فولادسازان در برزخ گرانی‌های داخلی و بازار داغ جهانی

آرمان‌ملی: در هفته گذشته معاملات شمش و مقاطع فولادی در بازار فیزیکی بورس کالا تحت‌تاثیر رشد قیمت این محصولات با کاهش چشمگیری مواجه شد. به‌گونه‌ای که حجم معاملات بر 156 هزار تن بود تا پایان نخستین هفته اسفندماه تنها به 62 هزارتن محدود شد. درواقع سایه بروز درگیری بین روسیه و اکراین در هفته قبل یکی از مهم‌ترین دلایلی بود که قیمت شمش را به کانال 13 هزارتومانی رساند و حتی کاهش نرخ ارز نیز نتوانست ترمز این صعود را بکشد و در نتیجه آن اکثر صنایع تکمیلی و مصرف‌کنندگان زنجیره به امید بازگشت قیمت‌ها خریدهای خود را به آینده موکول کردند. حال با آغاز درگیری بین دو کشور روسیه و اکراین و در حالیکه روسیه سهم قابل‌توجهی در بازار جهانی فولاد و فلزات دارد. از سوی دیگر در پی این جنگ احتمالا تامین گاز صنایع در کشورهای اروپایی نیز دستخوش نوسان خواهد شد، باید در انتظار رشد بیشتر قیمت فلزات اساسی و فولاد در بازار جهانی باشیم موضوعی که اگرچه تعیین قیمت پایه فولاد هم‌اکنون از مکانیزم دقیقی پیروی نمی‌کند اما با توجه به آنکه هموراه قیمت‌ها بر مبنای درصدی از شمش صادراتی فوب خلیج‌فارس است قطعا صعود قیمت‌ها در بازارجهانی در بازار داخلی نیز قابل‌لمس خواهد بود. بنابراین این رشد قیمت به‌رغم منافعی که در بحث صادرات برای فولادسازان خواهد داشت و حتی با برنامه‌ریزی مناسب می‌تواند به افزایش سهم ایران در بازار جهانی فولاد منجر شود و احتمالا سهام شرکت‌های فولادی را نیز دستخوش تغییرات مثبت خواهد کرد، اما تبعات آن در بازار داخلی در قالب رشد قیمت‌ها ظاهر خواهد شد که می‌تواند تولید در زنجیره پایین‌دستی و سایر حوزه‌های تولید را تحت‌الشعاع قرار دهد، بنابراین فولاد ایران در دوراهی سختی بین منافع صادراتی و رشد قیمت در محصولات صنایع پایین‌دستی قرار خواهد گرفت که رویکرد دولت در این بازار می‌تواند معادله را به نفع ایران در بازار جهانی تغییر دهد.

کاهش تقاضا به یک سوم

در هفته ابتدایی اسفندماه از رونق معاملات شمش فولاد در بازار فیزیکی بورس‌ کالای ایران کاسته شد؛ این در حالی بود که صنایع تکمیلی از عرضه‌‌‌های شمش فولاد طی پنج‌هفته قبل، یعنی از هفته پایانی دی تا پایان بهمن‌ماه استقبال زیادی کردند و در نهایت حجم معامله شمش فولاد از این بازار در هفته پایانی بهمن به 156‌هزار تن رسید که رکورد بیش‌ترین حجم فروش شمش از این بازار ظرف 14ماه اخیر بود. اما رویه رونق معاملات شمش در هفته ابتدای اسفند ادامه پیدا نکرد؛ به‌نحوی که روز سه‌‌‌شنبه سوم اسفندماه در مجموع حدود 62‌هزار تن شمش فولاد در این بازار مورد معامله قرار گرفت. صعود قیمت عرضه شمش فولاد به کانال 13‌هزارتومان، عقبگرد نرخ ارز آزاد در بازار داخل و البته سایه بروز جنگ بین دو کشور روسیه و اوکراین مهم‌ترین دلایل از رونق افتادن معاملات شمش فولاد بود. پس از نیمه آذرماه، قیمت پایه عرضه شمش فولاد در بازار فیزیکی بورس‌کالای ایران در کانال 12‌هزارتومانی نوسان داشت؛ اما در هفته ابتدایی اسفند این قیمت پایه به کانال 13‌هزارتومانی صعود کرد؛ به نحوی که هر کیلوگرم شمش فولاد سوم اسفند در بازه قیمتی 13‌هزار و 170تومان تا 13‌هزار و 510تومان در این بازار عرضه شد. این در حالی بود که هفته قبل، قیمت پایه عرضه شمش فولاد در محدوده 12‌هزار و 650تومان تا 12‌هزار و 950تومان به ازای هر کیلوگرم تعیین شده بود. رشد نرخ عرضه باعث شد تقاضا برای شمش نسبت به هفته‌‌‌های قبل کاهش محسوسی داشته باشددر این رابطه متال‌‌‌بولتن در گزارشی با بررسی بازار معاملات شمشم فولاد ایران آورده بهای شمش فولاد صادراتی ایران فوب خلیج‌فارس با رشد 3/ 2درصدی هفتگی روبه‌رو شد و در محدوده 602 تا 605 دلار به ازای هر تن مورد معامله قرار گرفت. میانگین نرخ معامله شمش فولاد صادراتی ایران در ماه ژانویه 547 تا 552دلار به ازای هر تن بوده است. در حال حاضر، امید به افزایش تقاضا برای شمش فولاد در بازارهای داخلی چین و تنش در اروپای شرقی و احتمال محدودیت عرضه فولاد از سوی روسیه توانسته است به رشد قیمت فولاد صادراتی ایران منجر شود.

