لااقل از مردم عذرخواهي كنيد

آرمان ملی- یاسمین طالقانی: اصلاح‌طلبان هیچگاه نافی اشتباه و کاستی در امور نیستند به‌ویژه زمانی که خودشان در مسئولیت حضور داشتند. به اعتقاد آنها عذرخواهی از جامعه نه تنها سبب کاهش اعتبار نمی‌شود بلکه اطمینان جامعه را به مسئولان اضافه خواهد کرد و تلاش برای رفع نقایص را می‌افزاید. از جمله سیدمحمدخاتمی به عنوان لیدر اصلاحات که هراسی از عذرخواهی از مردم ندارد چنان‌که در پیام نوروزی سال جاری تاکید کرد: «همه کنشگران سیاسی، چه آنهایی که در قدرت هستند، چه آنهایی که در قدرت نیستند، چه آنهایی که دارای قدرت و اختیارات فراوان هستند و مسئولیت ندارند یا احساس مسئولیت نمی‌کنند همه باید از این ملت عذرخواهی کنند.» رئیس‌جمهور اسبق کشورمان گفته بود: «ترجیح می‌دهم به جای تبریک به مردم، به خاطر رنج‌ها و ملال‌هایی که داشته‌اند، اظهار همدردی و همراهی ‌کنم‌. من از کاستی‌ها و کمبودهایی که در کارم بوده، صمیمانه از مردم ایران عذرخواهی می‌کنم.» وی تصریح کرده بود «عذرخواهی واقعیِ کسانی که در قدرت هستند، اصلاح سیاست‌ها، رویکردها و روش‌هاست. از یاد نبریم که هزینه اصلی را ملت ما پرداخت و به‌خصوص طبقات محروم جامعه و با کمال تأسف آنگونه که شایسته آنان بود بهره مناسب را دریافت نکردند.» 12 اردیبهشت محمدجوادظریف هم نشان داد عذرخواهی به معنی کوچک شدن نیست. او با بیان اینکه در سحرگاه ضربت خوردن شاه‌مردان و به هنگام اعمال شب قدر، همه کسانی که به باور خودم به من تهمت و افترا زده‌ بودند را بخشیدم و امیدوارم مردم بزرگوار ایران و همه عاشقان سردار و به ویژه خانواده بزرگوار سلیمانی عزیز نیز بنده را ببخشایند، تاکید کرد: عرایض بنده ـ که هیچ ادعایی جز صداقت بر قطعیت‌ آن ندارم ـ ذره‌ای از عظمت شهید سلیمانی و نقش بی‌بدیل او در بازآفرینی امنیت ایران، منطقه و جهان نمی‌کاهد، ولی اگر می‌دانستم جمله‌ای از آن عرایض انتشار عمومی پیدا می‌کند، حتما همچون گذشته آن را بر زبان نمی‌آوردم. یکروز بعد هم یعنی در 13 اردیبهشت امسال مصطفی تاجزاده، کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری ۱۴۰۰ به عذرخواهی محمدجوادظریف بابت مصاحبه‌اش واکنش نشان داد. تاجزاده در توییتی از اینکه ظریف مجبور به عذرخواهی از عالم و آدم شده است، نوشت که به سهم خود از او عذرخواهی می‌کند این فعال سیاسی در ادامه آورده است: متن کامل مصاحبه شما را گوش کردم و مانند نوع شهروندانی که آن را شنیدند، از آن بهره بردم. من هیچ توهین و تهمت و حتی هیچ نکته غیراخلاقی در آن ندیدم.

