از جلسه با وزرا تا مطالعه و تاریخ شفاهی
آرمان ملي- حميد شجاعي: حسن روحاني، رئيسجمهور پيشين راهمه با برجام ميشناسند، چرا که در طول دوره هشت سالهاش تمام تلاش خود را براي به سرانجام رساندن توافق هستهاي با قدرتهاي بزرگ بهکار بست و اگر نبود خروج يکجانبه آمريکا از برجام امروز اين توافق هنوز هم ثمرات و دستاوردهاي خود را براي ايران داشت. اما اين روزها حسن روحاني چندان در عرصه سياست حاضر نيست و بيشتر با اعضاي دولتش جلسه ميگذارد و همانديشي ميکند. جلساتي که برخي معتقدند از درون آنها احتمالا فعاليتهاي انتخاباتي بروز خواهد کرد. حال بايد ديد که طي ماههاي آينده رئيسجمهور پيشن چگونه تحرکاتي خواهد داشت.
روحاني چه ميکند؟
روساي جمهور معمولا پس از پايان دور فعاليتشان در پست مديريت اجرايي کشور تلاش ميکنند که از عرصه سياست اجرايي و عملي فاصله بگيرند، استراحت کنند و به فعاليتهاي ديگر عملي، فرهنگي و... روي بياورند. اما در کشورمان اين موضوع در مورد برخي از روساي جمهور صدق ميکند و در مورد برخي ديگر نيز صادق نيست. اگر نگاهي به روند عملکردي روساي جمهور پيشين پس از فراغت يافتن از مديريت اجرايي بيندازيم خواهيم ديد بيشتر روساي جمهور پس از اتمام دوران رئيسجمهوري در جايگاه ديگري مشغول بهکار شدهاند و به نحوي از ساحت سياست عملي دور نماندهاند. پس از پايان دولتهاي پنجم و ششم معروف به سازندگي حد فاصل سالهاي -68 76 آيتا... هاشمي رفسنجاني؛ رئيسجمهور وقت به رياست مجمع تشخيص مصلحت نظام منصوب شد و تا زمانيکه در قيد حيات بود در اين جايگاه حضور داشت. حجتالاسلام سيدمحمد خاتمي، رئيسجمهور کشورمان در دولتهاي هفتم و هشتم معروف به دولت اصلاحات در سالهاي 76- 84 پس از طي دوران رياستجمهوري در بنياد فرهنگي باران و مجمع روحانيت مبارز فعاليت ميکرد. محمود احمدينژاد، رئيس دولتهاي نهم و دهم معروف به دولت عدالت و مهرورزي نيز در سالهاي 84 - 92 نيز طي سالهاي پس از مديريت دولت خود در مجمع تشخيص مصلحت نظام حضور داشته و حتي در انتخابات دورههاي بعدي نيز کانديدا شد که ردصلاحيت شد. اما اين روند براي حجتالاسلام حسن روحاني؛ رئيس دولتهاي يازدهم و دوازدهم ملقب به تدبير و اميد در سالهاي 92 تا 1400 اينگونه پيش نرفت و وي پس از دوران مسئوليت نه در مجمع تشخيص مصلحت حضور يافت و نه مقام اجرايي ديگري به وي پيشنهاد شد. اما بهنظر ميرسد که حسن روحاني به هر نحوي تلاش دارد تا در عرصه سياست بماند. چه اينکه از همان ماههاي اوليه پس از اتمام رياستجمهوري نيز روحاني با وزراي خود جلسه داشت و در حوزههاي مختلف به اظهارنظر و بحث و گفتوگو ميپرداخت. البته طي چند وقت اخير که هجمههاي دولت سيزدهم نسبت به دولت پيشين افزايش يافته و از تحويل خزانه خالي به اين دولت تا انداختن تقصير بحران گازي به گردن دولت دوازدهم همهجوره دولت روحاني را مورد عنايت قرار داده، روحاني و مردانش نيز درصدد پاسخگويي برآمدهاند. چه اينکه محمدباقر نوبخت در پاسخ به هجمهها در خصوص خزانه خالي گفته: «خزانه در پايان دولت دوازدهم خالي نبوده، ورودي مستمر دارد و هر روز در آن مبالغي تجميع ميشود.» خود حسن روحاني نيز در آخرين کنش سياسي خود در جمع استانداران دولتش در خصوص کسري بودجه در سال 1400 و انداختن آن به گردن دولت گفته: بودجه 800 هزار ميليارد تومان بود، مجلس کرد 1200 ميليارد تومان. ما گفتيم 400 هزار ميليارد تومان کسري بودجه است. بعد گفتند اين دولت 400 هزار ميليارد تومان کسري بودجه براي ما گذاشته است. دولت نگذاشته، مجلس براي شما گذاشته است.» چندي پيش نيز برخي رسانهها از فعاليت انتخاباتي روحاني و مردانش و عزم آنها براي حضور در انتخابات مجلس گفته بودند که تکذيب شد. بهنظر ميرسد که روحاني فعلا سکوت کرده و بعضا برخي اتهامات را پاسخ ميدهد. اما به قرائت کارشناسان شرايط جامعه نسبت به دولت قبل بهقدري سختتر شده که گذشت زمان کمکم برخي را به اين نتيجه رسانده تفاوت مديريت دولت در دولتهاي دوازدهم و سيزدهم تا کجاست.
