احیای برجام مهم‌ترین چالش سال 2022

یک تحلیلگـــر مسائـــل بین‌الملل در خصوص مهم‌ترین اتفاقاتی که در ســـال ۲۰۲۱ در عرصه منطقه‌ای و بین‌المللی رخ داد اظهار داشت: فکر می‌کنم در سطح بین‌المللی می‌توان مهم‌ترین تحولات را بدین شرح مورد بررسی قرار داد: کاهش شدت بیماری کرونا بعد از فراهم شدن امکان واکسیناسیون در سطح گسترده. این تحول به‌رغم شیوع سویه اومیکرون، اجازه داده که تا حدودی امنیت جانی مردم احیا شود، شرایط از نظر فعالیت‌های اقتصادی به وضع عادی قبل از کرونا نزدیک شود و نرخ بیکاری در تقریبا همه کشورها رو به کاهش نهد. برگزاری کاپ ۲۶ در گلاسکو که فرصتی دیگر برای اقدام جمعی کشورها جهت کاستن از گاز کربن در جو بود، اگر چه این نشست با توفیقاتی همراه بود، اما این توفیقات در حدی نبود که بتواند تاثیر عمده‌ای بر مخاطرات عظیم ناشی از گرمایش زمین داشته باشد. اگر چه تغییر روسای جمهور آمریکا با توجه به قدرت اقتصادی و نظامی و دیپلماتیک این کشور همیشه تحول مهمی است، اما این بار تحولات ناشی از خروج ترامپ از کاخ سفید بیش از هر بار دیگر در سطح بین‌المللی احساس شد. کوروش احمدی گفت: ترامپ طی ۴ سال با سلسله ماجراجویی‌هایی موجب بی‌ثباتی‌هایی در سطح بین‌المللی و شکاف بین آمریکا و متحدان سنتی‌اش شده بود. روی کار آمدن بایدن به معنی بازگشت به سیاست خارجی عادی و همیشگی آمریکا طی دهه‌های اخیر بود. معامله مشهور به «اوکاس» بین آمریکا و انگلیس و استرالیا تحول دیگری با ابعاد اقتصادی و استراتژیک بود که موجب ناخشنودی شدید فرانسه و شکافی جدی و کم سابقه در کمپ غرب شد. وی افزود: اختلال در زنجیره عرضه بین‌المللی در اثر کرونا که موجب توقف یا کاهش ارسال مواد و قطعات بین کشورها و عقب گردی برای روند جهانی شدن شد و به تورم بی‌سابقه‌ای در آمریکا و برخی از کشورهای اروپایی دامن زد، این تحولات موجب شده است تا برخی از کشورها به‌طور جدی در مورد منطقی بودن وابستگی تولیدکنندگان به کالاها و موادی که از دیگر کشورها باید وارد شود، فکر کنند. این کارشناس سیاست خارجی در خصوص تحولات منطقه‌ای نیز بیان کرد: غلبه طالبان و اعمال کنترل موثر بر قلمرو افغانستان در اوت گذشته را می‌توان تحولی مهم با ابعاد عمدتا منطقه‌ای دانست که همزمان عاری از تاثیرات جهانی نیز نبود. اهمیت این تحول از آن جهت بود که تاثیر عمده‌ای بر ژئوپلیتیک منطقه و دورنمای تحولات جهانی بر جای گذاشته است. وی ادامه داد: در سطح منطقه، علاوه بر تحولات افغانستان، می‌توان از خاتمه تحریم سه ساله قطر توسط ۴ کشور عربستان، بحرین، امارات و مصر در ژانویه یاد کرد. همچنین، ادامه عادی سازی روابط رژیم اسرائیل با برخی از کشورهای خلیج فارس و سفر مسئولان رژیم مذکور به برخی از این کشورها را نیز باید در این رابطه به حساب آورد. انتخابات عراق و حمله پهپادی به خانه نخست وزیر آن کشور در نوامبر با توجه به تاثیراتی که بر منطقه و ایران دارند، نیز قابل ذکر هستند. احمدی در این خصوص که کدام یک از این تحولات بیش‌ترین تاثیر را بر ایران داشته است‌ اذعان کرد: در سطح منطقه، می‌توان به ترتیب از غلبه طالبان در افغانستان، تحولات عراق شامل انتخابات و حمله به محل سکونت نخست وزیر آن کشور، خاتمه تحریم قطر و نیز ادامه عادی سازی روابط رژیم اسرائیل با چند کشور خلیج فارس در دوره بایدن به عنوان تحولاتی که بر ایران بیش‌ترین اثر را داشته‌اند، یاد کرد. وی تصریح کرد: در سطح بین‌المللی نیز فکر می‌کنم که حذف ترامپ و اعلام شکست سیاست فشار حداکثری او علیه ایرآنکه مورد اذعان مقامات دولت جدید آمریکا است، و نیز آمادگی بایدن برای بازگشت به برجام را می‌توان مهم‌ترین تحول برای ایران به شمار آورد. احمدی در خصوص مهم‌ترین چالش‌هایی که در سال ۲۰۲۲ در عرصه منطقه‌ای و بین‌المللی همچنان با آن مواجه خواهیم بود تاکید کرد: فکر می‌کنم برای ما همچنان بزرگ‌ترین سوال این است که آیا برجام احیا خواهد شد یا نه و اینکه آیا از این رهگذر یک حداقلی از تنش زدایی در رابطه با آمریکا و نیز در سطح منطقه را خواهیم داشت یاخیر؟ متاسفانه اکنون وضعیت به شکلی در آمده که برای مردم ما در عمل این به بزرگ‌ترین سوال پیش‌رو تبدیل شده است.