ما فروشگاه‏‌ها را پلمب نکردیم!

آرمان ملی - یاسمین طالقانی: قوانین همان است و تاکیدات بر اجرای حجاب هم تغییری نکرده است. پس از درگذشت مهسا امینی و اظهاراتی مانند پایان فعالیت گشت ارشاد، چنین تصور شد که تذکر به بدحجابان هم متوقف شده است، اما چنین نیست. در روزهای پیش از اعتراضات، ابزارهای زیادی برای برخورد با عدم رعایت حجاب توسط مسئولان مورد استفاده قرار می‏‌گرفت. یکی از روش‏‌ها ارسال پیامک‏‌های کشف حجاب بود. این روش در گذشته به این صورت اعمال می‏‌شد که در صورت «کشف حجاب» راننده و یا هریک از سرنشین‏‌های خودرو، پیامک اخطار برای مالک خودرو ارسال می‏‌شد و در صورت تکرار فعل، پلاک خودرو در لیست توقیف نیروی انتظامی قرار می‏‌گرفت. در مرحله بعدی، مالک خودرو با همراه‌داشتن مدارک به مقر پلیس امنیت اخلاقی مراجعه کرده و با امضای یک تعهدنامه، خودرو را از لیست توقیف خارج می‏‌کرد. در صورت تکرار، حبس و یا جزای نقدی برای مجرم در نظر گرفته می‏‌شد. حالا، ارسال پیامک کشف حجاب متوقف نشده، اما قسمت «پیگیری انتظامی و قضائی» از نسخه‏‌های تازه حذف شده است. آمران به معروف و ناهیان از منکر حالا در پیامک‏‌های بی‏‌حجابی تنها به یک تذکر اکتفا می‏‌کنند. عضو کمیسیون فرهنگی مجلس هم تاکید داشت که «قانون حجاب سرجای خودش است.» حسین جلالی در خصوص نحوه اجرای این قانون بیان کرد: «اصلا هیچ‏‌گونه مواجهه فیزیکی در این طرح وجود ندارد و تقابلی صورت نمی‏‌گیرد. تذکر شفاهی هم داده نمی‏‌شود. هیچ برخورد و دستگیری هم صورت نمی‏‌گیرد. این کار از طریق مدیریت هوشمند انجام می‏‌شود.»
اتوبوس سوار نشوند
اما برخی خواستار رفتار جدی‏‌تر با آنانی هستند که حجاب مدنظر آنها را رعایت نمی‏‌کنند مانند عضو شورای شهر تبریز که می‏‌گوید: «دستور صریح منع سوارشدن افراد بی‏‌حجاب به اتوبوس‏‌ها را صادر کنید.» تصمیم مهم‏‌تر به پلمب مراکز تجاری وتفریحی باز می‏‌گردد مانند 2 دیماه که مجتمع بزرگ گردشگری رفاهی مهر و ماه واقع در کیلومتر ۶ بزرگراه قم - تهران به‏‌دلیل آنچه بی‏‌حجابی و بی‌توجهی به تذکرات اعلام گردید، پلمب شد.» یا دادستان شهرستان فردیس از پلمب یک باشگاه ورزشی که اقدام به برگزاری کلاس‏‌های مختلط در رده جوانان و نوجوان می‏‌کرد، خبرداد. پیش از آن هم در 21 آذرماه دادستان عمومی و انقلاب قزوین از پلمب یک فروشگاه البسه با فروشندگان کشف حجاب‏‌کرده خبر داد. در همین راستا حسن کیا، وکیل دادگستری به خبرآنلاین می‏‌گوید: «ما یک اصل کلی داریم به‌نام اصل شخصی بودن جرم و مجازات، توجه داشته باشید، قانون‏‌گذار گفته است مجازات یا برای مباشر جرم است، یا شرکای جرم، یا معاون جرم به‌عنوان کسی‌که انجام جرم را تسهیل کرده است، به‌جز این افراد نمی‏‌توانیم کسان دیگر را مجازات کنیم، قانون‏‌گذار هم جایی نگفته که ما می‏‌توانیم کشف حجاب یک پرسنل یا مشتری را دست‏‌آویز کنیم برای بستن و پلمب کردن یک مرکز خرید.»
