آرمان ملی- حمید شجاعی: پس از تحولاتی که در حوزه سیاست خارجی در دولت حسن روحانی رخ داد از جمله توافق برجام و... شاهد حملات شدید از سوی جریان مخالف دولت در خصوص عملکرد دولت در این حوزه بودیم و در آن زمان نیز بسیار بحث پروژه نفوذ مطرح میشد که همین مساله دستاویزی شد برای ساخت سریالی با مضامین سیاسی و امنیتی که فصل نخست آن در سال ۱۳۹۸ با محوریت پرونده جیسون رضاییان و فصل دومش نیز همزمان با نوروز ۱۴۰۰ با محوریت روایت ایام مذاکرات هستهای ایران و ۱+۵ بود که با انتقاداتی از سوی دولت همراه شد. این در حالی است که سیداحمد عراقچی معاون ارزی بانک مرکزی که کاراکتری مشابه وی در فصل دوم این سریال به ایفای نقش پرداخته تمام آنچه در گاندو به نمایش در آمده را زیر سوال برده و تلویحا همه را دروغ خوانده است. حال باید دید موضع سازندگان این سریال به اظهارات احمد عراقچی معاون ارزی بانک مرکزی که چندی پیش حکم محکومیتش از سوی دیوان عالی کشور نقض شد و عراقچی تبرئه شده و مجرم دانسته نشد چیست.
از نفوذ تا تخریب
گاندو سریالی بود که در دو فصل با تم و موضوع نفوذ در کشور ساخته و در دو مقطع زمانی مختلف از شبکه 3 سیما پخش شد. سریالی که شاید بتوان گفت تمام توجهش معطوف به عملکرد دولت حسن روحانی به ویژه در بحث سیاست خارجی بود. جایی که به وضوح شاهد بودیم کاراکترها و نقشهایی همراستا با برخی از مقامات در وزارتخارجه همچون سید عباس عراقچی معاون سیاسی سابق وزارت امور خارجه، مجید تختروانچی، عضو سابق تیم مذاکره کننده و سفیر فعلی ایران در سازمان ملل و همچنین شخصیتهایی مثل حسین فریدون برادر رئیسجمهور سابق یا احمد عراقچی معاون ارزی بانک مرکزی نیز در این سریال ساخته شده و به ایفای نقش میپرداختند. این در حالی است که نگاهی کلی به این سریال نشان میدهد که سازندگان این سریال درصدد بودند که این معنا را به جامعه القاء کنند که پروژه نفوذ در دولت روحانی در سطوح مختلف رخ داده است و پروژه مذاکره، تعامل، برجام و... را نیز زیر سوال ببرند. این در شرایطی است که این سریال با واکنشهای متفاوتی از سوی مسئولان در دولت و سایر افراد و جریانات مواجهه شد. چنانکه قاطبه مقامات دولت قبلی در قبال این سریال موضع گرفته و آن را نکوهش کردند و حتی ظریف
وزیر امورخارجه در خصوص این سریال گفت: «انتقاد با تخریب، توهین و افترا فرق بسیار دارد و امیدوارم این بلیه از جامعه ما برداشته شود و به دنبال توهین و تخریب شخصیت افراد نباشیم.» فصل دوم گاندو در فروردین ماه به نمایش در آمد و با همان رویکرد و سیاستگذاری که در فصل اول پیش رفته بود در این فصل نیز مورد پخش قرار گرفت البته با چاشنی ورود به مذاکرات احیای برجام و مهمتر از آن مباحث تحولات بازار سرمایه و ارز و نقش دولت. اما پس از پخش تنها دوازده قسمت در میانه پخش قسمت سیزدهم متوقف شد که برخی علت این مساله را فشار دولت برای توقف این سریال دانستند. هر چند که دولت روحانی هیچگاه زیر بار این مساله نرفت و حسامالدین آشنا نیز در همان زمان در توئیتی نوشت: «صریح باشید و بازی نکنید؛ بگویید چه کسی؛ از کجا و چه زمانی؛ درباره سانسور یا ممانعت از پخش کدام بخش از کدام سریال بر چه قسمتی از صدا و سیما فشار آوردهاست. آیا صدا و سیما اساسا نقشی در تولید یا پخش این سریال داشتهاست؟ همان کسی که میتواند بدون سر و صدا یک سریال را خارج از روال، وارد کنداکتور نوروزی کند میتواند با سر و صدا پخش بقیه آن را به وقت دیگری موکول کند.» البته
این سریال با وقفهای مجددا پخش شد و فصل دوم به پایان رسید. این در حالی است که هنوز عدهای در مورد صحت آنچه که در گاندو به نمایش در آمد تردید دارند و معتقدند اگر هم چنین اتفاقاتی رخ داده باشد به اینگونه نبوده و شاید بخشی از واقعیت از این قرار بوده اما نه اینکه کاملا دولت و دستگاه سیاست خارجی دولت روحانی مورد هجمه قرار گیرد. با این حال طی ماههای اخیر گمانهزنیهایی مبنی بر تولید فصل سوم این سریال نیز شنیده شده که باید دید رویکرد مسئولان صداوسیما و سازندگان این سریال در این خصوص چگونه است.
