متاسفانه بیماری دیابت شایعترین بیماری متابولیسم انسان است که در سالهای اخیر بهشدت شیوع آن افزایش یافته است. تقریبا در سال گذشته 14 درصد جمعیت بالای سی سال ما درگیر دیابت بودند و 10 درصد نیز دچار پیش دیابت بودند. از هر 100 نفر بین 24 الی 25 نفر از افراد بالای سی سال قند خونشان نرمال و عادی نیست. در میان بیماران بیشتر دیابت نوع2 شایع شده است. نوع یک بیشتر در سنین پایینتر اتفاق میافتد بهخاطر اینکه لوزالمعده عملکرد خود را درست انجام نمیدهد و انسولین را بهخوبی ترشح نمیکند حدود 10 درصد موارد را شامل میشود و بهخاطر علائم زیادش امکان ندارد که بدون تشخیص باقی بماند. امسال صدمین سالگرد تولید انسولین را در جهان جشن گرفتیم که تا قبل از آن تمام بیماران مبتلا به دیابت نوع یک از بین میرفتند. خوشبختانه امروزه با توجه به تولید انسولین و پیشرفتهای آن همه میتوانند زندگی عادی شبیه دیگر انسانها را دارند. در بیماری نوع2 که 90 درصد موارد را شامل میشود نهفتگی داریم و 50 درصد آنها نمیدانند دیابت دارند و دچار عارضههای آن میشوند و با عارضه به پزشک مراجعه میکنند. پیشنهاد میشود همه افراد بالای 45 سال در جامعه یکبار برای آزمایش قندخون ناشتا پس از 8 ساعت را تست کنند تا اگر مبتلا هستند تحتکنترل قرار بگیرند و اگر مبتلا نیستند هر سه سال یکبار فرد باید قندخون خود را کنترل کند. اگر فرد دچار پیشدیابت باشد یعنی قندخون ناشتای او بین 100 تا 126 باشد سالانه باید تحتکنترل باشد و قندخون خود را آزمایش کند؛ این دسته از افراد با تغییر در سبک زندگی و رژیمغذایی و برخی مراقبتهای ساده مثل فعالیت بدنی، کاهش وزن و ورزش میتوانند به حالت نرمال بازگردند. مهمترین علت شیوع بهعلت چاقی و اضافهوزن است که بهعلت کمتحرکی در بین نوجوانان و فرزندان هم دیده میشود و سن دیابت نوع2 در حال پایینآمدن است و در سنین مدرسه و دبیرستان هم دیده شده است و مردم علاقه به خوردن غذاهایی با کالری بالا دارند و همین غذاها مثل فستفودها اشتها را زیاد میکند. مساله بعدی وراثت است که برای کسانیکه در اقوام درجه یکشان دیابت وجود داشته باشند 5 تا 10 درصد ریسک ابتلا به این بیماری در آنها افزایش مییابد بهخصوص در دیابت نوع دو نقش پررنگتر است. حداقل فعالیت بدنی 5 روز در هفته روزی نیم ساعت پیادهروی است که هم بیماران دیابتی و هم کسانیکه مبتلا به پیشدیابت هستند این فعالیت را انجام دهند. پیادهروی که ضربان قلبشان بالا برود و تنفسش تندتر شود موثر است. بیماران دیابتی غذای ممنوعه ندارند بلکه باید غذاها را با میزان کنترل شده بخورند؛ در خصوص میوهها بهتر است خود میوه خورده شود. غذاهایی که کالری بیشتری دارند کمتر استفاده کنند.