گفتوگو به تنهایی برای حل مشکلات جامعه کافي نيست
آرمان ملي: راه حل عبور از مشکلات جامعه گفتوگوست. گفتوگو فرصتي را به وجود ميآورد تا دولت و منتقدين و معترضين با نگاه يکديگر آشنا شده، دولت بخش منطقي خواستههاي معترضين را بپذيرد و در ارتباط با آن بخش از مطالبات جامعه که عملياتي نخواهد شد، معترضين را مجاب کند که ظرفيت اجرايي شدن اين خواسته وجود ندارد. به نظر ميرسد بايد موقعيت لازم براي گفتوگو ايجاد شود. (الف) ابتداي حرکت به اين مسير نيز ايجاد آرامش در جامعه است. از اين منظر دوسويه ماجرا بايد تلاش کنند فضاي آرامي درکشور ايجاد تا شرايط براي آغاز گفتوگو فراهم شود. از سوي ديگر احزاب بايد به آن درجه از پختگي برسند که ميداندار بين مردم و دولت بوده و به نوعي پيام گروههاي مختلف را به دولت برساند. در اين صورت است که خواستههاي شهروندان روي هم انباشته نشده و شاهد خياباني شدن اعتراضات نخواهيم بود. «آرمان ملي» در اين ارتباط با محمدصادق جوادي حصار، عضو حزب اعتماد ملي به گفتوگو پرداخته است. جوادي حصار معتقد است: «شنيدن صداي منتقدان خوب است اما عمل به نظر منتقدان کار خوبتري است که تاثير عميقتري هم خواهد گذاشت.»
فعالان رسانهاي و سياسي تلاش دارند شرايطي را براي آغاز گفتوگو و به منظور ايجاد فضايي بهتر در کشور و عبور از مشکلات به وجود آورند. روند به وجود آمده مورد تاکيد رئيسجمهور و رئيس دستگاه قضا هم هست. آيا ممکن است شرايط براي عملياتي شدن اين مورد فراهم شود؟
گفتوگو بين دولت و ملت امري پسنديده است اما گفتوگو در شرايط فعلي بايد تا جايي پيش رود که جامعه باور کند که گفتوگو براي حل مشکلات به يک رويه تبديل شده است و گفتوگو تنها يک مسکن نيست. به طوري که اگر از شرايط بحراني هم عبور کرديم، گفتوگو مانند يک رويه ادامه پيدا کند. در اينجا بيشتر از شنيدن عملکرد و نظرات منتقدان اثرگذار است. شنيدن صداي منتقدان خوب است اما عمل به نظر منتقدان کار خوبتري است که تاثير عميقي هم خواهد گذاشت. يک فرد منتقد، انتقاد نميکند که فقط حرف زده باشد، منتقد انتقاد ميکند که در عمل تغييري حاصل شود و در رفتار دستگاههاي مختلف تغييراتي به نفع مردم به وجود آيد.
در چه شرايطي مردم مجاب خواهند شد که روند پيگيري مطالبات آنها در مسيري صحيح در حال پيگيري است؟
شيوههاي عمل در ارتباط با مردم اگر معطوف به مطالبات باشد، آنگاه مشخص خواهد شد که گفتوگو در جامعه موثر خواهد بود يا نه! در اين صورت معترض به نتايج گفتوگو تمکين خواهد کرد و به آن ادامه خواهد داد اما اگر قرار باشد گفتوگو براي گفتوگو باشد، اثري نخواهد گذاشت بلکه در بلندمدت همين امکان هم از دست خواهد رفت و ديگر گروههاي سياسي و دولت نميتوانند پرچم گفتوگو را در دست بگيرند.
با در نظر گرفتن اين مورد که هم رئيسجمهور و ساير مسئولان در ارتباط با لزوم گفتوگو با معترضين تاکيد کردند آيا در عمل نيز عزمي براي به نتيجه رسيدن گفتوگوها وجود دارد؟
اين مورد بايد در عمل اتفاق بيفتد. آنگاه ميتوان در اين مورد اظهار نظر کرد. در شرايط کنوني منشا و مبدا اتفاقات فعلي شيوه عمل برخي دستگاههاست که موجب شده برخي معترض شوند. حال که مسئولين دم از گفتوگو ميزنند. مردم بايد مشاهده کنند انتقاد آنها در ارتباط با شيوه عمل دستگاهها موثر بوده و در آينده ديگر آن رفتارها در ارتباط با آنها تکرار نخواهد شد. در اين صورت است که ميتوان از اثرگذاري گفتوگو سخن به ميان آورد. تنها گفتوگو براي حل مشکلات جامعه کافي نيست.
جريانات سياسي خصوصا اصلاحطلبان و اصولگرايان تا چه ميزان ميتوانند در پيشبرد گفتوگو نقش موثر ايفا کنند؟
نقش قواي عاقله در اين ميان ضروري است منظور قواي مدني است. احزاب و سازمانهاي مردم نهاد و رجال تاثيرگذار بايد به عنوان حلقه واسط در اين شرايط به ميدان آيند. اين افراد و نهادها بايد بتوانند مورد اعتماد حاکميت قرار گيرند و هم مردم به آنها اعتماد داشته باشند. اينها بايد بتوانند تا حدي ميانجيگيري کنند تا ازشرايط فعلي عبور کنيم اما ماندگاري و بقاي اين روند به عمل آينده دستگاههاي مختلف بازميگردد.
دستگاهها بايد چه رويهاي را در نظر گيرند که مردم به اينکه خواستههاي آنها مورد توجه قرار گرفته؛ اعتماد کنند؟
در اين ارتباط بايد برخي قوانين مورد اصلاح قرار گيرد. برخي مسائل روز جامعه که مردم هم در ارتباط با آن نظر دارند ؛ چندين دستگاه و متولي دارد که هرکدام يک سليقه متفاوت در ارتباط با آن را دنبال ميکنند. کار توجيهي و تشريح موضوعات فرهنگي بايد به مجموعههاي فرهنگي و سياسي سپرده شود نه نيروي ضابط. نيروهاي ضابط در نهايت بايد تذکر دهند که يک فرد از چراغ قرمز عبور کرده و جريمه بپردازد و بيش از اين نبايد براي ضابطين وظيفه ايجاد کرد. نميتوان از يک ضابط هم ارشاد را خواست و هم اينکه آن نيرو اقدام به ضبط فرد کند. بهترين راه در اين شرايط شايد اين باشد که مجلس وارد موضوع شود و شفافيت ايجاد کند و قانون را به شکلي اصلاح کند که آن قانون ضامن امنيت خاطر شهروندان باشد. اين اتفاق ميتواند نشانگر تصميم جديد از سوي دولت براي حل مشکلات تلقي شود.
