سیاستی برای عبور از بحران گازی زمستان
آرمانملی: خبرگزاری «رویترز» اخیرا در گزارشی از قرارداد سواپ نفتی بین ونزوئلا و جمهوری اسلامیایران خبر داده در این قرارداد قرار است میعانات گاز ایران برای بهبود کیفیت نفت خام و سنگین وئزوئلا ارسال شود و احتمالا ایران از محصول نهایی یعنی نفتکوره بهرهمند خواهد شد. در واقع این سواپ نفتی از آن جهت حائز اهمیت است که با وجود مشکلات اقتصادی و تورمی بالایی که ونزوئلا همچون ایران تحتتاثیر تحریمهای یکجانبهای که آمریکا با ان مواجه است آیا این قرارداد میتواند به معامله ای برد- برد برای این دو کشور تبدیل شود. موضوعی که اگرچه کارشناسان معتقدند سیاست افزایش مبادلات تجاری با وئزوئلا از دو دهه قبل آغاز شده و به شرایط کنونی محدود نمیشود اما به گفته تحلیلگران آنچه باعث شده تا ایران به معاملات پایاپای با این کشور تن دهد نگرانیها موجود در زمینه تامین گاز و سوخت نیروگاهها بوده که که با توجه به محدودیتهایی که در زمینه عدم امکان کاهش صادرات گاز و همچنین منازل وجود دارد احتمالا وزارت نفت قصد دارد با استفاده از نفتکوره ونزوئلا و همچنین تغییر سوخت نیروگاهها از گاز به نفتکوره مشکلات انرژی خود ر زمستان را مرتفع کند.
اگرچه این سیاست با توجه به شرایط تحریمی ونزوئلا در کوتاهمدت موثر بوده و باید برای آینده براساس شرایط تعیین شود.
جبران کمبود گاز
در این رابطه «علی شمساردکانی»، رئیس کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی ایران که پیش از این سابقه تصدی در کرسی وزارت صنایع را نیز در کارنامه کاری خود دارد در گفتوگو با «آرمانملی» در خصوص مزایای قرارداد سواپ نفتی با ونزوئلا در حالیکه این کشور نیز در شرایط تحریم بهسر میبرد، گفت: باید توجه داشت که کشورهای نفتی الزاما تمام نیازهای خود را در داخل ندارند و در برخی از محصولات و مواد اولیه مجبور به واردات هستند همانگونه که در سالهای قبل ایران بنزین مورد نیاز خود را وارد میکرد. این موضوع در مورد ونزوئلا نیز صادق است بهگونهای که این کشور برای بهبود کیفیت نفت سنگین خود نیاز دارد تا میعانات گازی وارد کند. وی افزود: وزیر نفت اخیرا از کمبود گاز 200 میلیون متر مکعبی گاز در زمستان خبر داده است. از سوی دیگر امکان کاهش صادرات گاز بهواسطه جرائمی که در قرارداد وجود دارد نیست و همچنین وزارت نفت نمیتواند برای جبران این کمبود گاز منازل را قطع کند. همچنین با توجه به نوع قرارداد سواپ که معامله پایاپای بوده و ایران نسبت به ارسال میعانات گازی اقدام میکند بهنظر میرسد وزیر نفت قصد دارد تا با تغییر سوخت نیروگاه به نفتکوره که
میزان آن بالغ بر 180 میلیون لیتر میشود بحران سوختی زمستان را پشتسر گذارد. این کارشناس ارشد حوزه انرژی با عنوان اینکه این سیاست در کوتاهمدت میتواند موثر باشد، گفت: فارغ از ایراداتی که در زمینه استفاده از نفتکوره در نیروگاهها بهواسطه آلودگیهای محیطزیست مطرح میشود استفاده از این ظرفیت معاملهای برد- برد است که میتواند برای دو کشور منافع زیادی بههمراه داشته باشد. اگرچه بعداز زمستان باید دید این قراداد چگونه رقم خواهد خورد. شمساردکانی در این رابطه یکی از مشکلات کنونی کمبود گاز را عدم اجرای قانون بهینهسازی مصرف سوخت دانست و اظهارکرد: در صورت اجرای این قانون تنها در بخش خانگی 50 میلیون مکتر مکعب گاز صرفهجویی میشد که بخش قابل ملاحظهای از کمبود کنونی را جبران میکرد که متاسفانه عدم آگاهی مدیران در دولت قبل باعث شد این قانون به مرحله اجرا نرسد. وزیر اسبق صنایع همچنین به امکان بهرهگیری از انرژی خورشیدی اشاره کرد و گفت: بررسیها نشان میدهد تنها در دامنه دماوند و البرز مرکزیث میتوان در روزهای تابستان بیش از طریق نیروگاههای خورشیدی بالغ بر 50 هزار مگا وات برق تولید کرد که متاسفانه بهرغم
سرمایهگذاری کشورهای خارجی عدم پایبندی به انجام تعهدات باعث شده تا استفاده از این انرژی مغفول بماند.
قراردداد برد- برد کلوب تحریمیها
همچنین احمد سبحانی، سفیر سابق ایران در ونزوئلا در رابطه با قراداد سواپ نفتی ایران با ونزوئلا میگوید: ونزوئلا تولیدکننده نفت سنگین و فوقسنگین است، تاکنون مادهای از خارج از کشور وارد میکرد برای اینکه بتواند آن را رقیق کرده و تبدیل به نفت سبک کند تا بتواند در بازار بینالمللی به فروش رسانده و ارزش افزوده ایجاد کند. از حدود 15 سال پیش مذاکرات دو کشور آغاز و آزمایشات مختلفی بروی میعانات گازی انجام شد که میتوانست کار این ماده رقیقکننده را انجام دهد، درواقع این امکان وجود بهوجود آمد که بهوسیله میعانات گازی ایران؛ نفتسنگین ونزوئلا رقیق و فروش آن آسانتر شود، اما در یکدهه گذشته عملیاتی نشد. وی افزود: اکنون پروژه یادشده عملیاتی شده و فروش میعانات گازی ایران که در زمان تحریم دچار مشکل شده بود به ونزوئلا صادر میشود تا با نفتسنگین این کشور ترکیب و محصول جدید و پرفروش تولید شود، از سوی دیگر این کشور هم نفتسنگین را به ایران میدهد که در اختلاط با میعانات گازی تبدیل به محصولی میشود که هم ارزشافزوده ایجاد میکند و هم راحتتر در بازار قابل فروش است. سفیر سابق ایران در ونزوئلا با بیان اینکه در کلوب تحریمیها
بازی برد- برد آغاز شده است، تصریح کرد: اگر ماهانه یک تا 2 نفتکش به این کشور ارسال شود حجم تجارت خوبی بین دو کشور شکل خواهد گرفت. سبحانی یادآورشد: البته تهدیدهای آمریکا همواره وجود دارد اما درعمل نمیتوانند کاری کنند، زیرا تحریمها از سوی آمریکاست، حتی تحریم سازمانملل هم نیست بنابراین این معامله برای دو طرف معامله برد- برد است و میتواند در شرایط تنگنای تحریمی به دو کشور کمک کند. وی خاطرنشان کرد: اگر کشورهای تحریمی وارد سیکل کلوب تحریمی شوند خود قدرتی خواهند شد که در بیاثرکردن تحریمها موثر است مثل سوختی که در شرایط تحریم صادرات فرآورده به سوریه با مقصد نهایی لبنان فرستادیم، در هر حال ما دنبال بازار هستیم و این کشورها هم بازار مناسبی هستند که یک بازی برد- برد را ایجاد میکنند.