روحاني با اعضاي دولتش جلسات هفتگي دارد
رئيس دفتر رئيسجمهور در دولت دوازدهم درباره برنامه حزب اعتدال و توسعه براي انتخابات پيشرو اظهارداشت: هر حزبي تلاش ميکند در جايگاههاي تصميمگيري در کشور حضور داشته باشد تا بتواند هم نظراتي که با مردم در تماس است و هم نظرات موشکافانه خود را مطرح کند. طبيعي است که حزب اعتدال و توسعه از اين قاعده مستثني نيست و علاقهمند است که حضور فعال در انتخابات پيشرو داشته باشد، اما اتفاقي که در سال انتخابات 98 افتاد عجيب بود. تقريبا بهصورت گسترده تمام کانديداهاي حزب ما در استانهاي مختلف رد صلاحيت شدند. اگر انتخابات پيشرو مشابه اين انتخابات پيشين باشد، بايد شوراي مرکزي تصميم بگيرد. محمود واعظي در خصوص جلسات رئيسجمهور سابق با اعضاي دولتش گفت: روحاني بعداز پايان دولتش هيچوقت جلسات خود را ترک نکرد و آن زمان که دفتر نداشت درمنزلش جلسه برگزار ميشد. وي افزود: روحاني مرتب با وزراي خود جلسه ميگذارد و پيرامون موضوعات مختلف بحث و بررسي صورت ميگيرد. اين جلسات منظم و هفتهاي دو سه جلسه برگزار ميشود. مانند جلساتي که خودمان در رياستجمهوري با دکتر روحاني برگزارميکرديم که خبرش را منتشر نميکرديم. مهم نتيجه آن بود. وي در خصوص فعاليتهاي اين روزهاي حسن روحاني بيان کرد: طبيعي است که هر آدم سياسي نميتواند نسبت به آنچه در کشورش ميگذرد بيتفاوت باشد. روحاني اين روزها يک مقدار خبر ميخواند، گزارش ميخواند و يک مقدار مطالعه ميکند و جلساتي راجع به تاريخ شفاهي دارد، جلساتي راجع به موضوعات اقتصادي و ساير مسائل را هم برگزار ميکنند. عضو شوراي مرکزي حزب اعتدال و توسعه در مورد ديدار و جلسه رئيسجمهور سابق با چهرهها و شخصيتهاي معروف تصريح کرد: با آقاي ناطق خيلي ارتباطشان خوب است و همديگر را هميشه ميبينند و با آقاي خاتمي هم ارتباط دارند. رئيس دفتر رئيسجمهور پيشين در خصوص اتهاماتي که به دولت قبل در خصوص مسائل اقتصادي وارد ميشود، اظهارکرد: يکسري صحبتهاي راجع به اينکه خزانه خالي بوده است اين روزها مطرح ميشود که بايد بگويم خزانه ريالي هميشه خالي است و اينگونه است که ماليات و فروش نفت تبديل به ريال ميشود و آخر ماه که حقوقها و يارانهها پرداخت ميشود دوباره خالي ميشود و اين چرخه ادامه دارد، تا بوده همين بوده است.
