ویروس کرونا بعد از گذشت یکسالونیم همه دنیا را تحتتأثیر خود قرار داده و با تغییر شکل و جهشهای مختلف ژنیتیکی خود، مشکلات و بحرانهای زیادی را برای ساکنین کرهخاکی فراهم کرده است. کادر درمان به عنوان مدافعان سلامت، ایثارگریهای فراوانی را برای مردم انجام دادند. کلاسهای حضوری در مدارس و دانشگاهها تعطیل و آموزشهای غیرحضوری جایگزین آنها شد، بسیاری از فعالیتهای فرهنگی - اجتماعی و مراسم مذهبی به فراموشی سپرده شد و بسیاری از مشاغل مانند رستورانها، هتلها و مراکز فروش تعطیل شدند و عده زیادی هم از کار بیکار شده و تمام مراسم، جشنها و مناسبتها لغو شد. اما با وجود همه این مصیبتها و گرفتاریها در دوران کرونا تجارب ارزندهای به دست آمد و بسیاری از فرهنگهای غلط و منسوخ گذشته بهاجبار اصلاح شدند و سبکهای جدیدی از زندگی شکل گرفت. امید است که در آینده نیز این رویهها و سبکهای جدید که آسایش، آرامش و کاهش هزینهها را به دنبال دارند، ادامه یابد. برخی از اقداماتی که در دوران اپیدمی کرونا در کشور ایران باعث اصلاح رویهها و فرهنگهای غلط و تغییر سبک زندگی شده است، عبارتند از: - آموزشهای غیرحضوری در مدارس و
دانشگاهها نشان داد میتوان بسیاری از درسهای عمومی و غیرتخصصی را به صورت مجازی و حتی بهتر از کلاسهای حضوری آموزش داد. با ادامه آموزشها به صورت ترکیبی(حضوری و غیرحضوری) در دوران پساکرونا میتوان هزینهها را برای دولت و خانوادهها کاهش داد. بسیاری از ساختمانها و فضاهای آموزشی و برخی از نیروها مشغول به کار در مدارس و دانشگاهها در صورت آموزش مجازی مازاد خواهند بود که میتوان از آنها استفاده بهینه کرد. - با حذف مراسم ترحیم
(ختم، هفتم و چهلم) و کاهش هزینههای هنگفت در برگزاری این جلسات از قبیل پذیرایی مدعوین، خرید تاجگل، نصب بنرهای تسلیت و... صرفهجویی در وقت مردم و کاهش رفتوآمدها در دوران کرونا، بسیاری از مردم اعلام رضایت کردند و با حذف مراسم سنگین و پرهزینه موافق هستند. برگزاری مراسم ترحیم به صورت گسترده با هزینههای بالا نه سفارش دین مبین اسلام است و نه ثوابی برای متوفی دارد؛ فقط باعث افزایش هزینهها و ایجاد مزاحمت برای شرکتکنندگان میشود و بیشتر جنبه خودنمایی و چشموهمچشمی دارد. - افزایش آمارهای ازدواج در دوران کرونا نشان داد خیلی از جوانان به علت هزینههای گزاف ازدواج از قبیل کرایه تالار و پذیرایی میهمانان، فیلمبرداری و عکاسی، ماشین و لباس عروس، آرایشگاه و... تمایل به ازدواج ندارند و این هزینههای اضافی را میتوانند برای زندگی مشترک و تهیه مسکن و لوازم ضروری، صرف کنند. با راهاندازی و برقراری ازدواج آسان و تسهیل آن، بسیاری از جوانان میتوانند زندگی مشترک خود را آغاز کنند. - کاهش ساعات کاری بسیاری از شعب بانکها و مؤسسات مالی و تعطیلی آنها در برخی مواقع نشان داد میتوان بسیاری از خدمات بانکی را غیرحضوری و
الکترونیکی انجام داد و خیلی از شعب بانکی را تعطیل و هزینههای اضافی را در این مورد کاهش داد. بانکها که بهترین ساختمانها را در بهترین مناطق شهری اشغال کردهاند، میتوانند به فضاهای آموزشی و بهینه تبدیل شوند. -کاهش نیروهای اداری به یکسوم در تمام ارگانها و مؤسسات دولتی در شرایط بحرانی و قرمز کرونایی و انجام به موقع کارهای اداری، حاکی از آن است که خیلی از نیروها در ادارات مازاد هستند و برخی از نیروهای اداری هم میتوانند به صورت دورکاری فعالیتشان را بهتر و سریعتر انجام دهند و با پیشرفت و آمادهسازی زیرساختهای مربوطه اربابرجوع نیز راحتتر و بدونصرف وقت اضافی کارهای خود را دنبال میکند. - برگزاری بسیاری از مراسم مذهبی به صورت غیرحضوری و آنلاین در شبکههای استانی و فضای مجازی در شهرهای مختلف و به صورت غیرمتمرکز و همسو با فرهنگ و آداب هر منطقه از جذابیتهای اینگونه مراسم است که با گسترش شبکههای اجتماعی مورد استقبال بسیاری از کاربران قرار گرفته است، که این رویه میتواند در آینده نیز ادامه پیدا کند - الزام به رعایت شیوهنامههای بهداشتی جهت جلوگیری از شیوع بیماری کرونا باعث خواهد شد که همه مردم در
آینده نیز این شیوهنامهها را بیش از پیش رعایت کنند و بسیاری از بیماریهای واگیردار مانند سرماخوردگی، آنفلوآنزا، سرخک، سرخجه و... کاهش یابند و مردم به سلامتی خود اهمیت بیشتری بدهند. -گسترش فضاهای مجازی، شبکههای اجتماعی و نرمافزارهای کاربردی در امر آموزش، کسبوکار، اطلاعرسانی، انجام کارهای اداری، انجام بسیاری از فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی و... ضرورتی است که باید مورد توجه مسئولان و دستاندرکاران کشور قرار گیرد و راهکارها و زیرساختهای لازم را در این خصوص به درستی انجام شود. البته مدیریت این فضای مبهم و ناشناخته نیز باید به صورت جدید نبال شود تا آسیبها و چالشهای کمتری متوجه کاربران شود. جهان، جهان تغییر است؛ نه تقدیر و امیدواریم تجربیات به دست آمده در دوران کرونا در همه زمینهها، آرامش، آسایش و بهبود شرایط را برای مردم با تغییر سبکهای زندگی و اصلاح فرهنگهای غلط در دوران پساکرونا به همراه داشته باشد.