فلج معده به وضعيتي گفته ميشود که معده نميتواند از راه طبيعي تخليه شود. در اين حالت، غذا از طريق معده آهستهتر از حد معمول حرکت ميکند و منجر به بروز علائمي از قبيل: تهوع، استفراغ، از دستدادن اشتها، کاهشوزن، نفخ، درد و ناراحتي شکم و سوزش معده ميشود. اگر شما به فلج معده يا گاستروپارزي مبتلا هستيد، بايد تحتنظر پزشک حتما درمان شويد؛ چون اين بيماري ميتواند عوارض بالقوه جدي از جمله کمشدن آب بدن بهخاطر استفراغهاي مکرر، ريفلاکس معده به مري، سوءتغذيه و سطح قندخون غير قابل پيشبيني داشته باشد. تصور ميشود که فلج معده بهخاطر مشکلات اعصاب و عضلاتي باشد که کنترل تخليه معده را بر عهده دارند. اگر اين اعصاب آسيب ببينند، عضلات به درستي کار نميکنند و حرکت مواد غذايي با سرعت مناسب انجام نميشود. در بسياري از موارد علت ابتلا به فلج معده ناشناخته است و به اين شرايط ناشناخته، گاستروپارزي ايديوپاتيک گفته ميشود. علت شناخته شده معمولا شامل: کنترل ضعيف ديابت نوع يک يا دو است. اعصاب معده ميتواند با سطوح بالاي گلوگز خون آسيب ببيند؛ بنابراين اگر مبتلا به ديابت هستيد مهم است که سطح قندخون شما تحتکنترل باشد. فلج معده همچنين ميتواند در نتيجه برخي از عوارض مانند: جراحي، کاهشوزن، گاسترکتومي يا برداشتن بخشي از معده اتفاق افتد. بنابر اعلام دفتر آموزش و ارتقاي سلامت وزارت بهداشت، ديگر علل بروز فلج معده عبارتنداز: مصرف داروهاي مخدر مسکن و برخي داروهاي ضدافسردگي، بيماري پارکينسون و اسکلرودرمي.
راهکار درمان
فلج معده معمولا قابل درمان نيست، اما تغييراتي در رژيم غذايي و درمانهاي پزشکي ميتواند علائم آن را کنترل کند. با اتخاذ روشهايي که در پي آمده است ميتوانيد عوارض اين بيماري را کاهش دهيد.
1- بهجاي 3 وعده غذا در روز، سعي کنيد وعدههاي غذايي کوچکتر را انتخاب کنيد تا معده راحتتر بتواند آنها را تخليه کند.
2- سعي کنيد غذاهاي نرم و مايع که راحتتر هضم ميشوند را مصرف کنيد.
3- قبل از بلعيدن غذا آن را خوب بجويد.
4- نوشيدنيهاي گازدار را در وعدههاي غذايي مصرف نکنيد.
5- غذاهاي با فيبر بالا که راحتتر هضم ميشوند، مانند سيب با پوست، پرتقال يا کلمبروکلي را جايگزين غذاهاي پرچرب يا موادي که دير هضم ميشوند، کنيد.
6- بهخاطر داشته باشيد که هر نوع دارويي را بايد با تجويز پزشک متخصص و با نظر وي مصرف کنيد.
