تکیه ایران به روسیه بیش از همه

برخی معتقد هستند که خودداری ایران از مذاکره مستقیم با آمریکا عنان مذاکره را به دست روسیه داده و این برای کشور خطرناک است. انتقادات از میانجی گری روسیه در مذاکرات وین با خبرهای اولیانوف از مذاکرات شدت نیز پیدا کرده است. مخصوصاً اینکه اولیانوف به نقش اول خبررسانی این دور از مذاکرات تبدیل شده است. او در توئیتر خود از نتیجه مذاکرات خبر می‌دهد و حتی از مواردی پرده برمی دارد که برخلاف گفته‌های مقامات ایرانی است و از جنبه‌های پشت پرده مذاکرات نیز خبررسانی می‌کند. تا جایی که میخائیل اولیانوف گفته است روسیه و چین ایران را وادار کرده‌اند که برخی خواسته‌های حداکثری خود را کنار بگذارد و گفت‌وگوهای وین بر اساس پیش‌نویسی که در شش دور مذاکره با دولت روحانی به دست آمده بود، شروع شود. همین رویکرد روسیه باعث نگرانی و اعتراض بسیاری در داخل ایران شده است. بی‌شک ایران با این روش مذاکراتی، اهدافی را دنبال می‌کند و همچنین روسیه نیز سعی دارد از بازی این نقش سودی به‌دست آورد. این امر که دولت ابراهیم رئیسی گرایش زیادی به روسیه دارد، بر کسی پوشیده نیست. این موضوع را در سفر حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه ایران و دو سفر علی باقری کنی، رئیس هیات مذاکره کننده ایران در وین می‌توان دنبال کرد. حتی سفر احتمالی ابراهیم رئیسی، رئیس‌جمهوری به مسکو نیز می‌تواند مهر تایید بزرگی بر این جریان باشد. دولت رئیسی معتقد است که روسیه از زمانی که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری سابق آمریکا از برجام خارج شده، همراه ایران بوده است و برهمین اساس می‌تواند شریک خوبی برای ایران محسوب شود. بدون شک یکی از علل انتخاب روسیه به عنوان میانجی نیز از همین رویکرد آب می‌خورد. از سوی دیگر به جز روسیه دیگر اعضای برجام به دلایل مختلف مناسب نقش میانجی میان تهران و واشنگتن نیستند. چین هیچ گاه در بحث پرونده برجام سعی بر حضور پررنگ نداشته و نخواهد داشت و اروپایی‌ها نیز برای دولت ایران قابل اعتماد نیستند. برهمین اساس ایران جز انتخاب روسیه برای میدان داری مذاکرات با آمریکا چاره‌ای ندارد. هیات مذاکره کننده ایرانی در مذاکرات وین نیز برای رسیدن به توافق روی روسیه و چین حساب ویژه‌ای باز کرده‌اند.به نظر می‌رسد با تغییر تیم مذاکراتی در دولت جدید ایران از شرایط مطلوب و تیم قوی برخوردار نیست و به همین دلیل روسیه می‌تواند راه را برای ایران تا حدودی هموار کند. به همین دلیل دولت ابراهیم رئیسی سعی دارد روند مذاکراتی روسیه در وین را کاملاً امر طبیعی نشان دهد. مسکو در وین سعی دارد خود را منجی ایران نشان دهد و از شلوغ کاری اولیانوف در توئیتر به خوبی این جریان را می‌توان رصد کرد. با این حال اولیانوف در اوایل ورود دولت ابراهیم رئیسی به پاستور سعی داشت با تیکه پرانی‌ها، ایران را به راهی که مد نظر داشت حرکت دهد. در واقع مسکو سعی دارد خود را کشوری که می‌تواند مذاکرات بین‌المللی را به سرانجامی برساند، نشان دهد. از سوی دیگر همان‌طور که در اخبار می‌توان دنبال کرد، روسیه و آمریکا تنش‌ها و اختلافات جدی با یکدیگر دارند. در روزهای اخیر نیز حضور نظامی روسیه در اوکراین نیز اختلافات دو کشور را به جاهای باریکی کشانده است. بی‌شک روسیه این موضوعات را پس ذهن خود در مذاکرات وین دارد. به نظر می‌رسد اولیانوف با شوآف‌های خود در توئیتر سعی دارد با برگ ایران در اختلافات روسیه با آمریکا بازی کند. حال اینکه چقدر می‌تواند این شرایط را پیش ببرد در آینده معلوم خواهد شد. مسکو با میانجی شدن مذاکرات وین نیز موضوع دیگری را دنبال می‌کند و آن احیای برجام است. زیرا روسیه نیز مانند دیگر اعضای برجام از ایران دارای بمب اتم نیز نگران است و نمی‌خواهد منطقه دچار تنش جدیدی شود. همچنین با شکل‌گیری توافق، روسیه جزء اولین کشورهایی است که دولت جدید و بازار ایران به سراغ آن می‌رود. بر همین اساس همان‌طور که شاهد هستیم روسیه تمام سعی خود را برای شکل گیری توافق به کار می‌گیرد. با تمام شدن تعطیلات سال نو میلادی باید دید طبق پیش‌بینی نماینده روسیه در وین مذاکرات به زودی و در اوایل فوریه به نتیجه می‌رسد یا خیر؟