اخيراً سازمان جهاني بهداشت نسبت به وضعيت درحالتحول در چين با افزايش گزارشهاي بيماري شديد، ابراز نگراني کرده است. طبق گفتههاي مدير کل اين سازمان، در حالي که مرگومير ناشي از کوويد از زمان اوج جهاني خود بيش از 90درصد کاهش يافته است، هنوز ابهامات زيادي در رابطه با اين ويروس وجود دارد که نميتوان بهطور قطعي نتيجهگيري کرد که آيا اين بيماري همهگير به پايان رسيده است يا نه. هرچند که وضعيت فعلاً در کشور ما مطلوب است، اما اين وضعيت به منزله مصون بودن در برابر هجوم موج جديد نيست. در چنين شرايطي به منظور پيشگيري از ورود موج جديد در کشور، استفاده از ماسک و رعايت شيوهنامههاي بهداشتي کمافيالسابق ضرورت دارد. افرادي که بيشتر از 6 ماه از تزريق آخرين دوز واکسنشان گذشته نيز ميتوانند جهت دريافت دوز يادآور به مراکز واکسيناسيون مراجعه کنند. در همين خصوص دکتر حسين کرمانپور با تجربه کار در اورژانس بيمارستان سينا در گفتوگو با خبرآنلاين، از احتمال بروز موج جديد کرونا و نحوه مقابله با آن ميگويد: «سويه جديدي در کار نيست و خطر قابلتوجه، ناشي از همان سويههاي پيشين اما از نوع جهشيافتهتر است و بر اساس آخرين اخبار و اطلاعاتي که در دسترس است، شدت بيماريزايي آن بالاست. اين ويروس با جهشهاي پيشرفته، توانايي خود در فرار از واکنشهاي ايمني را تقويت ميکند و به اصطلاح ايمنيگريز ميشود. اينکه آيا موج جديدي وارد کشور ما خواهد شد يا نه، بايد گفت که شديدترين تدابير ايمني و بهداشتي هم ياراي مقابله با هيچ ويروسي را ندارد؛ در واقع هيچ راهي براي جلوگيري از ورود ويروس به داخل يک کشور نيست.»
همه چيز درباره موج احتمالي جديد کرونا
دکتر کرمانپور در خصوص ورود موج جديد کرونا در ايران، گفته «تا کنون گزارشي مطرح نشده، اما اين مساله بدين معنا نيست که کشور ما از ورود موج جديد مصون است. حتي مقاومتها و اقدامات پيشگيرانه در سطح جهاني که در سويههاي پيشين هم شاهد آن بوديم، نشان داد که با وجود مراودات جهاني، هيچ راه گريزي نيست و همواره در تمام کشورها امکان ورود و خروج ويروس وجود دارد. البته موضوع نگرانکنندهاي نيست و با توجه به آمارهاي جهاني، احتمال ورود ويروس به ايران هم هست؛ مهم اين است که ميزان آمادگي کشور ميزبان در برابر ويروس چگونه باشد، که ما با تجربه سه سالهاي که در اين راستا کسب کردهايم و اطلاعرسانيهاي گستردهاي که در اين زمينه صورت گرفته، هم ارگانهاي ذيربط و هم مردم تقريباً از نحوه مقابله با اين بيماري آگاه هستند؛ مگر اينکه ويروس عملکرد جديدي پيدا کرده باشد و نياز به اطلاعرساني جديدتري باشد.» او درباره وجه تمايز موج بعدي کرونا با موجهاي قبلي، توضيح داده که «خوشبختانه بيماري کرونا، بعد از موج پنجم و ششم و پس از شيوع سويه اوميکرون، تغيير چنداني در عملکرد خود نداشت و تا حدي قابل کنترل شد. هرچند که پيشتر از اين هم رفتار ويروسهاي جهشيافته بسيار شبيه به ويروس اوليه بود و حدود 10 تا 20 درصد، آن هم در نوع علائم و نحوه انتشار، داراي تفاوتهايي بود؛ بهطور مثال در نوع دلتا شدت بيماريزايي بيشتر و انتشار آن کمتر بود، اما در سويه اوميکرون شاهد انتشار بيشتر و شدت کمتر در بيماري بوديم. ميتوان گفت نهايتِ تغييرات در همين حد بوده و از نظر علائم آنچنان دچار تغيير نشدند و غالباً مشابه هم بودند.» او توضيح داده که «اين بيماري در هر دو سويه با علائم ساده سرماخوردگي نظير آبريزش بيني، بدندرد و سرفههايي که گاه طولانيمدت بود، شروع ميشد. گلو درد هم جزو علائمي بود که از ابتدا وجود نداشت و به مرور به نشانههاي اين بيماري افزوده شد. البته اين گلو درد مقداري پيچيدهتر است، به آساني و با داروهاي معمول بهبود نمييابد و بعضاً ادامهدار است. در واريانت دلتا، با اختلال در حس چشايي و بويايي روبهرو شديم؛ در صورتي که در انواع قبلي اختلال در اين حواس مشاهده نشد و اگر هم در برخي موارد وجود داشت، خيلي چشمگير نبود. يا حتي در سويه