رشد قیمت فلزات قطعی است

در رابطه بررسی‌ها نشان می‌دهد احتمال درگیری بین روسیه و اوکراین و نگرانی‌هایی که در این زمینه وجود دارد بر قیمت فلزات جهانی همچون آلومینیوم و فولاد تاثیر مسقیم گذاشته است به‌گونه‌ای که این تاثیر را در بازار عرضه شمش بورس کالا نیز شاهد بوده، البته این موضوع به‌همراه کاهش نرخ ارز که در نتیجه سیگنال‌های مثبت مذاکرات برجامی صورت گرفته نیز مزید بر علت بود تا متقاضیان صنایع پایین‌دستی به امید تاثیر‌گذاری نرخ ارز و بازگشت قیمت‌ها به گذشته تقاضای خود را کاهش دهند اما با آغاز درگیری بین روسیه و اوکراین به‌نظر می‌رسد این کاهش تقاضا از ابتدای هفته به شکل دیگری بروز خواهد یافت چرا که با آغاز درگیری‌ها اروپا و آمریکا که از تحریم‌های انرژی روسیه به‌عنوان ابزار مقابله‌کننده استفاده می‌کنند باعث می‌شود تا تامین گاز صنایع فولادی کشورهای واردکننده گاز روسیه را دستخوش تغییر کند و احتمال یا شاهد کاهش تولید و یا افزایش قیمت محصولات خواهیم بود بنابراین در صورت تداوم روند کاهشی نرخ ارز نیز بازهم نمی‌توان انتظار کاهش شمش فولاد در بازار داخلی ایران را داشت و احتمالا این هفته تقاضای شمش در بازار فیزیکی بورس کالا با رشد قابل ملاحظه‌ای نسبت به هفته قبل مواجه خواهد شد. در این رابطه کارشناسان معتقدند تحریم‌ها علیه انرژی روسیه می‌تواند قیمت فلزات را بالاتر ببرد. کارخانه‌های ذوب فلزات که جزو صنایع انرژی‌بر هستند، در حال حاضر نگران قیمت‌های بالای برق هستند که به کاهش ظرفیت تولید زینک (روی) منجر شده و فولادسازان طی ماه‌های گذشته برای جبران افزایش هزینه انرژی، قیمت محصولاتشان را بالا برده‌اند. جان‌.مایر، از شرکت اس‌.پی‌.انجل می‌گوید: قیمت گاز طبیعی، نفت و نیرو احتمالا به میزان قابل‌توجهی در اروپا بالا می‌رود و تولید فلزات اروپایی را با محدودیت بیشتری مواجه می‌کند. همچنین مدیران شرکت ING Economics هشدار داده‌اند تحریم‌ها علیه روسیه ممکن است بر تولید کارخانه‌های آلومینیوم در اروپا تاثیر منفی بگذارد. همانطور که اکنون هم مشاهده می‌شود، بخشی از ظرفیت تولید در اروپا به‌دلیل قیمت بالای نیرو تعطیل شده است. در سناریوی متاثرشدن صادرات گاز روسیه به اروپا براثر تحریم‌ها، قیمت‌های انرژی در اروپا بالاتر خواهد رفت و محدودیت ظرفیت تولید فلزات در این منطقه تشدید می‌شود. به‌گفته تحلیلگران گروه ANZ Research، تنش میان روسیه و اوکراین بازار گاز را نگران کرده است. با اقداماتی که آلمان در صورت تهاجم روسیه به اوکراین علیه خط لوله گازی نورداستریم۲ انجام خواهد داد و تحریم‌هایی که آمریکا در نظر دارد، گاز مختل می‌شود. با وجود موج محموله LNG که قرار است به اروپا تحویل داده شود، مختل‌شدن جریان گاز در کوتاه‌مدت باعث صعود قیمت‌ها خواهد شد.