واکنش به آزمایش ژنتیکی مالک متروپل
آرمان ملي: در پي خبر پيدا شدن جسد حسين عبدالباقي از زير آوار متروپل آبادان و تاييد هويت او از سوي پزشکي قانوني شايعاتي مبني بر زنده بودن شدت گرفت. اين شايعات با توجه به زمان پيدا شدن جسد تا اعلام نتيجه تست ژنتيک که کمتر از 48 ساعت بود بيشتر گسترش يافت. همين امر موجب شد تا حداقل زمان اعلام تشخيص هويت افراد از روي DNA از پزشکي قانوني و مراجع علمي پيگيري شود. در نهايت پزشکي قانوني حاضر به پاسخگويي نشد و مراجع علمي حداقل زمان تشخيص هويت از روي DNA را 48 ساعت اعلام کردند. رئيس بانک اطلاعات هويت ژنتيک ايران با اشاره به فرايند تشخيص هويت جانباختگان حادثه ريزش ساختمان متروپل آبادان گفت: پيرو حادثه تاسف بار ريزش ساختمان متروپل آبادان، اظهار نظرهايي از سوي برخي افراد در فضاي مجازي در خصوص روند تشخيص هويت و آزمايشهاي ژنتيک انجام شده مطرح شد که با توجه به غيرعلمي و غير دقيق بودن مطالب مطرح شده که ميتواند بيانگر بيگانگي و عدم آشنايي گويندگان و منتشر کنندگان مطالب فوق به فرآيند تشخيص هويت و حوزه ژنتيک قانوني باشد، ارائه مطالبي جهت تنوير افکار عمومي هموطنان ضروري به نظر ميرسد. وي افزود: سازمان پزشکي قانوني کشور به عنوان دستگاهي علمي و تخصصي، در کنار وظايف متعارف خود، در تمامي حوادث و بحرانها همواره در کنار هموطنان بوده و با به کارگيري تمامي توان و ارائه خدمات با نهايت سرعت و دقت ممکن، تلاش کرده تا به سهم خود نقشي هرچند کوچک در کاهش آلام بازماندگان عزيز اين حوادث ايفا کند. يکي از فعاليتهاي سازمان پزشکي قانوني کشور حضور در صحنههاي حوادث و انجام اقدامات فني و تخصصي جهت تشخيص هويت و تعيين علت فوت است: در تمامي حوادث مختلفي که طي سالهاي گذشته به وقوع پيوسته، اين کار با سرعت و دقت صورت گرفته است. کار تشخيص هويت و همچنين تعيين علت فوت در حوادث بر اساس موازين علمي و دستورالعملهاي تدوين شده به انجام ميرسد؛ در اين حادثه نيز مانند ساير موارد اين اقدامات صورت گرفته و يا در حال انجام است. رئوفيان ادامه داد: در شناسايي هويت جانباختگان از معاينات ظاهري، جنسيت متوفي، علائم و نشانههاي خاص روي بدن، مدارک همراه، انگشتنگاري، فرمول دنداني و ساير موارد قابل احصاء استفاده و تشخيص هويت صورت ميگيرد. در مواردي که به دليل شدت جراحات و آسيب وارده به جسد و يا فساد پيکر امکان تشخيص هويت با کمک روشهاي فوق امکان پذير نباشد و يا در موارد خاص براي قطعيت و اطمينان بيشتر، از جسد نمونهاي جهت استخراج پروفايل ژنتيکي اخذ ميشود تا با پروفايلهاي ژنتيکي استخراج شده از بستگان او مقايسه شود. علم ژنتيک قانوني جزو تخصصهاي بين رشتهاي با تلفيق علوم مختلف از جمله ژنتيک مولکولي، نانوتکنولوژي، شيمي و.. است که با توجه به اهميت نمونههاي استحصال شده از صحنههاي جرم يا قربانيان حوادث غير مترقبه، روشهاي آزمايشگاهي استخراج و تکثير DNA را به گونهاي بهينه سازي کرده تا از حداقل مقدار DNA، نتايج قابل اطمينان و قابل تفسير حاصل شود. در حوادث دستهجمعي در صورتي که نياز به پروفايل ژنتيکي جهت تعيين هويت قربانيان يا بقاياي انساني باشد، قدم اول، برداشت نمونه از جسد يا بقاياي بجا مانده در محل حادثه است. نمونههاي بيولوژيکي که ميتوان در راستاي استحصال پروفايل ژنتيکي جهت تعيين هويت افراد از آنها استفاده کرد، شامل نمونه خون، بافت نرم مانند عضله و يا نمونه بافت سخت مانند دندان و استخوان است. اين برداشت نمونه توسط کارشناسان پزشکي قانوني و مطابق با دستورالعملهاي سازماني موجود انجام ميشود. رئيس بانک اطلاعات هويت ژنتيک ايران ادامه داد: فرآيند استحصال پروفايل ژنتيکي از نمونههاي بافتي (نرم يا سخت) در شرايط استاندارد شامل مراحل آماده سازي نمونه، استخراج DNA، کميت سنجي، تکثير DNA به وسيله روش PCR، تفکيک محصولات PCR به وسيله الکتروفورز و تهيه پروفايل ژنتيکي و در نهايت تفسير و ارائه گزارش تعيين هويت است. وي افزود: بر اساس نوع نمونه، زمان لازم جهت انجام استحصال پروفايل ژنتيکي و تطبيق به بازه زماني حداقل 8 ساعت در نمونه خون و تا 48 ساعت در نمونههاي سخت (استخوان) نياز دارد.
