شفافیت در پیچ مجمع تشخیص
آرمان ملي : طرح شفافيت! طرحي که برخي تلاش دارند آن را جايگزين FATF بدانند در آستانه تبديل شدن به قانون است. استدلال مخالفان FATF اين بود که نميتوان داد و ستدهاي مالي را در اختيار کشور ثالث قرار داد اما خود معترف بودند چنين طرحي بايد در داخل اجرا شود تا از هرگونه فساد و سوءاستفاده مالي در بخشهاي مختلف دولتي و خصوصي جلوگيري شود. هرچند اين طرح در مجلس دهم مورد پيگيري قرار گرفت اما رأي نياورد و مجلس يازدهم تلاش کرد در اين زمينه وارد شده و طرح شفافيت را به قانون تبديل کند. 193 نماينده در نهايت به اين طرح رأي دادند. تا توپ شفافيت در زمين نمايندگان نماند اما شوراي نگهبان اواخر ماه خرداد طرح را با اعلام ايراداتي به مجلس بازگرداند و 11 مرداد ماه بود که مجلس به منظور تامين نظر شوراي نگهبان ابهامات مطرح شده را برطرف کرد و به شوراي نگهبان بازپس فرستاد.
لزوم اجراي طرح شفافيت
مسعود پزشکيان نماينده مردم تبريز در مجلس در ارتباط با مخالفت برخي با طرح شفافيت گفت: شفافيت يعني FATF چرا با FATF مخالفند؟ خوب اگر اين طور است FATF داخلي را پياده کنيم آن وقت خواهيم ديد که 10 هزار ميليارد و 50 هزار ميليارد و 60 هزار ميليارد را ميشود دزديد؟ پزشکيان تاکيد کرد: شفافيت اين نيست که من چگونه حرف ميزنم. اين شفافيت نيست. شفافيت يعني اينکه من، خانوادهام، قوم و خويشم و همه آن کساني که با من هستند در روند مالي و اقتصادي رانت ميگيريم يا خير. در اين صورت ديگر لازم نيست آبروي من را ببري اگر من اشتباه کردم سيستم همانجا گوش من را ميگيرد که تو اينجا اشتباه کردي اصلا به آنجا نميرسد که تو بيايي بگويي اعلام کن خوردي.
طرح شفافيت در پيچ مجمع
از سوي ديگر محسن پيرهادي رئيس کارگروه شفافيت کميسيون امور داخلي کشور مجلس يازدهم در توضيح آخرين وضعيت طرح شفافيت قواي سه گانه، دستگاههاي اجرايي و ساير نهادها از تاييد تمام بندها و موضوعات طرح توسط شوراي نگهبان خبر داد و گفت: تنها جزء مربوط به شفافيت جلسات مجمع تشخيص در خصوص مسائلي که موارد اختلاف بين مجلس و شوراي نگهبان را بررسي ميکند، مورد ايراد شوراي نگهبان قرار گرفته و با توجه به اصرار مجلس، اين موضوع به مجمع تشخيص براي تصميم گيري ارسال شده است. وي افزود: البته گفتوگويي با اعضاي مجمع تشخيص داشتيم و استدلالهاي خود را براي اعضاي مجمع تشخيص مصلحت نظام بيان کرديم. شفافيت جلسات مجمع تشخيص مصلحت نظام در خصوص مسائلي که موارد اختلاف بين مجلس و شوراي نگهبان است حق مردم و مجلس است که بدانند مجمع چه نظري درباره موارد اختلافي دارد.
اجراي طرح شفافيت مقدمهاي بر تصويب و اجراي FATF
هرچند برخي نمايندگان در مجلس دهم به دنبال اين بودند که با تصويب طرح شفافيت عملا عملکرد قوه مجريه و مقننه را در پيشگاه ملت قرار دهند اما بعد از چکش خوري اين طرح در مجلس يازدهم از قرار معلوم اتفاقات مثبتتري در اين طرح واقع شده است. ازجمله اينکه دستگاه قضا نيز بايد عملکرد خود را شفاف در اختيار مردم قرار دهد. در صورت تصويب اين طرح و اجراي آن شاهد خواهيم بود بسياري که در ارتباط با FATF نظر منفي داشتند، به موافقين آن تبديل خواهند شد. همين افراد بعد از تصويب و اجراي طرح شفافيت به اين درک خواهند رسيد که اجراي FATF که هم اکنون بخشي از آن تصويب و بخشي از آن در گروي بازگشت آمريکا به برجام در پيچ مجمع تشخيص مانده است، به نفع توسعه اقتصادي است.
در نهايت...
به نظر ميرسد طرح شفافيت در پلکان آخر براي تبديل شدن به قانون قرار دارد. قانوني که اگر از پيچ مجمع تشخيص بگذرد، ميتواند شرايط جديدي را در کشور ايجاد کند. البته از تبديل به قانون شدن تا اجرا شدن راه زيادي است زيرا هرکدام از قوا بايد آيين نامههاي مختلفي را در ارتباط با آن تنظيم و به تصويب رسانند و از سوي ديگر دادههاي زيادي را در ارتباط با فعاليتهاي خود در دسترس جامعه قرار دهند. با اين وجود بازهم به نظر ميرسد گام مهمي برداشته شده است. از جمله ثمرات اين طرح آن است که دستگاههاي مختلف بايد نسبت به بودجه خود پاسخگو باشد و مزايدهها خود را در دسترس همگاني قراردهد. البته بايد منتظر ماند تا مشخص شود دستگاهها تا چه ميزان در اجراي اين طرح همراهي خواهند کرد.
