السودانی: به زودی مقامات تهران و ریاض در بغداد دیدار میکنند
آرمان ملي- احسان اسقايي: محمد شياع السوداني، نخست وزير عراق يکي از متمايزترين نخست وزيران اين کشور بعد از حمله آمريکاييها به عراق است. چند ماهي بيش نيست که السوداني سکان نخست وزيري را در دست گرفته اما به واسطه اينکه مقتديصدر از قدرت سياسي در عراق فاصله گرفته است و جو سياسي در عراق از فاز تشنجي وارد فاز آرامش شده، السوداني مجاب شده است که به صورت ريشهاي به اعتراضات در عراق پاسخ دهد. کار براي جوانان عراق که عمدتا جزو معترضان هستند در اولويت قرار دارد. از اين منظر سوداني يک سره به سراغ گشايش روابط سياسي، اقتصادي و تعارف جديد از امنيت با حضور ائتلافهاي منطقهاي و بينالمللي رفته است. شياع السوداني بعد از دو سفر ابتدايي خارجي خود به تهران آمد و با عاليترين مقامات سياسي تهران ديدار کرد و تلاش کرد با شاخه زيتون در دست براي برقراري رابطه بين ايران و عربستان تلاش کند. السوداني بعد از سفر به ايران کنفرانس بغداد 2 را در امان پايتخت اردن هدايت کرد. کنفرانسي که با حضور عاليترين مقامات منطقه از جمله وزير خارجه ايران و عربستان و حتي رئيسجمهور فرانسه برگزار شد و همه کشورها به بحث در ارتباط با توسعه عراق و تلاش براي حفظ امنيت اين کشور پرداختند. در حاشيه اين ديدار اولين نشست غير رسمي بين عاليترين مقام سياست خارجه ايران و عربستان بعد از سالها برگزار شد و هر دو بر توسعه روابط تهران و رياض در اين کنفرانس تاکيد کردند. البته حسيني، معاون رئيسجمهور نيز در حاشيه جلسهاي ديگر با وزير خارجه عراق ديدار کرد و بر برقراري رابطه ايران و عربستان در اين ديدار هم تاکيد شد. عراق هر تحرکي در حوزه اقتصادي را آغاز ميکند، تلاش دارد تهران و رياض را حتي در حد يک ديدار به هم نزديک کند چرا که السوداني با عمق وجود درک کرده است که توسعه عراق از مسيرکاهش اختلافات ايران و عربستان ميگذرد.
السوداني سياستمداري خاص
السوداني هر چند بر توسعه روابط ايران و عربستان تاکيد دارد اماتوسعه رابطه با کشورهاي عربي براي او از اولويت بيشتري برخوردار است تا آنجا که بيمي ندارد که از نام تحريف شده براي خليجفارس در مصاحبه خود استفاده کند تا تلاشهاي او براي نزديکي به تهران از ديدکشورهاي عربي خصوصا عربستان سعودي برايش سنگين تمام نشود. از اين منظر برخي مقامات تهران نيز اينگونه به اين اقدام السوداني واکنش نشان دادند که او براي خوشايند ساير کشورها چنين ميکند. به نظر، او سياستمداري خاص است و آيندهاي غير از آيندهاي که براي ساير نخست وزيران عراق مشاهده شده براي او متصور است.
السوداني و قدرت ميانجيگري
نخست وزير عراق که براي انعقاد قرارداد و توسعه روابط بغداد- پاريس به فرانسه سفر کرده است در گفتوگو با يک رسانه فرانسوي در ارتباط با تلاش خود براي تشکيل ائتلافهاي منطقهاي و بينالمللي براي مقابله با تروريسم گفتوگو کرد. از سوي ديگر وي در گفتوگو با اين رسانه تلاش کرد نقش بغداد را در برقراري رابطه با دو قدرت مهم منطقه يعني ايران و عربستان به رخ جهانيان بکشد و به دنيا اين پيام را مخابره کند که بغداد در تلاش است که به محوري براي ايجاد ثبات در منطقه غرب آسيا تبديل شود. شياع السوداني در ارتباط با ميانجيگري بين ايران و عربستان به يک شبکه فرانسوي گفت: «از نخستين روز فعاليت دولتش به تلاش براي نزديک کردن ايران به عربستان و ديگر کشورهاي عربي براي کاهش تنش و تأمين امنيت توجه داشته است. اين کشورها اين تلاش را تأييد کردهاند و اين تکاپوها ادامه دارد.» السوداني گفت که ايران و عربستان به ازسرگيري اين مذاکرات زير نظر بغداد اهتمام دارند و به زودي براي ديداري در بغداد اقدام خواهد شد. نخستوزير عراق گفتوگو را بهترين راه تماس با ايران و ترکيه دانست و گفت که اخيرا عراق اقداماتي براي افزايش حضور نيروهايش جهت جلوگيري از تردد گروههاي مسلحي که عليه ايران و ترکيه اقدام ميکنند انجام داده است.
زماني براي آغاز روابط تهران -رياض
آنگونه که السوداني در ارتباط با از سرگيري روابط تهران و رياض وعده داده به زودي، بغداد شاهد رويدادي در اين ارتباط خواهد بود. احتمالا برقراري رابطه ديپلماتيک ايران و عربستان قطعي شده است و تنها زماني لازم است تا اين روابط به صورت رسمي آغاز شود اما اين زمان به مولفههاي مختلفي بستگي دارد. از جمله اينکه پرونده هستهاي ايران به کجا ميرسد. به نظر بازگشت به برجام بر برخي از مناسبات بينالمللي ايران سايه افکنده است. البته نه اينکه برقراري رابطه ايران و عربستان در گرو چراغ سبز غرب به عربستان يا انعقاد برجام باشد بلکه حتي ميتوان اينگونه تحليل کرد که اگر رابطه ايران و عربستان برقرار شود، خود نشانهاي است بر آن که غربيها هم به دنبال فرصتي هستند که روابط خود با ايران را در مسير عادي سازي قرار دهند.
