرارگرفتن در معرض آنسفاليت ويروسي و بيماري آلزايمر بود. آنفلوآنزا همراه با ذاتالريه بهطور قابلتوجهي با پنج بيماري از شش بيماري تخريبکننده عصبي مورد مطالعه مرتبط بود. برخي از اين مواجههها با افزايش خطر تخريب عصبي تا 15 سال پس از عفونت مرتبط بودند. اين يافتهها مطمئناً به درک رو به رشد ما از رابطه بين عفونتهاي ويروسي و بيماريهاي عصبي ميافزايد. آنها همچنين سؤالات مهمي را مطرح ميکنند که بايد پاسخ داده شود. بهعنوان مثال سوابق فقط ميتوانند ارتباط بين عفونت و بيماري مغزي را تا 15 سال رديابي کنند، بنابراين هيچ ارتباطي در مورد پيوندهاي بالقوه طولاني مدت وجود ندارد. مهمتر از همه، اينکه مطالعه نشان داد هر چه زمان بيشتري پس از يک عفونت ويروسي بگذرد، پيوندهاي شناسايي شده ضعيفتر ميشود يعني ممکن است عفونتهاي ويروسي فقط يک فرآيند دژنراتيو را تسريع کنند که در حال حاضر در حال انجام است و باعث ايجاد هيچگونه پيشبرد اوليه بيماري نميشود يا همانطور که محققان حدس ميزنند، ممکن است مراحل اوليه بيماريهاي عصبي باعث نوعي اختلال در سيستم ايمني شود که فرد را مستعد ابتلا به عفونت شديد ويروسي ميکند. گروه قابلتوجهي از تحقيقات از اين ايده حمايت ميکنند که فرآيند تخريب عصبي 10 تا 20 سال قبل از تشخيص شروع ميشود. نالز بيان داشت: يافتهها اين احتمال را افزايش ميدهد که استقرار گستردهتر واکسنهاي رايج ميتواند بهطور بالقوه ميزان بيماريهاي عصبي را کاهش دهد. اگر بيماريهاي عصبي عمدتا توسط عفونتهاي ويروسي شديد تسريع ميشوند، واکسيناسيونها ميتوانند براي بسياري از افراد سرعت را کاهش دهند. اين اثر تا حدودي در مطالعات مرتبط با کاهش خطر ابتلا به بيماري آلزايمر در افراد مسن که واکسن آنفلوآنزا را سالانه دريافت ميکنند، شناسايي شده است.
تغيير در سبک زندگي براي کنترل «ديابت»
ديابت را ميتوان با خوردن غذاهاي سالم تا حدودي کنترل کرد؛ بنابراين اگر ديابت داريد، حتما لازم است ميوه و سبزي تازه، غلات فراوان و پروتئينهاي کمچرب بخوريد. ازآنجاييکه بدن ما به چربيها، کربوهيدراتها و پروتئينها نياز دارد، پس بايد سالمترين آنها را انتخاب کنيم. مثلا چربيهاي موردنياز بدنمان را از منابع سالمي مانند ماهي، مغزها و زيتون و روغن آن و پروتئينهاي لازم بدنمان را از تخممرغ، بنشن و حبوبات و ماست دريافت کنيم. از مصرف کربوهيدراتهاي تصفيه شده و قندهاي پنهان تا جايي که ممکن است اجتناب کنيد و بهجاي آبميوه، خود ميوه را کامل بخوريد. اگر ديابت داريد مهم است که غذاهايي با شاخص گليسمي پايين مصرف کنيد، مثلا سبزيجات غير نشاستهاي، ميوههايي مانند هلو، آلو و انواع توتها و دانهها. غذاهايي که شاخص گليسمي پاييني دارند، علاوه بر کنترل قندخون به کاهش وزن نيز کمک ميکنند. ضمنا مصرف پروبيوتيکها نيز ميتواند به کاهش قندخون، سطوح انسولين و مقاومت گلوکز کمک کند. پروبيوتيکها براي سلامت باکتريهاي سالم روده مفيدند.
وزن اضافي را کم کنيد
اگر ديابت داريد پس لازم است وزن اضافي خود را کم کنيد. کاهش وزن (حتي اگر 5 تا 10 درصد از وزن بدنتان باشد) باعث ميشود ريسک عوارض کمتر شده و کمتر به تزريق انسولين نياز داشته باشيد. کاهشوزن اضافي به کنترل قندخون کمک ميکند، سطح کلسترول و فشارخونتان را پايين ميآورد. نتيجه همه اينها، کاهش ريسک ابتلا به عوارض ديابت مانند بيماري قلبي است.
ورزش کنيد
ورزش حتي به اندازه 30 دقيقه در روز براي شمايي که ديابت داريد واقعا مفيد است. ورزش روزانه قندخونتان را پايين ميآورد، مقاومت به انسولين را کاهش ميدهد و کمک ميکند فشارخون و کلسترولتان تنظيم شود. با پيادهروي يا دوچرخهسواري هم ميتوانيد ورزش روزانهتان را انجام دهيد.
از استرس دور بمانيد
همانطور که ميدانيد استرس ميتواند بر سطح قندخون اثر بگذارد؛ بنابراين يک راه خوب براي کنترل ديابت، کنترل استرس است. سعي کنيد انواع راهها را براي تسکين استرس خود امتحان کنيد تا بهترينشان را براي خودتان انتخاب نماييد؛ پيادهروي، يوگا يا مديتيشن روشهايي هستند که براي اکثر افراد جواب ميدهند.