توافق برجام؛ نزديکتر از قبل
يک هفته پس از ارسال ديدگاه تهران نسبت به پيشنهاد اخير اتحاديه اروپا براي احياي برجام، اميدها براي حصول توافقي بر سر متني که هماهنگ کننده اروپايي مذاکرات آن را «نهايي» ميخواند، بار ديگر زنده شد. روز دوشنبه، مسئول سياست خارجه اتحاديه اروپا اعلام کرد پاسخ ايران به پيشنويس اروپا را «معقول» ارزيابي ميکند و اذعان داشت که برگزاري نشستي براي توافق هستهاي در اين هفته امکانپذير است. اين در حالي است که پيش از اين خبرگزاري بلومبرگ هم از قول يک مقام اروپايي نقل کرده بود که تهران پاسخي سازنده را ارسال کرده است. جوزپ بورل مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپا، روز دوشنبه در سخناني ضمن اذعان به اينکه تلاشها براي احياي برجام در مقطع حساسي قرار دارد، اعلام کرد نشست احتمالي در ارتباط با احياي مجدد توافق هستهاي ايران ممکن است «اين هفته» پس از ارائه پاسخ تهران به پيشنهاد اتحاديه اروپا برگزار شود. بنابرگزارش خبرگزاري فرانسه، ديپلمات ارشد اتحاديه اروپا در يک کنفرانس خبري در شهر سانتاندر در اسپانيا گفت: «قرار بود نشستي در پايان هفته گذشته در وين برگزار شود، اما چنين امکاني فراهم نشد. اين امکان وجود دارد که اين نشست اين هفته برگزار شود.» گفته بورل «ايران پاسخ خود را ارائه کرد که از نظر من براي انتقال به آمريکا معقول بود. آمريکا هنوز بهطور رسمي پاسخ خود را ارائه نکرده است. ما منتظر پاسخ آنها هستيم و اميدوارم اين پاسخ به ما اجازه دهد مذاکرات را به پايان برسانيم. اميدوارم اين گونه باشد، اما نميتوانم در اين باره به شما اطمينان دهم.»
توافق نزديکتر از دو هفته پيش؛ شکافهايي که بايد پر شوند
ساعاتي پس از انتشار اظهارات بورل، خبرگزاري بلومبرگ به نقل از يک مقام بلندپايه آمريکايي تائيد کرده که مذاکرات هستهاي با ايران پيشرفت داشته با اين حال همچنان شکافهايي وجود دارد. اين مقام آمريکايي در مورد اين شکافها توضيحي نداده اما گفته واشنگتن در زمان مناسب به پيشنهادهاي ايران پاسخ خواهد داد. اين مقام آمريکايي در پاسخ به تعلل واشنگتن در اعلام موضع نسبت به پاسخ تهران ادعا کرده: «ايران چندين ماه مذاکرات را به تاخير انداخت و اين گمانهزني که آمريکا اکنون در پروسه پاسخدهي به پيشنهادات ايران تعلل ميکند، درست نيست و ايالات متحده همچنان در حال مطالعه متن اصلاح شده است.» اين مقام آمريکايي گفت که توافق نزديکتر از دو هفته پيش است، اما نتيجه نامشخص است زيرا برخي شکافها باقي مانده و برخي از مسائل باقي مانده هنوز بايد حل شوند. ند پرايس، سخنگوي وزارت خارجه آمريکا هم شب گذشته دستيابي به توافق براي احياي برجام را نزديکتر از دو هفته پيش دانسته و گفته: «ما در سريعترين زمان ممکن تلاش خواهيم کرد تا پاسخ مناسبي به پاسخ ايران بدهيم. اين فرآيندي است که ميخواهيم اطمينان يابيم که با دقت و توجه به جزئياتي که براي موضوعي به مهمي اين ضروري بوده، انجام دادهايم. من ميتوانم تضمين دهم که حتي يک روز بيش از زمان لازم براي ارائه پاسخ به اتحاديه اروپا، وقت را از دست ندهيم.» آدرين واتسون، سخنگوي شوراي امنيت ملي نيز در بيانيهاي اعلام کرد که ايالات متحده پيشنهادات جديدي را براي موافقت ايران با توافق در نظر نميگيرد.
اسرائيل دست از کار نميکشد
همزمان با افزايش خوش بينيها نسبت به امکان توافق بر سر احياي برجام، مقامات اسرائيل به تلاش براي کنار گذاشتن توافق با ايران ادامه ميدهند. بني گانتز، وزير دفاع اسرائيل روز دوشنبه گفته اسرائيل با توافق هستهاي پيشنهادي با ايران مخالف است و «براي از ميان بردن آن تلاش خواهد کرد.» به گفته گانتز، مفاد توافق تغيير کرده و با تعهدات آمريکا در قبال اسرائيل - که «گزينههاي مختلف» را براي خنثي کردن اين توافق امتحان خواهد کرد- در تضاد است. اظهارات گانتز در حالي بيان ميشود که ايال هولاتا، مشاور امنيت ملي اسرائيل، براي ارائه ملاحظات و اعتراضات اسرائيل به توافق به واشنگتن ميرود. هولاتا قرار است با همتاي آمريکايي خود، جيک ساليوان، براي گفتوگو درباره تحولات مذاکرات ديدار کند. يائير لاپيد، نخست وزير اسرائيل هم روز دوشنبه در گفتوگويي تلفني با امانوئل مکرون، رئيسجمهور فرانسه گفت، اسرائيل همچنان «هرکاري: براي جلوگيري از دستيابي ايران به سلاح هستهاي انجام خواهد داد. »
آژانس عقب نمينشيند!
در شرايطي که به نظر ميرسد دامنه اختلافات بر سر راه رسيدن به توافق ميان ايران و قدرتهاي جهاني براي احياي برجام در حال کم شدن است، رافائل گروسي، مديرکل آژانس بينالمللي انرژي اتمي روز گذشته در مصاحبهاي با شبکه خبري سي ان ان گفت، آژانس به هيچ وجه از درخواست خود مبني بر ضرورت ارائه پاسخ از سوي ايران در مورد منشأ اورانيوم غني شده در چند سايت اعلام نشده عقب نشيني نميکند. او در اين مصاحبه گفته: «ما تعهدي قانوني براي روشن ساختن مسائلي داريم که ايران هنوز بايد در مورد آنها شفافسازي کند.» از جمله موارد مورد اختلاف بر سر راه احياي برجام، تاکيد تهران بر بسته شدن پرونده ايران در آژانس بينالمللي انرژي اتمي است.