دلتا، درگيري ريوي بيشتر و در سويه اوميکرون، بدندرد رايجتر بود.» کرمانپور درباره تمهيدات بهداشتي لازم براي جلوگيري از گسترش موج جديد بيماري، گفته است که «مراکز واکسيناسيون يا خانههاي بهداشت محلي در زمينه تزريق واکسن تا کنون به خوبي عمل کردهاند و پيشبيني ميشود ارائه خدمات باکيفيت از سوي اين مراکز بهداشتي و درماني همچنان ادامه يابد. اين مراکز هم براي کساني که دوزهاي ضروري واکسن را دريافت کردهاند و در پي دريافت دوز بوستر (يادآور) هستند و هم براي گروهي که تا کنون اصلاً واکسن کرونا را دريافت نکردهاند، آماده خدمترساني هستند. شهروندان محترم با مراجعه به اين مراکز و با توجه با شرايط پزشکي، ميتوانند از اين خدمات بهرهمند شوند.» اما واکسن يادآور چه مدت بعد از دريافت آخرين دوز بايد تزريق شود؟ مدير اورژانس بيمارستان سينا، ميگويد: «دوز يادآور قاعدتاً بايد شش ماه بعد از دريافت آخرين دز تزريق شود. دليل اين موضوع اين است که هنوز واکسن يکساله، همانند واکسن آنفلوآنزا، براي بيماري کرونا در جهان ساخته نشده و تمام واکسنهاي موجود فقط تا شش ماه ايمني لازم را تأمين ميکنند.» او ادامه داده «براي پيشگيري، بايد به صورت تجميعي عمل شود؛ واکسيناسيون شايد در کنترل مقطعيِ بيماري و کاهش علائم مؤثر واقع شود، اما بايد دانست که انجام اين کار به تنهايي فايده چنداني ندارد.»اما به گفته او منظور از اين اقدام تجميعي اين است که «جهت پيشگيري از ابتلا به بيماري، مجموعهاي از اقدامات را بايد بهطور همزمان و با هم انجام داد. طبيعتاً واکسن راحتترين راه است که هر زمان اراده کنيد، قادر به دريافت آن خواهيد بود، حتي اگر تا کنون به دلايل مختلف واکسينه نشده باشيد. دومين و سادهترين راه، شستوشوي منظم و دقيق دستهاست؛ هرچند که اين کار طي اين سه سال تقريباً به يک عادت تبديل شده و خوب است که اين عمل همچنان، بهواسطه ضدعفوني با الکل، ژل آنتيباکتريال و يا شستوشو با آب، رعايت شود.» کرمانپور ادامه داده: «در قدم بعد، يکي از بيهزينهترين اقدامات هم اين است که سعي کنيم تا حد ممکن از حضور در اماکن پرازدحام و سرپوشيده بپرهيزيم و اگر مجبور به انجام اين کار بوديم، ترجيحاً زمان حضور را کوتاه کنيم. استفاده از ماسک هم کماکان در فضاهاي سرپوشيده و شلوغ همچون مدارس، دانشگاهها، ادارات و... توصيه ميشود. آخرين موردي که ميتوان به آن اشاره کرد، تهويه هواست؛ در منزل، محل کار و هرجايي که تجمعي در آن شکل ميگيرد، انجام اين کار براي جابهجايي هواي تازه و جلوگيري از انباشت حجم ويروسها ضرورت دارد. مواردي که گفته شد مجموعه اقداماتي است که رعايت آن، بدون صرف هيچ هزينهاي، در تأمين ايمني و پيشگيري از ورود ويروس به بدن کمک خواهد کرد.» او در اين باره که موج جديد بيشتر کدام کشورها را درگير خواهد کرد، گفته «در وهله نخست زادگاه ويروس، ميزبان موج بعدي خواهد بود؛ يعني چين و بعد کشورهايي که با آن ارتباط نزديک دارند، عليالخصوص کشورهاي اروپايي.»در خصوص سطح کشندگي و ميزان مرگومير در موج بعدي هم توضيح داده که «خوشبختانه با گذشت يک زمان نسبتاً طولاني، سطح آگاهي مردم افزايش يافته و ميدانند چطور بايد جلوي پيشرفت بيماري را بگيرند؛ آگاهي هميشه کمککننده است و همواره سير درمان را کامل ميکند. امروزه با يادگيري نحوه کنترل بيماري و انجام دستورالعملهاي ضروري، به اندازه سابق، با مقوله مرگومير مواجه نيستيم؛ همانطور که آمار فوتيهاي ناشي از عفونت کوويد از يک زماني به بعد در کشور روند نزولي داشت و ما روزهاي بدون فوتي را هم پشتسر گذاشتهايم. طبيعتاً در وضعيتي که جامعه از آگاهي لازم براي مقابله با بيماري برخوردار است، مانند گذشته به مرحله مرگومير ناشي از اين ويروس نخواهيم رسيد و احتمال آن بسيار ضعيف است، اما براي اينکه جديت بحران از حالت پاندمي به اپيدمي تقليل پيدا يابد، زود است و بهتر اين است که خطر ناشي از ويروس کرونا را مثل سابق به وسعت پاندمي ببينيم.»