سرزدههای دلگرمکننده اژهای
آرمان ملی- یاسمیـــن طالقـانی:
«من تا بهحال زندانبانی نکردهام». وی تا به حال زندانبانی نکرده اما از زمان حضورش در جایگاه ریاست قوه قضائیه توجه ویژهای را معطوف به زندانیان و شرایط آنها کرده است. حجتالاسلام محسنی اژهای رویکرد جدیدی دارد که در امر قضا بیسابقه است و آن هم ارتباط نزدیک با زندانیان و حضور در زندانها برای بررسی شرایط! روسای قوه قضائیه بالاترین رکن قضایی هستند که تصمیمات و رفتار آنها بر جامعه تاثیرگذار است. نحوه تعامل با زندانیان موضوع مهمی است که رئیس جدید قوه قضائیه توجه ویژهای به آن دارد. بارها شنیده شده که برخی زندانیان و خانواده آنها از وضعیت زندان و عدم دسترسی زندانیان به امکانات لازم گلایه می کنند که بعضا ادعاهای آنها به ابزاری برای دشمن در جهت تبلیغات منفی علیه کشور میشود. از همینرو اژهای با علم به این موارد تصمیماتی اتخاذ کرد که بیسابقه بود ؛مانند حضور سرزدهاش بهعنوان رئیس قوه قضائیه در زندان و گفتوگو با زندانیان. همچنین اژهای به بررسی امکانات و شرایط زندانها هم میپردازد. ازدید سرزده چند ساعته ریاست محترم قوه قضائیه از زندان اوین بندهای دو الف - 209 - 241 - در تاریخ قضایی ایران بیسابقه است که
تاکنون هیچیک از روسای سابق قوه قضائیه بازدید اینچنینی از بخشهای امنیتی زندان اوین نداشته و به صورت چهره به چهره با برخی از متهمان بازداشت موقت و امنیتی برخورد و ملاقات نداشتهاند.
بازدیدهای سرزده از زندانها
مرداد بود که رئیــس ســازمان زندانها خبر از حضور سرزده رئیس قوه قضائیه در زندان اوین داد. محمدمهدی حاجمحمدی نوشت: «عالیترین مقام قضایی در نظام اسلامی در اقدامی بیسابقه، سرزده از بندهای امنیتی ۲الف، ۲۰۹ و ۲۴۱ زندان اوین بازدید کردند و وضعیت متهمان را بررسی کردند. پیامِ بازدید از سومین زندان در سیوپنجمین روزِ خدمت و تاکید بر حقوق بازداشتشدگان و تسریع بر تعیین تکلیف متهمان بسیار روشن است.» این حضور سرزده از اهمیت زیادی برخودار است؛ چراکه علاوه بر بررسی شرایط ، این پیام را منتقل میکند که وضعیت زندانیان برای مسئولان دارای اهمیت است و آنها در تلاش هستند تا افراد داخل زندان از شرایط لازم برخوردار باشند که در این صورت نهتنها دشمنان فرصت شایعهپراکنی نخواهند داشت، بلکه زندانیان هم با مشاهده حضور سرزده بالاترین رکن قضایی در کنارشان که شنوای مشکلات آنهاست، دلگرم به بازگشت به زندگی سالم میشوند. البته بازدید از زندان اوین نخستین بازدید سرزده رئیس قوهقضائیه نبود؛ چنانکه محسنیاژهای در دومین بازدید از زندانهای کشور در کمتر از یکماه از انتصاب به ریاست دستگاه قضا، بدون اعلام قبلی به زندان رجاییشهر کرج
در مرکز استان البرز رفت. رئیس دستگاه قضا در بازدید از بخشهای مختلف زندان از جمله بند زندانیان امنیتی و همچنین بند جرائم خشن ضمن گفتوگوی چهرهبهچهره با زندانیان، از نزدیک در جریان وضعیت، مشکلات و کمبودها و خواستههای آنها قرار گرفت. محسنیاژهای کار زندانبانی را کاری سخت و دشوار دانست و افزود: زندانبانها با افراد مختلفی در ارتباط ستند؛ چه آنها که مرتکب جرائم سنگین شدهاند، چه کسانی که جرم کوچکی انجام دادهاند و چه افرادی که مشکلات دیگری دارند .وی بر همین اساس بر لزوم توجه به آموزش و تأمین نیازهای رفاهی کارکنان زندان تأکید کرد و گفت: باید با آموزش و نظارت، مراقب باشیم که زندانبانها دچار لغزش، مشکلات و گرفتاریها نشوند .رئیس دستگاه قضا به مسئولیت سنگین سازمان زندانها در مراقبت، تأمین نیازهای بهداشتی و رفاهی زندانیان و بازاجتماعی کردن آنها تاکید کرد. رئیس قوه قضائیه در ادامه سخنانش به بیان توصیههایی برای کاهش جمعیت کیفری و بهبود وضعیت ندامتگاهها پرداخت و اول از همه از مسئولان دادسراها و قضات خواست که در اجرای دستورالعملهای صادره تا حد امکان از صدور قرار بازداشت موقت پرهیز کنند. «استفاده از
مجازاتهای جایگزین حبس» دومین توصیه محسنی اژهای بود که تصریح کرد: هرچهقدر امکانات زندانها افزایش یابد، باز هم پاسخگوی افزایش جمعیت کیفری نخواهد بود و برای کاهش جمعیت کیفری باید تا جایی که امکان دارد مجازات حبس ندهیم. رئیس قوه قضائیه به صدور آرای خلاف شرع و قانون هم اشاره کرد و گفت: اگر براساس ماده ۴۷۷ به حکمی برخوردیم که خلاف بَیّن شرع و قانون بود، باید ضمن بررسی علت اینکه چرا بازپرس و قاضی چنین رأیی دادهاند، بهصورت ریشهای از صدور آرای خلاف شرع و قانون جلوگیری کنیم.
دیدار با محکومان امنیتی
یکی از اقدامات چشمگیر و با اهمیت اژهای حضور در بندهای امنیتی و گفتوگو با زندانیان این بندهاست که تا پیش از این هیچ مسئولی در جایگاه ریاست قوهقضائیه اقدام به این کار نکرده بود. نعمت احمدی وکیل دادگستری درباره این دیدار نوشته است: «وقتی یخ حضور ریاست قوه قضائیه در بندهای امنیتی ذوب شده، نتیجه این حضور را اینبار باید ریاست محترم قوه دنبال کنند وقتی بیمانع به صورت چهره به چهره با زندانیانی که بازداشت موقت هستند و احتمالا مدتها از بازداشت موقت آنان میگذرد، بدون حضور ضابط یا مسئولی صحبت کردهاند، باید فکری به حال بازداشت موقت زندانیان امنیتی بکنند تا نتیجه چنین بازدیدهایی که جای تشکر دارد را به عینه ببینیم، برای نمونه طی یک ماه گذشته یک نوبت دیگر هم ریاست محترم قوه در جمع اعضای شورای عالی قضایی در دادگستری شهر قدس حاضر شدند و دستور دادند قرار بازداشت موقت تا جایی که ضرورت دارد صادر نشود و آنهایی که ضروری است با ملاحظه و دقیق باشد.» اژهای 24 تیرماه هم رئیس قوه قضائیه در ابتدای ورود به استان ایلام بعد از حضور در مزار شهدا با حضور در زندان مرکزی ایلام از بخشهای مختلف این زندان بازدید و با مسئولان و
زندانیان آن گفتوگو کرد.
