آغاز واکسیناسیون معلمان و یک نکته مبهم

«آغاز واکسیناسیون یک میلیون و دویست هزار معلم با واکسن برکت از عید غدیر» این عنوان خبری بود که از رسانه‌ها پخش شد و واکنش‌های مختلفی را در محافل اجتماعی و گروه‌های معلمان به دنبال داشت. از آغاز واکسیناسیون کرونا در بهمن‌ماه، گروه‌های مختلفی چون کادر درمان بیمارستانی، پزشکان و دندانپزشکان، داروسازان و گروه‌های سنی بالای ۶۰ سال و برخی بیماران خاص به‌طور رسمی فراخوان و واکسینه شده‌اند اما نکته جالب و متفاوتی که بین واکسیناسیون گروه‌های یاد شده با واکسیناسیون معلمان وجود دارد این است که برای تمامی گروه‌های قبلی از واکسن‌هایی استفاده شد که تمامی تحقیقات مربوط به کارآزمایی‌های این واکسن‌ها در ژورنال‌های معتبر علمی چاپ شده و همه این واکسن‌ها موفق به دریافت مجوز استفاده اضطراری از سازمان جهانی بهداشت شده‌اند و علاوه بر کشورهای سازنده، کشورهای مختلفی نیز در سراسر دنیا پس از بررسی مقالات و تحقیقات منتشر شده مجوز استفاده از آنها را برای مردم خود صادر کرده‌اند. البته طی دو هفته اخیر برای گروه‌های سنی بالای ۶۰ سال علاوه بر واکسن‌های خارجی، شرایط استفاده از واکسن داخلی برکت به عنوان یک گزینه پیشنهادی نیز فراهم شده و مراجعه کنندگان حق انتخاب از بین واکسن خارجی یا واکسن داخلی برکت را داشته‌اند. اما حالا که نوبت به واکسینه کردن معلمان رسیده اخبار حاکی از آن است که حق انتخاب حداکثر بین دو واکسن سینوفارم چین و واکسن ایرانی برکت وجود دارد. با توجه به گسترش سویه کرونای دلتا در اکثر کشورها و از جمله کشور ما و در پی انتشار مطالعات علمی در خصوص میزان اثر بخشی واکسن‌ها در مقابل این سویه جدید متاسفانه واکسن سینوفارم در مقایسه با سایر واکسن‌های معتبر جهانی اثربخشی بسیار کمتری را در برابر این سویه نشان داده است که این مساله نگرانی واکسینه‌شدگان با این واکسن را افزایش داده است. از طرف دیگر دومین واکسن موجود در سبد واکسیناسیون کشور واکسن داخلی برکت است، واکسنی که به گفته مسئولان مرتبط با آن پس از چندین ماه از شروع تحقیقات و گذراندن فازهای ۱ و ۲ انسانی و قرار داشتن در مراحل نهایی فاز ۳ کارآزمایی به غیر از نتایج فاز حیوانی هیچ گونه اطلاعات مستند علمی مرتبط با کارآزمایی فازهای انسانی آن در نشریات علمی منتشر شده نشده و حتی به‌صورت عادی این اطلاعات نیز در اختیار جامعه علمی قرار نگرفته است. در حالی‌که صدور مجوز اضطراری استفاده از یک واکسن در تمامی دنیا منوط به ارائه مقالات معتبر مرتبط با تحقیقات هر واکسن است و گرفتن مجوز از سازمان جهانی بهداشت نیازمند بررسی دقیق این مقالات از سوی کارشناسان است، واکسن برکت بدون طی هیچ کدام از این مراحل مجوز استفاده اضطراری از سوی وزارت بهداشت را کسب کرده است. هرچند که در این نوشتار بنا بر آن نیست که توان و زحمات دانشمندان و متخصصان داخلی را زیر سوال ببریم و مایه خوشحالی خواهد بود که به عنوان یکی از تولید کنندگان واکسنی معتبر در جهان باشیم اما زبان و منطق علم استاندارهای خاص خود را می‌طلبد، که پایبندی به این استانداردها باعث افزایش اعتماد عمومی در استفاده از یک واکسن خواهد شد، همان مطلبی که رهبر معظم انقلاب نیز پس از دریافت واکسن بر آن تاکید کرده و درخواست کردند تحقیقات علمی این واکسن هر چه سریعتر در فضای علمی و بین المللی منتشر شود. حال که با گذشت چندین ماه این مهم محقق نشده و هر فرد جامعه حق دارد مطالبه واکسنی مطمئن، دارای اثر‌بخشی قابل قبول و مورد تایید مجامع علمی را داشته باشد بر عهده مسئولان بهداشتی کشور است که همچون گروه‌های قبلی با تامین هرچه سریعتر این نوع از واکسن‌ها این حق انتخاب را به معلمان و گروه های َشغلی و سنی بعدی نیز بدهند، چرا که گرفتن این حق مسلم از این گروه و البته سایر افراد جامعه و اجبار به استفاده از گزینه‌‌هایی با اثربخشی پایین و یا واکسنی که هیچ مجمع علمی به علت عدم دسترسی به اطلاعات قادر به اظهار نظر درباره آن نیست نوعی بی‌حرمتی محسوب شده و از طرفی دیگر امید به بازگشایی مدارس و فراهم شدن شرایط آموزش حضوری به عنوان مهم‌ترین هدف واکسیناسیون معلمان را کاهش خواهد داد.