تاثیر مذاکرات برجام بر مذاکرات تهران و ریاض
نسبت به موضعگیری که وزیر امور خارجه عراق در خصوص روابط ایران و عربستان و مذاکرات بغداد داشتهاند رسانههای کشورمان از یک گزاره غلفت کردند و آن گزاره عبارت است از اینکه ارشدترین دیپلمات عراقی از احتمال تکرار مذاکرات در سطوح امنیتی صحبت کرده و گفته اگر دور جدیدی از مذاکرات برگزار شود این دور جدید هم در سطح مقامات امنیتی خواهد بود. چنانکه پیش از این نیز در دورههای قبلی مذاکرات مقامات امنیتی دو کشور حاضر بودند و بعد از این 5 دور این احتمال به وجود آمد که مذاکرات در سطح وزرای خارجه برگزار شود. علت این داستان نیز این است که یکی از متغیرهایی که بر روابط تهران و ریاض و بهطور کلی روابط تهران با همسایگان و کشورهای منطقهای تاثیر میگذارد نوع مناسبات و مراودات ایران با نظام بینالملل و مسائل بینالمللی ایران است. البته دیدگاه مخالفی هم در این ارتباط میان کارشناسان وجود دارد که معتقدند روابط منطقهای را میتوان مستقل از پروندههای بینالمللی ایران که مهمترینش برجام است پیش برد. ولی به نظر میآید که با توجه موضعگیری اخیر وزیر خارجه عراق و تکرار مذاکرات در سطح امنیتی؛ تحلیل اول از اعتبار بیشتری نسبت به تحلیل دوم
برخوردار است. یعنی به نظر میرسد که حتی مقامات در ریاض در انتظار به نتیجه رسیدن مذاکرات میان تهران و غرب در ارتباط با موضوع برجام هستند و این مذاکرات از روابط میان ایران و غرب و مذاکرات احیای برجام بهشدت تاثیر میپذیرد. ضمن اینکه عربستان بر خلاف برخی دیگر از بازیگران منطقهای مثل اسرائیل اگر چه مخالفت رسمی و علنی در ارتباط با محتوای مذاکرات هستهای ایران و غرب انجام نداده ولی به نظر میرسد که بر مبنای الگوهای رفتاری گذشته سعودیها علاقهمند هستند تا از کانالهای دیگری نارضایتی و تاثیرگذاری خود را بر مذاکرات اعلام و اعمال کنند که این کانالها عمدتا کانالهای موازی با دیپلماسی است. از این جهت در کوتاه مدت و هفتههای آتی نشانهای از به ثمر رسیدن گفتوگوها میان تهران و ریاض دیده نمیشود. مگر اینکه ماجرای پرونده هستهای ایران و موضوع برجام به نحوی حل شود یا اینکه ریاض احساس کند حل این مساله از جانب آمریکا به یک قطعیت و یقین رسیده است. در این مرحله به دلیل تداوم اختلافات میان تهران و واشنگتن در ارتباط با پیش نویس 35 صفحهای اتحادیه اروپا و متغیرهای دیگر مثل انتخابات پارلمانی در اسرائیل و انتخابات نوامبر
آمریکا به نظر نمیرسد که چشماندازی حداقل تا ماه نوامبر در مورد برجام داشته باشیم. اگر چه بعد از آن میتواند مقدور باشد و بر مذاکرات تهران و ریاض تاثیرگذار ظاهر شود.