ما کاره‏‌ای نبودیم
اما چه نهادی متولی پلمب این مراکز است؟ سخنگوی ستاد امر به معروف و نهی از منکر می‏‌گوید: «متولی این موضوع ستاد امر به معروف و نهی از منکر نیست؛ دستگاه‏‌های مختلفی از جمله پلیس اماکن و اصناف مختلف در این زمینه مسئولیت دارند و کار را هم پیش می‏‌برند. این روند با هماهنگی‏‌هایی که پلیس، دستگاه قضائی و مجموعه‏‌های دیگر دارند، انجام می‏‌شود؛ معمولا دستور مقام قضائی را می‏‌خواهد و گزارشی که پلیس راجع به این موضوع می‏‌دهد، تذکر می‏‌دهند. خیلی از این واحدهای صنفی تذکرهای متفاوت دریافت کرده‏‌اند و به آنها گفته شده که توجه کنند.»، اما آیا فروشنده باید به‏‌خاطر عدم حجاب مشتری با پلمب مواجه شود؟ حجت‏‌الاسلام و المسلمین سیدعلی خانمحمدی اظهارکرد: اگر مشتری دغدغه فروشنده و کسب‌وکار او را دارد، باید خود مردم رعایت کنند. شهروند باید متوجه باشد که در این شرایط اقتصادی با بی‏‌قانونی برای مغازه‌دار مشکل ایجاد می‏‌کند» وی افزود: «فیلم داریم که طرف به آنجا رفته و مغازه‌دار گفته که من این کار را انجام نمی‏‌دهم؛ یا مثلا به کسی ارتباط ندارد. این قابل پذیرش نیست. اگر بخواهیم قانون‌مداری را در کشور پیش ببریم، باید آحاد مختلف مردم رعایت کنند. در این شرایط اقتصادی، شهروندی که حاضر می‏‌شود باید متوجه باشد که با بی‏‌قانونی دارد مشکلی را برای مغازه‌دار و یا فروشنده ایجاد می‏‌کند.» وی گفت: «بحثی که وجود دارد پیگیری می‏‌شود، اولویت را دستگاه‏‌های دولتی و اداری کشور قرار داده‏‌ایم. سازمان هواپیمایی کشور موظف شده پروتکل‏‌ها و دستورالعمل‏‌هایی که در این زمینه داده شده را رعایت کند. بالأخره بحث رعایت شئونات اسلامی در قوانین اداری کشور هست و بحث این است که از دستگاه‏‌های اداری شروع شود که دارد پیگیری‏‌ها انجام می‏‌شود و نامه‌نگاری و دستورالعمل این زمینه‏‌ها دارد می‏‌رود.» سخنگوی ستاد امر به معروف و نهی از منکر اظهارکرد: «ما نمی‏‌توانیم بگوییم رها کنیم یک عده کشف حجاب کنند و هیچ کاری هم نداشته باشیم و هیچ توجهی نسبت به این قضه نشود. ولی بحث دستگاه‏‌های اداری مهم است، در اولویت قرار داده‏‌ایم و داریم دنبال می‏‌کنیم. درخواست ما این است که توجه شود اقشار مختلف مردم دارند این را مطالبه می‏‌کنند. در وصیت‌نامه شهدا بعد از توجه به بحث ولایت فقیه و رهبری، بیشترین توصیه را در حوزه عفاف و حجاب و عفت عمومی داشته‏‌اند. یعنی مردم توجه داشته باشند که مسأله فقط شال و روسری و مسائل اینچنین نیست و بحث‏‌های جدی‏‌تری در این زمینه هست که دارد کار می‏‌شود.»
آغاز از ادارات
سخنگوی ستاد امر به معروف و نهی از منکر اشاره به آن دارد که در حال پیگیری بحث حجاب در دستگاه‏‌های دولتی و اداری کشور هستند و برخی به تشویق این راهکار مشغولند. مانند آیت‏‌ا... محمدرسول فلاحتی امام جمعه رشت موضوع عفاف و حجاب را یکی از مباحث حوزه شورای فرهنگ عمومی عنوان کرد و گفت: اساس تصمیمات این شورا قرار شد تا موضوع حجاب و عفاف از ادارات استان آغاز شود و رویکردها هم به موضوع متفاوت باشد ضمن اینکه در سایر بخش‏‌ها هم ورود خواهد شد ضمن اینکه مقرر شد تا در جلسه آینده شورای فرهنگ عمومی گزارشی از وضعیت حجاب و عفاف ادارات ارائه شود.»