عذرخواهی کنید

در سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی بود که محمدرضا عارف لازم دانست با مردم درددل کند. در بخشی از نوشتار اینستاگرامی او آمده است: جمهوری اسلامی ایران، به‌عنوان پارادایم بر آمده از انقلاب ۵۷، در هر لحظه و زمان و برای موفقیت در برابر موانع، راهی غیر از بازگشتی روزآمد به اصول برسازنده‌ی گفتمان انقلاب ندارد. بدیهی است که گفتمان انقلاب، به‌واسطه استقلال‌طلبی، از بدو شکل گیری و استقرار، مورد هجمه بیگانگان مداخله‌گر بوده است. راه مقابله موثر بر توطئه‌های بیگانگان همچنان از مسیر اتحاد حاکمیت و ملت می‌گذرد. اگر علت محدثه انقلاب، وحدت کلمه بود، علت مبقیه انقلاب نیز همچنان وحدت کلمه است؛ وحدتی با مسما که در آن حاکمیت خود را نماینده مطالبات تاریخی ملت و مبتنی بر اصول، ارزش‌ها و مبانی انقلاب بداند‌. از طرفی امروز دستاوردهای انقلاب در سطوح مختلف برای اقشار گوناگون و فراتر از آن برای کشورهای دوست و دشمن، غیر قابل کتمان است. همچنان که برخی انحرافات از این اصول، که از بدو شکل گیری بر نظام تحمیل شدند، در ایجاد برخی ناکامی‌ها، کاستی‌ها، عقب ماندگی‌ها و توسعه نیافتگی‌ها نقش‌آفرینی کرده‌اند. برای‌گذار به وضعیت مطلوب و غلبه بر این مخاطرات، آسیب شناسی همه جانبه‌ای با محوریت منافع و مصالح ملی و با ترازوی اصول انقلاب، بیش از هر زمانی لازم است. در وهله نخست، پیشنهاد می‌کنم مسئولان نظام به واسطه برخی نارسایی‌ها و کم‌کاری‌ها از مردم نجیب ایران متواضعانه عذرخواهی کنند. اینجانب به سهم خود به‌خاطر برخی قصورهای احتمالی در زمان تصدی مسئولیت‌هایی که در ادوار مختلف داشته‌ام از ملت بزرگوار ایران پوزش می‌خواهم. معتقدم یکی از چالش‌هایی که حاکمیت با آن روبه‌رو است، عدم صداقت و شفافیت با مردم است. در طول ۴ دهه گذشته، عدم صداقت با ملت ایران در مقاطعی آسیب‌های جدی به روند توسعه و پیشرفت ایران وارد کرده و باعث ایجاد هزینه‌هایی برای کشور و ملت شده است. در دهه پنجم انقلاب شکوهمند اسلامی ایران، ترمیم شکاف بین حاکمیت و ملت به‌ویژه ارتقای اعتماد بین مردم و مسئولان که در چند دهه گذشته آسیب جدی دیده است بیش از هر زمان دیگر فوریت دارد. عبور از منطق اندک سالاری به روش و رویکرد مردمسالاریِ مدِ نظرِ رهبرِ فقید انقلاب اسلامی، گذر از روایت‌های ناسازگار با حقوق شهروندی، روزآمد سازی گفتمان انقلاب، انطباق دادن مصالح و منافع نظام با منافع و مصالح کشور و ملت، بازگشت به محکمات اندیشه رهبر فقید انقلاب مبنی بر موسس بودن رای ملت و نیز نقد خطاهای ۴ دهه گذشته راهبرد صواب و متضمن امنیت، توسعه و پیشرفت و تقویت جمهوری اسلامی ایران است. می‌طلبد که با رویکردِ منطقی گفت‌وگوی ملی، همه دلسوزان انقلاب گرد هم آمده، با وحدت و همدلی، راه را بر کسانی که خواب‌های شومی برای تجزیه و فروپاشی ایران اسلامی دیده‌اند، ببندد. متأسفم که بگویم، گام نهادن در بیراهه اختلاف، اصرار بر خطاهای گذشته و نشنیدن صدای مصلحان راه خسران ملک و ملت، انقلاب و نظام جمهوری اسلامی و فرصت دادن به دشمنان و بدخواهان است. بر همگان، بالاخص نهادهای مختلف حاکمیت، فرض است که ظرفیت‌های متکثر ایرانی، اسلامی در زمینه‌های، فرهنگی، اجتماعی، سیاسی را برای تقویت وحدت ملی و غلبه بر مخاطرات احتمالی، بیش از پیش تجمیع کنیم. امروز غنی‌سازی وحدت ملی، مبتنی بر دستاوردها و دانش نخبگان عرصه‌های مختلف، تجارب گذشته و بازخوانی روزآمدی از اصول برسازنده انقلاب ۵۷ و اصلاح رویکردها، تنها راه حل مسائل ملت و کشور است.