اقدام در دولت قبل برداشت در دولت سیزدهم
آرمان ملی- خبر، کوتاه بود و مهم. پس از ۱۵ سال، ایران به طور رسمی به عضویت کامل اجلاس سران سازمان همکاری شانگهای درآمد. همین خبر کافی بود تا تمام افتخارات این عضویت رسمی برای دولت سیزدهم باشد. انگارنهانگار که دولتهای سیدمحمد خاتمی و حسن روحانی نیز در راه این عضویت دائم تلاشهایی را صورت دادهاند. اگر چه از اواخر تیرماه سال ۱۳۸۴ و در دولت خاتمی بود که ایران به عنوان عضو ناظر سازمان همکاری شانگهای شد اما در طول این سالها تلاشهای دولت روحانی و احمدینژاد برای عضویت دائمی این سازمانها به بار ننشست تا آنکه سرانجام در روز جمعه ۲۷ شهریور ۱۴۰۰، ایران به عضو اصلی این سازمان دربیاید. از سوی دیگر، در ۵۰ روزی که دولت سیزدهم روی کار آمده است، سرعت واکسیناسیون مردم افزایش پیدا کرده است و همین موضوع این سوال را ایجاد میکند که آیا این واکسنها را دولت رئیسی خریده است یا خرید آن در دولت دوازدهم رخ داده است؟ برهمین اساس بهتر است نگاهی به به عملکرد دولت روحانی و رئیسی در ۲ زمینه واکسیناسیون مردم و عضویت دائمی ایران در سازمان شانگهای انداخته شود تا مشخص گردد هر دولتی چه میزان در این زمینهها تلاش کرده است.
تلاشهای روحانی به در بسته خورد
در سال ۱۹۹۶، ۵ کشور آسیا یعنی چین، روسیه، قزاقستان،قرقیزستان و تاجیکستان برای کاهش مخاطرات ناشی از فروپاشی شوروی و عدم نفوذ کشورهای غربی پیروز در جنگ جهانی دوم، اقدام به پایهگذاری همکاریهای مشترک دولتی کردند که بعدها با پیوستن هند و پاکستان به این سازمان موجبات تقویت آن فراهم شد. حضور ۴ قدرت اتمی، یعنی روسیه، چین، هند و پاکستان و حضور قدرتهای بزرگ اقتصادی همچون چین و هند توانست سازمان همکاریهای شانگهای را به یک مجموعهای قدرتمند تبدیل کند، اما با توجه به آنکه جمعیت کشورهای حاضر در SCO چهلوچهار درصد از کل جمعیت جهان را تشکیل داده و موجبات افزایش حجم مبادلات اقتصادی در منطقه را فراهم می کند؛ بر اهمیت این سازمان میافزاید .با این وجود ایران از اواخر دولت اصلاحات در پی تلاش برای عضویت دائم در این سازمان بود و اما امیدها بر این عضویت در زمان دولت روحانی و در طی تصویب برجام و ایجاد فضای جدید بینالمللی بیشتر شد. اما پس از خروج ترامپ از برجام و فشار حداکثری تحریمها از یک سمت و همچنین شیوع بیماری کرونا از سوی دیگر باعث شد تا اولویت دولت روحانی تغییر کند و بهرغم تلاشها، پیگیری لغو تحریمها و عضویت در
سازمان همکاری شانگهای به دولت سیزدهم محول شد. اما در این میان، نمیتوان از توئیت علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی است که نوشته بود:«بعد از ملاقات با دبیر شورای عالی امنیت ملی روسیه، آقای پاتراشوف، موانع حضور ایران در پیمان شانگهای برداشته شده است» غافل شد. این توئیت در روزهای پایانی دولت دوازدهم منتشر شده است؛ این نتیجه را در بردارد که موانع عضویت ایران در شانگهای در آخرین روزهای دولت روحانی رفع شده است.
واکسن چه زمانی خریده شده؟
کرونا که آمد، واکسیناسیون موثرترین راهحل برای مقابله با این بیماری شناخته شد و همه کشورها سعی خود را برای دستیابی به واکسن کردند. ایران هم از این قاعده مستثنی نبود، ابتدا از واکسن برکت رونمایی کرد، سپس از نورا، فخرا
و ...اما، سرعت شیوع این بیماری در بین مردم و عدم رعایت پروتکلهای بهداشتی روزهای تلخ و سیاهی را در کشور ایجاد کرد تا آنکه حسن روحانی، رئیس جمهور وقت گفت: «حفظ جان مردم برای ما اولویت دارد. در این شرایط وارد کردن واکسن به عنوان یک وظیفه است و هر شرکت خصوصی، بیمارستان و موسسهای که میتواند از هر کجا واکسن مورد تایید وزارت بهداشت وارد کند، میتواند با ارز نیمایی واکسن وارد کند. البته وزارت بهداشت و درمان هم وظیفه دارد در چارچوب آنچه ستاد کرونا تصویب کرده عمل کند.» با این حال، سرعت پایین واکسیناسیون در زمان دولت روحانی و افزایش واکسیناسیون در دولت رئیسی باعث شده است که رسانههای مخالف روحانی دست به کار شده و او را به زیر تیغ انتقادات کشیده و روحانی را بیمسئولیت خطاب کنند. اما این سوال که «واکسن در دولت روحانی خریده شد یا رئیسی؟» این روزها تیتر اصلی رسانههای کشور شده است. با نگاهی به اظهارات علی ربیعی در نشستهای خبریاش میتوان به این سوال پاسخ داد که واکسنها در زمان دولت دوازدهم خریداری شده و حال در دولت رئیسی وارد کشور شدهاند. او در آخرین روزهای دولت روحانی گفت:«دولت تمام تلاش خود را برای خرید واکسن
به عمل آورده و با وجود اینکه هیچ کشوری در دنیا شبیه ایران نیست که با موانع خرید واکسن مواجه شده باشد، اما تاکنون بهرغم همه مشکلاتی که مردم، بخشی از آنها را خبر دارند، واکسن وارد کشورمان شده و این روند در هفتههای اخیر، سرعت بیشتری یافته است. خوشبختانه ظرفیت شبکه بهداشتی کشور برای واکسیناسیون فراتر از ۵۰۰ تا۶۰۰هزار دز در روز رسیده است.» در این میان نیز خبرگزاری اصولگرای فارس اعتراف کرد که ایران تا قبل از 24خرداد 1400 قرارداد خرید حداقل ۱۱۰میلیون دز واکسن را بسته بود که قرار بود به تدریج تا پایان پاییز (پایان سال ۲۰۲۱ میلادی) وارد کشور شود. پس با این نکات که گفته شد بهتر است اینگونه بیان شود که دولت سیزدهم از زمین آماده دولت قبلی بهرهمند شده و تلاشهای هر دو دولت زمینه روند تسریع ورود واکسن به کشور را تسهیل نموده است. در این صورت ضمن پاسداشت تلاشهای همه دولتمردان سوءبرداشت سیاسی از تبلیغات برخی جریانها برای تخریب دیگران صورت نگرفته و روایتی منصفانه و منطبق بر واقعیات به افکار عمومی تقدیم شده است.
