پهنه ایران درحال خشک شدن است
آرمان ملی: رئیس مرکز ملی خشکسالی سازمان هواشناسی گفت: «جایی در ایران وجود ندارد که بگوییم کاهش آب شرایط مطلوبی دارد، هر نقطه از کشور را انگشت بگذارید متوجه شرایط بد آب میشوید، در سه دهه اخیر وضعیت طوری رقم خورده که برخی شهرها مانند اصفهان، همدان، شهرهای شمالی سیستان و بلوچستان وضعیت بحرانی دارند.» احد وظیفه، رئیس مرکز ملی خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی در گفتوگویی به خبرآنلاین میگوید: «یکی از تبعات مهم کمبود آب مهاجرت است، جمعیتی که برای کار کردن آب نداشته باشد، راهی جز رها کردن آن منطقه ندارد، مناطقی که شبیه کویر مرکزی فعلی میشوند که هیچ سکنهای ندارد.» آقای وظیفه درخصوص اینکه کدام منطقه از کشورها بیشترین تنش آبی را دارند، میگوید: «بدترین وضعیت تنش آبی را در حوزه مرکزی کشور داریم مانند شهر اصفهان، طوریکه مدتی قبل شاهد تاثیرات اجتماعی کمبود آب در اصفهان بودیم و ناآرامیهایی آنجا رخ داد. همینطور در چهارمحال و بختیاری تنش آبی وجود دارد، در همدان که حتی برای تامین آب شرب چالشهای جدی و گسترده وجود دارد، بنابراین با توجه به اینکه کشور ما گرم و خشک است یعنی متوسط بارش ما بین یکسوم تا یکچهارم متوسط جهانی است تغییرات آب بلافاصله اثرات خودش را نشان میدهد. امروز از شمالیترین نقطه ایران مانند دریاچه ارومیه درحال خشک شدن است تا جنوبیترین نقطه در سیستان و بلوچستان و حتی در استان خراسان منابع آبی بهشدت درحال کاهش است، لذا جایی در ایران وجود ندارد که بگوییم کاهش آب شرایط مطلوبی دارد.» اما کدام مناطق ایران خالی از سکنه میشوند؟ رئیس مرکز ملی خشکسالی سازمان هواشناسی، میگوید: «بخش وسیعی از کشور ما کویر لمیزرع است، شما یک چند ضلعی تصور کنید، ضلعهای آن خراسان رضوی، خراسان جنوبی، بخشهایی از استان کرمان، استان اصفهان، استان یزد، شرق قم، جنوب تهران و جنوب سمنان است، این یک منطقه وسیعی است که تقریباً خالی از سکنه است، برای اینکه در این منطقه هیچ آبی وجود ندارد؛ حالا شما تصور کنید در بخشهای شرقی کشور چندین سال است بارندگی کم شده است و این وضعیت ادامه دارد، در این شرایط جمعیتی که برای کار کردن آب نداشته باشد، روستایی که برای دام آب نداشته باشد راهی جز رها کردن آن منطقه ندارد، این مناطق شبیه کویر مرکزی فعلی میشود که هیچ سکنهای ندارند، جمعیت از مناطقی که قابل زیست نیست مهاجرت میکند. این سرنوشت میتواند در هرجایی از دنیا رخ دهد، بهخصوص در منطقه خاورمیانه که بهطور طبیعی فقط یکسوم تا یکچهارم سایر مناطق جهان بارندگی دارد.»اما برای جلوگیری از بیابانی شدن این مناطق چه اقداماتی باید انجام بدهیم؟ به گفته وظیفه، «درچنین وضعیتی مصرف آب را باید به اندازهای که آب میتواند تجدید شود محدود کرد، بنابراین در همه بخشها باید اقدامات فوری انجام داد، مثلاً صنعت به سمتوسوی استفاده از آبهای خاکستری یعنی همان فاضلابها برود، بنابراین تصفیه فاضلاب باید به بهترین شکل انجام بگیرد. در بخش کشاورزی بهجای استفاده از مزارع که آب در آنها بهشدت درحال تبخیر است از گلخانهها استفاده شود، سیستمهای آبیاری بهینه شود، محصولاتی که کمترین آب را مصرف میکنند و بیشترین بازدهی را دارند جایگزین شوند، در صادرات محصولات کشاورزی حتماً باید تجدیدنظر شود.»