یک بار هم با فریدون دیدار نداشتم
روز گذشته بود که ویدئویی در فضای مجازی، شبکههای اجتماعی و رسانههای رسمی از سید احمد عراقچی معاون سابق ارزی بانک مرکزی منتشر شد که در آن در خصوص مسائل مختلفی همچون سریال گاندو، مسائل مطروحه در آن و ارتباطش با حسین فریدون صحبت کرد. وی در خصوص آنچه که گاندو در مورد شخصیت احمد عراقچی نشان داد، ارتباطات وی با نهادهای اطلاعاتی و امنیتی و اینکه در فضای واقعی این مساله چگونه بوده است اظهار داشت: اینکه من به عنوان معاون ارزی بانک مرکزی با نهادهای اطلاعاتی در ارتباط باشیم و به هر حال به هم کمک کنیم چیز عجیبی نیست. البته من واقعا اعتقادم بر این است که گاندو یک سریالی بود که برای پر کردن وقت مردم بود و با اهداف خاصی ساخته شده بود. من اصلا اینگونه که گفته میشود در مورد آن فکر نکردهام که چه میزان آن را با خودم تطبیق داده یا جواب بدهم. معاون ارزی سابق بانک مرکزی در خصوص کاراکتر ساخته شده از وی در سریال گاندو اظهار کرد: آن شخصیت پیر بود من هنوز آنقدر پیر نشدهام. عراقچی در مورد صحت آنچه که در گاندو با همه پیشفرضها نشان دادند عنوان کرد: نه صحت نداشت. ما هیچ کار خارج از روالی انجام ندادیم و اگر آن مواردی که در
سریال بود در خصوص بحث تخصیص ارز، دستکاری بازار و بالا و پایین کردن بازار و مواردی که در سریال بود هیچ کدام در زمان من اتفاق نیفتاده بود که بخواهیم در مورد آنها هشدار یا تذکری بگیریم. وی ادامه داد: سریالی ساخته شده، یک آثاری داشته و ابهاماتی در ذهن مردم ایجاد کرده و اکنون نیز که این حکم صادر شده و فاصله زمانی این دو اتفاق نیز کم است طبیعتا در ذهن خیلیها تطبیق میکند که این حکم پیرو آن اتفاق است و حتما آن اتفاقات افتاده که این حکم صادر شده است. احمد عراقچی اذعان کرد: این مواردی که در سریال در خصوص بازار ارز و اتفاقات بازار ارز و آن نقشی که کاراکتر من بوده هیچکدام واقعا درست نیست. وی در خصوص اینکه در زمانی که در معاونت ارزی بانک مرکزی بوده با حسین فریدون برادر حسن روحانی رئیسجمهور سابق ملاقاتی داشته یا نه تصریح کرد: من زمانی که معاون ارزی شدم در شروع دولت دوازدهم بود. فکر میکنم آقای حسین فریدون در اواخر دولت یازدهم بازداشت شد. بنابر این آن زمان که من در بانک مرکزی سمت داشتم آقای فریدون در دولت حضور نداشت و من حتی یک بار هم با ایشان جلسه، صحبت تلفنی و ملاقاتی نداشتم و پیامی از وی نگرفتم و هیچ شناختی از
ایشان نداشته و ندارم.