آرمان ملي- احسان اسقايي: ماه، ماه بودجه است؛ بودجهاي به نرخ «تورم». دولت اعلام کرده که بودجه سال 1402 فاقد هرگونه کاستي است و در يک کلام سال آينده دولت سيزدهم هيچگونه کسري بودجهاي ندارد. خبري خوب که اگرچه بهنظر ميرسد بايد در انتظار بود که کارشناسان اقتصادي در مورد آن نظر دهند، اما اگر پيشبينيها دقيق باشد و تحقق يابد؛ دولت با کسر بودجه مواجه نخواهد شد. اگر دولت کسري بودجه نياورد ديگر پولي چاپ نخواهد کرد و در نتيچه ميزان نقدينگي افزايش نخواهد يافت و تورم کاهش مييابد، اما با وجود اين گفته دولت کارشناسان معتقدند تورم در سال آتي در مرزهاي 40 درصد خواهد ماند. از اين منظر بهنظر ميرسد کسري بودجه سال آتي تا حدودي قابل پيشبيني است. با اين وجود آنچه در زمان ارائه تا تصويب بودجه مورد توجه قرار ميگيرد نه ميزان تورمزايي و کسري بودجه، بلکه بودجه برخي موسسات است.
هزينههايي که ميتراشند
هر ساله که لايحه بودجه به مجلس ارسال ميشود، بخشهايي از آن بيش مورد توجه رسانهها قرار ميگيرد. از جمله اينکه فلان موسسه و فلان نهاد با افزايش بودجه روبهرو شده است. اين افزايش بودجهها مورد نقد کارشناسان سياسي و اقتصادي قرارميگيرد. چون اين موسسات با افزايش هر ساله بودجه آنها بار مالي بيشتري برگردن دولت ميگذارند. واکنشها به بودجه اين نهادها از سوي رسانهها از اين جهت است که هر نهادي که از بيتالمال درآمدي دريافت ميکند بايد حداقل خروجي قابل قبولي براي جامعه و حتي قشري که به آن خدمات ارائه ميدهد؛ ارائه نمايد. چرا که بخشي از افزايش هزينهها بهصورت ماليات از مردم گرفته ميشود و مردم فارغ از نگاه سياسي علاقه دارند که بدانند خروجي اين موسسات چيست.
صدا و سيما و بودجه پر سر و صدا
بودجه اختصاص داده شده به سازمان صداوسيما براي سال آينده با رقمي بيش از 7 هزار و 531 ميليارد تومان بسته شده است. بررسي جداول بودجه هم نشان ميدهد اين افزايش در بودجه صداوسيما در سال 1402 بيش از 42 درصد نسبت به سال گذشته بوده است. اين مبلغ در حالي به سازمان صداوسيما اختصاص داده شده که در بودجه سال 1401 بودجه ابتدايي، 5 هزار و 289 ميليارد تومان در نظر گرفته شده بود. نگاهي به فعاليتها و تاثيرگذاري صداوسيما نشان ميدهد که اين رسانه در جذب مخاطب موفق نبوده، بلکه عملا با در نظرنگرفتن سليقههاي مختلف سياسي، اجتماعي و فرهنگي زمينه موجب شده خطري جدي براي فرهنگ ايراني بهوجود آيد چرا که بخشي از جامعه اين روزها اخبار خود را از رسانههاي معاند ملت و کشور و سريالهاي خود را از شبکههاي ترکيه دنبال ميکنند که سازگاري با فرهنگ ايراني و اسلامي ندارد هيچ؛ بلکه عملا به تخريب فرهنگ شريف شرق و ايراني ميپردازد. واقعيت آن است که صداوسيما از آن ظرفيت برخوردار است که ايرانيها را پاي خود ميخکوب کند. در سالهاي گذشته دهها سريال ملي و مذهبي و حتي طنز در اين سازمان ساخته شده است که شايد در زمان پخش آن حتي خيابانها هم خلوط ميشد اما اين روزها يک نگاه خاص بر برنامههاي رسانهملي موجب شده بعضا به سلايق ديگري روي آورند.
موسسه مصباح يزدي چه ميکند؟
همچنين براساس جداول منتشرشده از بودجه 1402 بودجه پيشنهادي دولت براي موسسه آموزشي و پژوهشي امامخميني(ره) بيش از 141 ميليارد تومان است. موسسه مذکور متعلق به مرحوم آيتا... محمدتقي مصباح يزدي بود که پس از درگذشت او زير نظر حجتالاسلام محمود رجبي اداره ميشود. اين موسسه در سال 1374 توسط مرحوم مصباح يزدي تاسيس شده است. اين موسسه در 1394 بودجه 14 ميليارد تومان و در سال 1397 به 28 ميليارد تومان و در سال آينده افزايش يافت. قرار است در سال آينده بودجه اين موسسه علمي به 141 ميليارد تومان برسد. حميد رسايي، سيدمحمود نبويان، عليرضا پناهيان، محمدناصر سقايبيريا، قاسم روانبخش، ابراهيم فياض، غلامحسين الهام، عباسعلي کدخدايي، سيد محمود نبويان از جمله شاگردان مصباح يزدي هستند که به موسسه آموزشي و پژوهشي امامخميني رفتوآمد دارند. اين موسسه به پژوهش در ارتباط با علوم ديني و معرفت شناسي پرداخته و شاگردان آن به علوم انساني آنگونه که در دانشگاهها مورد بحث قرار ميگيرد، باورچنداني نداشته و همواره نقدهاي جدي به حوزه علوم انساني دارند. آنچه در ارتباط با موسسههايي که از بيتالمال بودجه دريافت ميکنند مطرح ميشود اين است که آيا اين موسسات آن ميزان که بودجه دريافت ميکنند، توانستهاند در جامعه تاثيرگذار باشند؟