احتمال احیای برجام
اظهارات اخير رئيس سازمان انرژي اتمي ايران پيرامون بازگشت بازرسان آژانس بينالمللي انرژي هستهاي به تهران و از سرگيري بازرسي از تاسيسات هستهاي، نشان از همکاري مجدد بين ايران و آژانس است. البته به نظر ميرسد که توافق احتمالي برجام بين ايران و1+4 تقريبا منتفي شده است اما هنوز روشنايي در انتهاي تونل تاريک همکاريهاي ايران و کشورهاي 1+4 همچنان وجود دارد. به نظر ميرسد اگر بازرسان آژانس بينالمللي انرژي هستهاي بار ديگر تاسيسات ايران را مورد بازرسي قرار دهند و گزارشي مبني بر همکاري ايران و آژانس به شوراي حکام و مديرکل آژانس ارائه دهند، طبيعتا اميدهايي به وجود خواهد آمد که مذاکرات جديدي بين ايران و کشورهاي1+4 برگزار شود. به نظر ميرسد که رويکرد جديدي از سوي کشورهاي اروپايي و آمريکا به وجود آمده که مذاکرات از سرگرفته شود و يک توافق جديد بين ايران و1+4 يعني انگلستان، فرانسه، آلمان و روسيه و چين در وين صورت بگيرد. علت تاخير در مذاکرات نيز دلايل روشني داشت. مساله جنگ روسيه و اوکراين موجب شد اولويت جهان به اين سمت حرکت کند. زيرا قطع صادرات روسيه به اوکراين عملا موجب شد اروپاييها بيشتر انرژي خود را بر روي تامين انرژي در زمستان بگذارند. همچنين دشمنان ايران حوادثي را در ايران رقم زدند تا مشاهده کنند که احتمال سقوط جمهوري اسلامي وجود دارد يا خير. با شکست توطئههاي مشترک کشورهاي خارجي براي برهم زدن ثبات در ايران و عبور تهران از اين بحران، موجب شده کشورهاي اروپايي مجددا به توافق با ايران و استفاده از بازار نفت و گاز ايران به منظور پايين آوردن قيمت انرژي در تهران، به سمت مذاکره با ايران حرکت کنند. احتمالا بعد از بازديد بازرسان گشايشي بين ايران آژانس و بين ايران و کشورهاي اروپايي و حتي آمريکا به وجود آيد و به نوعي طرفين به سمت ادامه مذاکرات براي بازگشت به برجام و يا حتي توافقي که در برگيرنده رفع تحريمهاي ايران باشد، حرکت کنند. بازگشت احتمالي بازرسان آژانس به ايران موجب خواهد شد که آژانس و شوراي حکام و کشورهاي اروپايي و آمريکا در مجموع مانع از آن شوند که بار ديگر پرونده هستهاي ايران به شوراي امنيت سازمان ملل ارسال شود و عملا آنچه تحت عنوان از سرگيري مکانيزم ماشه عليه ايران است را کنار بگذارند. اگر توافقاتي بين طرفين صورت بگيرد، آنها به نتيجه برد- برد خواهند رسيد. در غير اين صورت شاهد توقف همکاري بين ايران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي خواهيم بود. در اين صورت مکانيزم ماشه عليه تهران فعال خواهد شد و قطعنامههاي فصل هفتمي عليه ايران احيا خواهد شد اما با توجه به اينکه هم جنگ اوکراين آرام گرفته و هم در داخل هيچ حرکتي که ساختار نظام در ايران را نشانه بگيرد به موفقيت نرسيده، از اين منظر اروپاييها قصد دارند به آرامي به سمت احياي برجام گام بردارند و شرايطي را فراهم خواهند آورد که ايران همکاريهاي خود را با جامعه جهاني از سر گيرد.
