مراسم شب یلدا که به آن شب چله هم میگویند در آخرین روز آذر ایرانیان و از زمانی که اندیشههای یکتاپرستی بین اقوام ایرانی پدیدار شد، برگزار میشده که به رسم دیرین، هر سال ایرانیان آخرین روز پاییز؛ طولانیترین شب سال را بهانهای برای دورهمی و جشن شب یلدا میدانند. این جشن را، جشن آتش هم مینامند چراکه ایرانیان قدیم به آتش احترام میگذاشتند و در چنین شبی، آتش روشن میکردند و گرد آن جمع میشدند و به شادی و پایکوبی میپرداختند. این جشن بین مردم کشاورز، دامپرور، روستایی نشین و کوهستان نشین به یک شکل برگزار میشد و حافظ خوانی بههمراه صله ارحام از مهمترین آداب و رسوم شب یلدا در این سالهای طولانی در بین ایرانیان نسل به نسل منتقل شده است. اگر چه چند سالی است که به دلیل شیوع ویروس کرونا و مشکلات اقتصادی یلدا رونق گذشته را ندارد اما امسال به دلیل گرانیهای روز افزون بازار شب یلدا بیرونقتر از هر سال شده است. امسال با جهشهای ۱۰ برابری در قیمت انواع میوه و خوراکی و آجیل بار سنگینی بر روی دوش خانواده است؛ باری که هر سال سنگینتر از سالهای گذشته کمر خانواده را خم میکند و وعدههای توخالی مسئولان هم در حد حرف باقی
میماند. تشدید نظارت بر بازار و کاهش قیمتهای آجیل و میوه که حرفهای همیشگی مسئولان است تاثیری در بازار ندارد و قیمتها خودسرانه از سوی برخی فرصتطلبان و سودجویان تعیین میشود. قیمت آجیل و پسته در بازار با افزایش ۳۰ تا ۱۰۰ درصدی در انواع مختلف مواجه بوده و حتی در برخی مناطق شهر یزد شاهد عرضه پسته با قیمت بیشتر از ۶۰۰ هزار تومان هستیم و به گفته رئیس اتحادیه آجیل و خشکبار یزد همین افزایش قیمتها باعث شده بازار شب یلدا رونق هر ساله را نداشته باشد. رئیس اتحادیه آجیل، خشکبار و خواربار یزد با اشاره به افزایش ۲۰ تا ۷۰ درصدی قیمتها به دنبال خسارتهای وارده از ناحیه کرونا و تورم، گفت: تلاش فعالان این صنف در گرم نگه داشتن بازار و رعایت انصاف در قیمتها در آستانه شب یلداست. محسن جلیلیپور در خصوص وضعیت عرضه آجیل شب یلدا در یزد، اظهار کرد: بعد از دو سال بحران کرونا و رکود نسبی آجیلفروشیها در مناسبتهای مختلفی مانند شب یلدا و عید نوروز، متأسفانه اکنون با افزایش تورم و قیمتها، شاهد رکود در خرید آجیل شب یلدا در استان هستیم. جلیلیپور در مورد میزان افزایش قیمتها در این حوزه اظهار کرد: اکثر اجناس نسبت به سال گذشته
با افزایش ۲۰ درصدی و در بعضی اقلام نیز تا ۷۰ درصد افزایش قیمت به خصوص در رابطه با برخی میوههای خشک داشتیم. وی با بیان اینکه در حال حاضر حدود ۳۰۰ آجیلفروش خرده در سطح شهر یزد فعالیت دارند، گفت: متأسفانه طی دو سال بحران کرونا حدود ۳۰ درصد از واحدهای صنفی کوچک این بخش در یزد به تعطیلی کشانده شدند ولی اکنون شاهد رونق مجدد همین واحدهای تعطیل شده هستیم. رئیس اتحادیه آجیل و خشکبار یزد به قیمت این روزهای برخی از اقلام این صنف در بازار پرداخت و گفت: پسته فندقی ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومان، پسته احمدآقایی از ۳۵۰ تا ۵۰۰ هزار تومان، پسته اکبری از ۳۷۰ تا ۶۵۰ هزار تومان، آجیل خشک از ۲۵۰ تا ۵۰۰ هزار تومان و آجیل مخلوط میوه خشکبار از ۲۷۵ تا ۴۵۰ هزار تومان و برگه زردآلو نیز از ۱۸۰ تا ۴۰۰ هزار تومان است. جلیلیپور همچنین قیمت میوه خشک سیب را از ۲۲۰ تا ۲۶۰ هزار تومان، میوه خشک پرتقال را از ۱۸۰ تا ۲۴۰ هزار تومان، میوه خشک کیوی از ۲۵۰ تا ۳۷۰ هزار تومان، میوه خشک توت فرنگی از ۵۰۰ تا ۷۵۰ هزار تومان، میوه خشک شفتالو از ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار تومان و میوه خشک موز ایرانی را ۳۷۰ هزار تومان و خارجی ۵۰۰ هزار تومان ذکر کرد.