70 درصد نمايشنامههاي رسيده متوسط بودند
عضو هيات انتخاب متون بخش صحنهاي جشنواره فجر:
70 درصد نمايشنامههاي رسيده متوسط بودند
سيد حسين فداييحسين، عضو هيات انتخاب چهل و يکمين جشنواره بينالمللي تئاتر فجر معتقد است که حضور نويسندگان جوان در بخش صحنهاي اين دوره از جشنواره چشمگيرتر از پيشکسوتان بود. به گزارش روابط عمومي جشنواره؛ بخش مسابقه بزرگ صحنهاي جشنواره بينالمللي تئاتر فجر نمايشنامههاي راه يافته خود را با بازخواني و انتخاب شهرام کرمي، سيد حسين فداييحسين و اعظم بروجردي معرفي کرد. هيات بازخوان جشنواره در نهايت 73 اثر را به مرحله بعدي اين بخش معرفي کرد. سيدحسين فداييحسين از اعضاي هيات بازخواني متون رقابت بزرگ صحنهاي جشنواره چهل و يکم بينالمللي تئاتر فجر درباره کيفيت آثار و نحوه ارزيابي آنها گفت: معمولا آثار هر دوره از جشنواره را بايد در مقايسه با هم سنجيد نه در مقايسه با دورههاي مشابه، چون لازمه مقايسه آثار دورههاي مختلف مطالعه و اطلاع از تمامي آثار ارائه شده در اين دورههاست. اما در يک ارزيابي کلي درباره آثار ارائه شده در اين دوره از جشنواره ميتوانم بگويم حدود 70 درصد آثار از سطح کيفي متوسط، 10درصد از کيفيت نسبتا مطلوب و 20درصد فاقد کيفيت لازم براي ارزيابي بودند. همانطور که از تعداد آثار انتخابشده براي بخش بازبيني پيداست از بين حدود 600 متن ارائه شده حدود 60 اثر برگزيده شدهاند که همان 10درصد مطلوب بودهاند. او در مورد ويژگيهاي بارز و زاويه نگاه نمايشنامههاي اين بخش به دنياي پيرامون خودشان توضيح داد: در يک نگاه کلي بيشتر آثار ارائه شده داراي رويکرد اجتماعي در طرح داستاني بودند. در اين ميان درصد بيشتري به مسائل خانواده و روابط خانوادگي پرداخته بودند. رويکرد روانشناسانه به شخصيتها از رويکردهاي ديگر در نمايشنامهها بود. رويکرد ديگر پرداختن به مسائل سياسي و گاه مذهبي بود و درصد کمي هم به ساير مسائل اشاره داشتند. ويژگي بارز بيشتر نمايشنامهها توجه به مضمون و محتوا بود تا ساختار نمايشنامه که همين امر از نقاط ضعف نمايشنامهها به حساب ميآمد. وي افزود: از ديگر نقاط ضعف ميتوانم به توجه بيش از حد به روايت مستقيم به جاي روايت نمايشي اشاره کنم که بيشتر اين روايتها نيز بدون زمينه و دليل لازم اتفاق ميافتاد. ضعف ديگر آثار شتابزدگي و عجله براي نوشتن و رساندن اثر به جشنواره بود که از کمبود زمان براي نوشتن ناشي ميشد. اين ضعف باعث عدم پرداخت لازم به عناصر نمايشنامه و عدم انسجام در ساختار آثار شده بود. اين نمايشنامهنويس و مترجم درباره حضور آثار نمايشنامهنويسان جوان و پيشکسوت در اين دوره از جشنواره تئاتر فجر گفت: با توجه به شناختي که از نويسندههاي آثار داشتم، به نظرم حضور نويسندگان جوان چشمگيرتر از پيشکسوتان بود. آثار بسياري از پيشکسوتان هم قديمي و تاريخ گذشته بودند و اين نشان ميداد بسياري از پيشکسوتان و نويسندگان حرفهاي برنامهاي براي نوشتن جهت حضور در جشنواره نداشتند. اين موضوع جاي تأمل دارد. حضور نويسندگان جوان اگرچه اميدوارکننده است اما عدم حضور يا حضور کمرنگ پيشکسوتان هم نگرانکننده به نظر ميرسد. فداييحسين با انتقاد از شيوه اجرايي بخش آموزشي جشنواره تئاتر فجر گفت: اين ايراد هميشه من به جشنوارهها بوده که يا از بار آموزشي تهي است و يا تلاشهاي آموزشي در راستاي آثار ارائه شده به جشنواره نيست. به بياني ديگر، کار اصولي و راهگشا در مسير آموزش شرکتکنندگان صورت نميگيرد. وي با مثالي توضيح داد: بهطور مثال در هيچکدام از مراحل جشنواره که بين آثار قضاوت صورت ميگيرد، از مرحله بازخواني متن تا اجراي نهايي در جشنواره هيچکس درباره دليل انتخاب يا عدم انتخاب آثار توضيح نميدهد تا هنرمندان در بخشهاي مختلف با نقاط ضعف و قوت آثارشان آشنا شوند و از اين آشنايي به عنوان تجربه آموزشي در کارهاي بعديشان استفاده کنند. از طرف ديگر درمورد کارگاههاي آموزشي نيازسنجي نميشود تا مشخص شود چه موضوع يا سرفصل آموزشي بيش از همه مورد نياز شرکتکنندگان در جشنواره است تا مطابق آن برنامه آموزشي تنظيم شود. معمولا يک سري موضوع مشخص است که هربار به شکلهاي مختلف تکرار ميشود. فداييحسين ادامه داد: نکته ديگر اين است که آموزش بايد استمرار داشته باشد. اتفاقات آموزشي که قرار باشد سالي يکبار حتي مفيد و مؤثر مطرح شود اگر استمرار و تداوم نداشته باشد آنطور که بايد تأثيرگذار نيست. طبيعتا چنين کارگاههاي گاهبهگاهي جريانساز و راهگشا نيست. فداييحسين که از متخصصان ادبيات نمايشي در حوزه کودک و نوجوان است، در پايان در مورد توجه نويسندگان به اين گروه سني مهم در ميان آثار بازخواني شده اين بخش از جشنواره گفت: متأسفانه چنين توجه و رويکردي تقريبا در هيچکدام از آثار جشنواره نديدم، انگار نويسندگان ما اصلا چنين گروه سني را نميبينند و اين قشر عظيم از جامعه را به حساب نميآورند. شايد فقط در چند مورد از متنها کودکان حضور داشتند آنهم آنقدر کماهميت و کمپرداخت بود که نبودشان تفاوتي نميکرد و يا آنقدر غلط و غيراصولي ارائه شده بود که محلي از اعراب نداشت. براساس آمار اعلامي دبيرخانه چهل و يکمين جشنواره بينالمللي تئاتر فجر، هيات انتخاب پس از بررسي 584 متن دريافتي از بخش ارسال مستقيم صحنهاي جشنواره، در نهايت 73 متن را انتخاب و براي آماده سازي و بازبيني حضوري به دبيرخانه چهل و يکمين جشنواره بينالمللي تئاتر فجر معرفي کردند.
