گام‌هایی به سوی رفع تحریم‌ها

به نظر می‌رسد در روزهای گذشته مشکل حقوقی و سیاسی تا حدود زیادی در وین حل شده و امروز موارد فنی به اولویت مذاکرات بدل شده است. در نشست اخیر وین نیز توافقاتی در خصوص مسائل فنی صورت گرفته است که نتیجه آن معافیت تحریم‌های هسته‌ای است تا به این سمت حرکت کنیم که آمریکا به صورت کلی تحریم‌ها را لغو کند و ایران نیز به صورت کلی به تعهدات خود پایبند شود و این آن چیزی است که در روزهای اخیر می‌توان از صحبت‌های طرف‌های 4+1 استنباط کرد. زمان موضوع دیگری است که هنوز روی آن توافق نشده است اما به نظر می‌رسد کلیت مذاکرات مثبت بوده و به سمت حل مشکل در حال حرکت هستند. از سوی دیگر ایران تا این لحظه با لغو تحریم‌ها به صورت موقت موافقت نکرده است اما اگر هم تحریم‌ها به صورت کلی برداشته نشود ایران مسلما دو خواسته دارد. نخست تمامی تحریم‌های مربوط به مسائل هسته‌ای لغو شود و در وهله بعد ایران بتواند آن‌ها را راستی آزمایی کند تا در عمل نیز ایران با یک گشایش همراه شود. ایران پیگیر این موارد است و بعید به نظر می‌رسد به کم‌تر از این موارد رضایت دهد. ایران در این ایام همواره در مقابل فرابرجام و برجام پلاس و مواردی از این دست به خوبی مقاومت کرده است. باید توجه داشت در سیاست و در دیپلماسی هر چیزی ممکن است رقم بخورد. در این میان اگر ایالات متحده آمریکا به صورت صادقانه به رفع تحریم‌ها به صورت گام به گام عمل کند، ایران نیز ممکن است از این روند استقبال کند و به نظر می‌رسد در این میان رکن اساسی راستی آزمایی باشد و اینکه طرف مقابل برجام تا چه میزان صادقانه و مسئولانه عمل کند. زمان مشخصا محدود است اما تفاوتی که در سال جدید نسبت به سال گذشته در خصوص برجام و حل مشکلات پیرامون آن به وجود آمده است، اراده سیاسی است که در طرفین وجود دارد تا به توافق رسند. موضع‌های رادیکال و تند امروز دیگر از سوی مقامات ایالات متحده علیه ایران و برجام شنیده نمی‌شود و این خود بزرگ‌ترین تغییر در این عرصه است که احیای برجام و لغو تحریم‌ها علیه ایران را محتمل‌تر کرده است. در بدترین حالت ممکن امروز دیگر شاهد تنش جدیدی در روابط ایران و غرب نخواهیم بود و در بهترین حالت نیز ممکن است مذاکرات وین به یک نتیجه جامع رسیده و تحریم‌ها لغو شود که این دو حالت نشان می‌دهد امروز شرایط به مراتب برای کشور بهتر شده است. باید توجه داشت که در کنار برجام نکات دیگری نیز باید مدنظر قرار گیرد تا بار دیگر گرفتار مشکلات سال‌های گذشته نشویم و بار دیگر با انجام یک انتخابات در آمریکا همه چیز به هم نخورد که شاید دیپلماسی فعال در این زمینه موثر باشد.