پرونده هستهای ایران در آژانس بینالمللی انرژی اتمی بر سر چند سوال آژانس از ایران باز است. پاسخ به این سوالات میتواند موجب گشایش در پرونده هستهای شود. گاهی مذاکرات سیاسی در ارتباط با پرونده هستهای به بنبست میخورد، در اینجا مذاکرات فنی و پاسخهای تهران به برخی سوالات آژانس توانسته پرونده هستهای ایران را از بنبست خارج کند و طرفین را برای برداشتن گامهای عملی برای بازگشت به برجام ترغیب کند. جمهوری اسلامی درتلاش است که مذاکره با تمام نوساناتی که دارد، منقطع نشود. ایران سعی دارد با توجه به فشار سیاسی که غربیها علیه تهران وارد میکنند، از مذاکرات به عنوان یک برگ برنده استفاده کند تا از لحاظ دیپلماتیک به اثبات برساند که همواره از مذاکره و گفتوگو حمایت میکند. تاکنون چندین بار ایران از اهرم مذاکرات فنی استفاده کرده است تا مذاکرات سیاسی قفل شده را راهاندازی کند. از این جهت و با در نظر گرفتن تمامی نوسانات در مذاکرات هستهای اکنون ورود هیات آژانس به ایران میتواند با عنوان یک تسهیلکننده عمل کند و گره مذاکرات هستهای را باز نماید. بازرسان آژانس در سفر به تهران بررسیهایی را انجام داده و گزارشی را به دبیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی ارائه میدهند. مشق و گزارش آژانس تابعی از عناصر سیاسی است. از این منظر بازرسان آژانس در گزارش خود فضای کلی مذاکرات را در نظر میگیرند. فضای جهانی را در ارتباط بر گزارش آنها اثر میگذارد. در این معنا که بازرسان به عنوان بالهای نظارتی آژانس عمل میکنند، اما مسیر گزارش آنها تاثیرگرفته از فضای بینالملل است. از این جهت است که گاهی مذاکرات مثبت است، اما اثر عملی در روند پرونده هستهای و احیای برجام نمیگذارد و فشارها نیز افزایش مییابد. آخرین مذاکرات بین ایران و اروپاییها مدتها پیش صورت گرفته است و بخشی از ابهامات در مذاکرات نیز مربوط به سوالات سهگانه آژانس بوده است و قطعنامه اخیر آژانس نیز در مورد همین سوالات سهگانه بود که در آن از تهران خواسته شده که با آژانس بینالمللی انرژی اتمی وارد تعامل شود و به سوالات آژانس پاسخ دهد. از این منظر اگر ماموران و بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی در تهران به پاسخهای دقیق و قاطع ایران برسند، گام مهمی در احیای برجام برداشته خواهد شد. البته باید دید در حال حاضر طرفین از اراده لازم و خصوصا اراده سیاسی برای بازگشت به توافق برخوردار هستند یا خیر؟
رسانه لبنانی مدعی شد:
احتمال دیدار بنسلمان و رئیسی
در حاشیه نشست اردن
یک رسانه لبنانی به نقل از منابع مطلع مدعی شد که در حاشیه نشست اردن مسئولان ایرانی و سعودی دیدار مهمی خواهند داشت. پایگاه خبری النشره در گزارشی اعلام کرد که بعد از برگزاری نشست بغداد در ماه آگوست گذشته، امان - پایتخت اردن- قرار است در بیستم ماه جاری میلادی (دسامبر) میزبان نشستی منطقهای در خصوص عراق باشد. در این نشست قرار است ایران و ترکیه و تعدادی از کشورهای عربی از جمله عربستان مشارکت داشته باشند. برخی منابع لبنانی با اشاره به اینکه قرار است در این نشست موضوع انتخاب رئیسجمهور لبنان بررسی شود مدعی شدند که محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان و سیدابراهیم رئیسی، رئیسجمهور ایران در حاشیه این نشست باهم دیدار خواهند کرد. این در حالی است که منابع ایرانی تاکنون چنین خبری را تایید نکردهاند. همچنین منابع مطلع از فضای مذاکرات اخیر ایران و عربستان مدعیاند که نشستهای تهران و ریاض در بغداد به نتایج ملموسی نرسیده است. این منابع میگویند که مطالبات عربستان برای باز کردن صفحه جدید روابط با ایران روی مساله جنگ یمن متمرکز است، اما ایران خواهان بازگشایی سفارتخانههاست. این منابع میگویند که در مذاکرات ایران و عربستان به هیچ
وجه به پرونده لبنان پرداخته نشده است. منابع مطلع با اشاره به اهمیت نشست اردن که با نظارت فرانسه برگزار خواهد شد از دیدار مهم میان مسئولان ایرانی و سعودی در حاشیه این نشست خبر دادند. در پی گفتوگوی تلفنی میان امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه و محمد شیاع السودانی، نخست وزیر عراق کاخ الیزه از برگزاری نشست مهم منطقهای در اردن قبل از پایان سال میلادی خبر داد. کاخ الیزه اعلام کرد که در این نشست همانند نشست ۲۸ آگوست ۲۰۲۱ عراق و کشورهای همجوار به علاوه فرانسه مشارکت خواهند داشت. پیش از این فواد حسین، وزیر خارجه عراق در نشست خبری مشترک با سامح شکری و ایمن الصفدی، وزرای خارجه مصر و اردن گفت که یک نشست منطقهای دیگر در خصوص عراق در تاریخ ۲۰ دسامبر جاری در امان پایتخت اردن برگزار خواهد شد و انتظار میرود که ایران و ترکیه نیز در این نشست شرکت کنند. وی تاکید کرد: نسخه دوم نشست بغداد در بیستم ماه جاری در امان برگزار میشود، در نشست اول ایران و ترکیه حضور داشتند و انتظار داریم که این دو کشور در نشست آتی نیز شرکت کنند. اخیرا فیصل بن فرحان، وزیر خارجه عربستان در اظهاراتی گفت که ایران بخشی از منطقه و همسایه ماست. وی گفت:
ما به دراز کردن دست خود به سوی همسایگانمان در ایران ادامه میدهیم. حرفهای مثبتی از ایران میشنویم و امیدواریم که این حرفها به روابط مثبت تبدیل شود.