نوک بيني عامل افزايش سرماخوردگي
محققان متوجه شدند که چرا سرماخوردگي در فصل زمستان بيشتر است: پاسخ ممکن است مربوط به بيني باشد. به گزارش مديسن نت، به گفته محققان دانشگاه چشم و گوش ماساچوست و دانشگاه نورث ايسترن در بوستون، يک پاسخ ايمني که قبلا شناسايي نشده بود در داخل بيني مسئول مبارزه با ويروسهايي است که باعث عفونتهاي دستگاه تنفسي فوقاني ميشوند. متأسفانه، هواي سرد اين واکنش محافظتي را مهار ميکند و احتمال ابتلاي فرد به هر نوع بيماري تنفسي از سرماخوردگي گرفته تا کوويد19 را بيشتر ميکند. به گفته محققان، مطالعه جديد اولين توضيح بيولوژيکي را ارائه ميدهد که چرا احتمال ابتلا به عفونتهاي ويروسي تنفسي در فصول سردتر بيشتر است. دکتر «بنجامين بلير»، محقق ارشد، ميگويد: «بهطور معمول، تصور ميشد که فصل سرما و آنفلوآنزا در ماههاي سردتر اتفاق ميافتد، زيرا مردم بيشتر در داخل خانه هستند و ويروسهاي موجود در هوا ميتوانند راحتتر پخش شوند.» وي در ادامه ميافزايد: «با اين حال، مطالعه ما به يک علت بيولوژيکي ريشهاي براي تغييرات فصلي در عفونتهاي ويروسي دستگاه تنفسي فوقاني که هر ساله شاهد آن هستيم، اشاره ميکند که اخيرا در دوره پاندمي کوويد19 مشخص شده است.» بيني نقطه اصلي ورود ويروسها يا باکتريهاست که اگر فردي کاري مانند ماليدن بيني خود را انجام دهد، ميتواند باعث استنشاق يا تجمع مستقيم اين ويروسها و باکتريها شود.
مبارزه با عفونت
هنگاميکه ميکروبها وارد بيني ميشوند، به سمت پشت به سوي مجراي هوايي و داخل بدن حرکت ميکنند و سلولها را در طول مسير آلوده ميکنند. اما بيني توانايي مبارزه با اين عفونت را دارد. سلولهاي جلوي بيني ميتوانند ميکروبهاي استنشاقي را شناسايي کرده و با آزاد کردن ميلياردها کيسه ريز پر از مايع در مخاط واکنش نشان دهند تا پاتوژن را احاطه کرده و به آن حمله کنند. اين کيسهها که وزيکولهاي خارج سلولي ناميده ميشوند، پروتئينهاي آنتيباکتريايي را در سرتاسر راه هوايي جابهجا ميکنند و يک حصار محافظ ايجاد ميکنند که هدف آن جلوگيري از انتشار ميکروبها در راه هوايي است. براي مشاهده نحوه عملکرد اين پاسخ در شرايط مختلف، محققان نمونههايي از بيني بيماران و داوطلبان جمعآوري کردند. سپس آنها اين نمونهها را در معرض سه ويروس قرار دادند- يک کروناويروس و 2 راينوويروس که باعث سرماخوردگي ميشوند. ويروسها هر کدام يک پاسخ وزيکول خارج سلولي را از سلولهاي بيني ايجاد کردند. محققان همچنين دريافتند که وزيکولهاي خارج سلولي به روشي متفاوت به ويروسها پاسخ ميدهند- آنها حامل گيرندههايي هستند که ويروسها را قبل از اينکه بتوانند سلولها را آلودهکنند، ميگيرند. با اين حال، محققان دريافتند که دماي سردتر بر اين پاسخ تأثير ميگذارد. داوطلبان سالمي که در شرايط سرد قرار گرفتند (دماي حدود 4 درجه سانتيگراد) کاهش دما را در داخل بيني خود تجربه کردند. محققان دريافتند سلولهاي بيني در آزمايشگاه که در معرض چنين کاهش دما قرار گرفتهاند، پاسخ ايمني ضعيفي را ايجاد ميکنند و حدود 42 درصد وزيکولهاي خارج سلولي کمتري ترشح ميکنند. علاوه بر اين، گيرندههاي ضدويروسي در وزيکولهاي خارج سلولي به دليل سرما با مشکل مواجه شدند. به گفته محققان، در مجموع، اين يافتهها توضيح مکانيکي براي تغييرات فصلي در عفونتهاي دستگاه تنفسي فوقاني ارائه ميدهند.