فعلا خبری از توافق نخواهد بود

شرايط برجام وخيم‌تر از آن است که بگوييم اتفاقاتي همچون تحريم‌هاي اخير اروپايي‌ها بر اشخاص و نهادهاي ايراني بخواهد بر احيا يا عدم احياي آن تاثير‌گذار باشد. قبل از اينکه اعتراضات اخير در ايران نيز رخ دهد و جداي از آن مساله اتهام ارسال پهپادهاي ايران به روسيه در جنگ اوکراين نيز چشم‌اندازي در جهت رسيدن به توافق وجود نداشت که الان تصور کنيم با اضافه شدن 4 تحريم حقوق بشري عليه ايران يا حتي تحريم‌هاي پهپادي رسيدن به توافق از دست برود. لذا مشکل برجام فراتر از اين حرف‌هاست. البته در چنين شرايطي دلخوري‌ها و حملات لفظي و جنگ تبليغاتي طرفين به راه مي‌افتد و فضاي ديپلماسي عمومي وخيم‌تر مي‌شود. هر چند که پيش از اين نيز شرايط حول محور احياي برجام رو به بهبود نبود. در نتيجه شرايط تغييري نخواهد کرد و همان وضعت نامناسبي که از قبل بود اکنون نيز وجود دارد که شايد اتفاقات اخير نيز شرايط را مقداري بدتر کند؛ اما به شکل اساسي وضعيت را تغيير نمي‌دهد. از طرفي جبهه ايران، روسيه و چين اميدوار است که در کوتاه‌ترين زمان ممکن اختلافات حل شود و اظهاراتي که مطرح مي‌کنند خوشبينانه و اميدوارانه است و اميد دارند که اين اتفاق رخ دهد. ولي جبهه مقابل متشکل از آمريکا و 3 کشور اروپايي است اينگونه نمي‌انديشند و حداقل اينکه آمريکا پالسي را نشان نمي‌دهد که واقعا به شکل عملي خواهان بازگشت به برجام باشد. انتخابات کنگره آمريکا نيز چندان اهميتي ندارد چرا که طي اين دو سالي که بايدن در آمريکا روي کار آمده چندين انتخابات در ايران و آمريکا برگزار شده و دولت‌ها جا به‌جا شدند اما اتفاقي رخ نداده چون آمريکا نمي‌خواهد به برجام 2015 بازگردد. از اين رو در انتخابات 2022 دموکرات‌ها پيروز شوند يا شکست بخورند تفاوتي ايجاد نمي‌کند. لذا اين خوشبيني نيز وجود ندارد که حتي پس از انتخابات 2022 نيز اگر دموکرات‌ها پيروز شوند گشايشي حاصل شود. آمريکا خواسته‌هاي از ايران دارد و ايران نيز به شکل روشن و شفاف اعلام کرده که نمي‌تواند اين خواسته‌ها را اجرا کند. بنابر اين فعلا اميدي براي رسيدن به توافق وجود ندارد. البته آمريکايي‌ها در اصل احياي برجام را مي‌خواهند و حتي دولت ترامپ هم برجام را مي‌خواست و بدين خاطر از برجام بيرون رفت که برجام بهتري را داشته باشد. لذا هيچ يک از طرفين راضي به نبود برجام نيستند اما شروط طرفين متفاوت است. آمريکا مي‌گويد برجام 2015 منافعش را تامين نمي‌کند لذا به آن برنمي‌گردد. اگر هم به برجام 2015 تن دهند يکسري ضمائم و اضافاتي هم به آن خواهند افزود. در حالي که ايران بارها علام کرده صرفا به برجام 2015 نه يک کلمه کمتر و نه يک کلمه بيشتر پايبند است.