هند درمساله افغانستان فریب آمریکا را خورد

از زمان سقــوط افغانستان و قدرت گرفتن دوباره طالبان، شاهد رفتار چراغ خاموش از سوی مقامات هندی بوده‌ایم، تحلیل خودتان را بیان بفرمایید؟
هندوستان در ارتباط با افغانستان در جریان همکاری‌های منطقه‌ای ورود نکردند و لذا در قبال تحولات افغانستان دست آنها خالی بود. همین مسأله باعث شده بود تکیه آنها به دولت حاکم بر افغانستان-اشرف غنی-باشد. در واقع زمانی که تحولات اخیر رخ داد تکیه گاهی در موضوع افغانستان نداشتند. تحلیلگران هندی در رسانه‌های این کشور نسبت به این موضوع که تدابیر لازم را دولت هند نیندیشیده بود و مشورت‌های لازم را با دولت‌های منطقه نداشته، دولت هند را مــورد انتقاد قرار دادند. به نظر من که در ارتباط با موضوع افغانستان با هندی‌ها تماس داشتم این نوع رفتار هند ناشی از تکیه صرف آنها به آمریکا بود. در دوره جدید نخست وزیری نارندرا مودی استقلال عمل کمتری در سیاست خارجی داشتند. این نوع تکیه کامل به توصیه‌ها و دیدگاه‌های آمریکا این نوع زیان‌ها را برای آنها داشته است. در حالی که ما در تاریخ هند از دوران‌های گذشته تا به امروز مشاهده می‌کردیم که هنــدی‌ها از استقلال عــمل خودشان با افتخار یاد می‌کردند. در موضوعات بین المللی کمتر تحت تاثیر توصیه قدرت‌ها هستند و منافع ملی خودشان را محور قرار می‌دادند. متاسفانه در چند سال اخیر کمرنگ شده که همین موضوع باعث انتقاد روشنفکران و اندیشمندان هندی از دولت هند شده است.
تا قبل از سقوط دولت افغانستان و بازگشت طالبان هندی‌ها توجه ویژه‌ای به بندر چابهار- به لحاظ ترانزیت کالا به افغانستان- داشتند، آینده توسعه چابهار را در پرتو تحــولات منطقه‌ای چگونه می‌بینید؟
در خصوص چابهــار چندین برابر آنچه در عمل اتفاق می‌افتاد، شاهد تبلیغات از سوی هندی‌ها بودیم. بندر چابهار با سرمایه‌گذاری خود ایران رونق گرفت ولی در تبلیغات چنان وانمود می‌شد که گویا با سرمایه گذاری هندی‌ها در حال انجام است.در حالی که هندی‌ها دو نوع تعهد درباره چابهار داشتند. یک تعهد نسبت به تجهیز بندر از لحاظ ابزار و تجهیزات بود و تعهد دیگر مربوط به خط آهن بود که از چابهار تا زاهدان امتداد داشت که قرار بود 400 میلیون دلار سرمایه‌گذاری کنند. با تحریم‌هایی که در دوره ترامپ شروع شد،کنار کشیدند و سرمایه گذاری نکردند. در مورد تعهد 73 میلیون دلاری مربوط به تجهیز بندر چابهار، هندی‌ها ادعا کردند از هرکجا بخواهیم این تجهیزات را بخریم با تحریم مواجه می شویم با تاخیر بسیار برخی از اقلام را از چین تهیه کردند. چابهار در حال حاضر یک بندر فعال است. در خصوص مسأله نرم افزاری (داشتن بار) و خط ترانزیت بمبئی به چابهار کار مهمی که دولت گذشته انجام داد، برخی از اقلام را به جای تخلیه در بندر عباس و یا بندر ماهشهر در چابهار تخلیه کرد و به این شکل بندر رونق گرفته است. به نظرم این رونق بدون توجه به تحولات افغانستان ادامه خواهد داشت.
دولت روی کارآمده طالبان را چطور ارزیابی می‌کنیــد و اسـاسا این دولت می‌تواند ثبات را برای افغانستان به همراه بیاورد؟
افغانستان کشور چند قومیتی است. شمال و جنوب و شرق و غــرب قوم‌های مختلفی هستند و نمی‌شود که یک قوم بر همه مسلط شود. به همین دلیل آنها نمی‌توانند در طولانی مدت به دلیل تکثر قومی در افغـــانستان ماندگار باشنـــد. از سوی دیگر بین خود گروه طالبان هم انشعابات و اختـلافات زیــادی وجـــود دارد و یکپارچگی وجود نــدارد. سیستم طایفه‌ای وجـــود دارد و به دلیل اختلافات درگیری‌هایی رخ خواهد داد. اما در مورد سوگیری کشورها، به نظر من آمریکا و پاکستان و ترکیه و قطر روی طالبان حساب می‌کنند به این خاطر است که سیاست جهانی می‌گوید گروه‌های افراطی را تجهیز و تهییج کنند. این دولت موقت نیست. چون منتخب نیست و قانون و انتخاباتی رخ نداده است البته اعتقادی هم به آن ندارند و دیگر نمی‌شود گفت که دولت موقت است. این برای آرام کردن افکار عمومی است که از اسم دولت موقت استفاده می‌کنند. آنها ظرفیت مدیریت ندارند. آدم‌های با تجربه‌ای در مدیریت نیستند. آنها قدرتشان در تخریب است و نه سازندگی. این افراد گروه‌ها و چهره‌هایی هستند که قدرت تخریب دارند و همین‌ها هم در لیست حضور دارند. آمریکایی ها گفته بودند که ما در افغانستان به دنبال توسعه مدنی و ملت سازی نیستیم. آنچه برایشان مهم است این است که این گروه قدرت تخریب داشته باشند. در واقع علاقه کشورهای غربی به این سمت است.
پاکستان در تحولات فعلی افغانستان نسبت به سایر همسایگان این کشــور نقش فعــال‌تری داشتـــه است، آیا نشانه‌هایی از همسویی سیاست خارجی هند و ایران در خصوص مسأله افغانستان شاهد هستیم؟
به طور مستقیــم نشانه‌هایی از رایزنی و مشورت بین دو کشور ایران و هند در موضوع افغانستان مشاهده نمی‌شود. ولی در حاشیه اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل و سازمان همکاری شانگهای به طــور طبیعی رایزنی و مشورت بین مقامات رسمی دو کشور در خصوص افغانستان انجام می شود اما اینکه به شکل بیش از مشورت باشد چیزی دیده نشده است.