رئیس جمهور روسیه در فرماني استقلال دو استان جداييطلب لوهانسک و دونسک را در شرق کشور اوكراين به رسميت شناخت اما آن چه در این میان اهمیت دارد این است که باید به او يادآور شد شرق اوكراين كريمه نيست. همين اوكراينيها در كنار روسها سالها در برابر تجاوز ارتش ناپلئون و بعدها هيتلر ایستادند و ميليونها كشته دادند. باید توجه داشت که روسیه به زمين سفت رسيده و دیگر دوره اينكارها گذشته است. از سوی دیگر باید توجه داشت که فرمان پوتين نقض آشكار توافق آلماتي در دسامبر سال ١٩٩١ است كه مرزهاي درون شوروي بين جمهوريهاي پانزدهگانه را به رسميت شناخت. اين فرمان درعمل توافق مينسک را كه روسيه اين همه بر اجراي آن تاكيد داشت را نابود كرد. پوتين با اين فرمان ريسک بزرگي كرده است و بحران اقتصادي ناشی از تحريمها به او درس بزرگی مي دهد. روسیه امروز مقابل اصولی قرار گرفته است که در گذشته خود تلاشهای زیادی کرد تا دیگران آن را به رسمیت شناسند. خواستههایی که سالها محل نزاع بود و در جمهوریهای خودمختار شوروی مشکلات زیادی ایجاد کرده بود. پوتين قدرت نرم روسيه را در اوكراين با صدور فرمان استقلال لوهانسک و دونستک به رسميت شناخت. استقلال دو استان جداييطلب سبب شد تا قدرت روسیه قرباني شود و بي شک این قدرت سخت است که در نهايت با شكست روبهرو ميشود. درسهاي افغانستان براي شوروي، امروز پيش روي پوتين قرار دارد همه شواهد نشان مي دهد اين فرمان خودزني روسيه بود و بس. اتفاقی که در گذشته نیز گریبان روسیه و شوروی را نیز گرفته بود اما به نظر میرسد از آن اتفاقها درسهای لازم گرفته نشد و باز هم پوتین مسیر اشتباه را انتخاب کرده است. باید توجه داشت که شعارهاي روسيه در مخالفت با يک جانبه گرايي ایالات متحده آمريكا درسطح بينالمللي با صدور اين فرمان بیاعتبار شد. زیرا پوتین نشان داد روسيه وقتي خود را در قدرت ببيند بدتر از آمريكا عمل ميكند. پوتين توجه ندارد نقض تماميت ارضي يک كشور اگر رويه شود چه آسيبهای جدي بر موقعيت شكننده روسيه و بيست منطقه خودمختار در اين كشور وارد مي شود. اتفاقی که در گذشته نیز گریبان اتحاد جماهیر شوروی را گرفته است و بیش از هر کشور دیگری همین روسیه را در معرض خطر قرار میدهد. اگر قرار بود ادعاهای تاریخی در نقض تمامیت ارضی کشورها موثر باشد همه جغرافیای سیاسی شرق و جنوب اروپا و قفقاز قابل تغییر است. این ادعاها میتواند فصل جدیدی از ناامنی را در شرق اروپا دامن بزند. بحران اوکراین همان گونه که قابل پیشبینی بود شاید به یک جنگ تمام عیار بدل نشود اما مشخصا پس لرزههای آن در آینده ادامه دارد و شاید موجبات اتفاقات تلخ دیگری نیز در شرق اروپا و آسیای میانه شود.