این روزها مسئولان فریاد وامصیبتا سردادهاند که مردم برای تزریق واکسن به کشورهایی نظیر ارمنستان سفر میکنند، ولی به این موضوع اشارهای ندارند که هزاران نفر به دلیل تاخیر در واکسیناسیون جانشان را در کشور از دست میدهند و آنهایی که زنده ماندهاند، میتوانند با مبلغ ناچیزی در کشور دیگر خود را در برابر کرونا بیمه کنند، حالا این کشور ارمنستان باشد (که روزگاری استانی در ایران بود) یا کشورهای بزرگ جهان. مسئولان وزارت بهداشت و درمان نیز به جای نقد و سرزنش کردن مردمی که دیگر از شیوع بیماری خسته شدهاند و بیاثر خواندن واکسنهایی که در ارمنستان و دیگر کشورها به گردشگران تزریق میشود، وقت و انرژیشان را برای تسریع در واکسیناسیون بگذراند، نتیجه بهتری خواهند گرفت. کما اینکه روز گذشته آقای قاضی زاده هاشمی، نماینده مشهد در مجلس گفته است: «خجالتآور است که مردم برای دریافت واکسن به ارمنستان بروند.» در این شرایط کسی منکر وضعیت آشفته واکسیناسیون و روند کُند آن نیست. هنوز هزاران سالمند در انتظار دریافت دُز دوم واکسن هستند و طبق آخرین آمار وزارت بهداشت تاکنون ۴ میلیون و ۴۹۷ هزار و ۵۷۶ نفر دُز اول واکسن کرونا و دو میلیون و ۱۷ هزار و ۸۰۹ نفر نیز دُز دوم را تزریق کرده اند و مجموع واکسنهای تزریق شده در کشور به ۶ میلیون و ۵۱۵ هزار و ۳۸۵ دُز رسید. این درحالی است که ترکیه که امروز به گردشگران واکسن هدیه میدهد، بیش از 50 میلیون دوز واکسن کرونا تزریق کرده و 57 درصد از افراد بالای 18 سال در ترکیه واکسن دریافت کردهاند و خبرها از تلاش دولت ترکیه برای رسیدن پوشش واکسیناسیون به میزان 70 درصد تا پیش از عید قربان دلالت میکند. واکسن ترکیه هم اکنون به تولید رسیده است و بحرین به کمک روسیه شروع به تولید واکسن اسپوتنیک برای خاورمیانه کرده است. امارات هم شروع به تولید واکسن کرده است. این در حالی است که کشور ما در حال تحقیق بر روی هفت نوع واکسن است. شرکتهای واکسن ساز داخلی اگر تمرکز خود را برای تولید یک واکسن میگذاشتند تاکنون واکسن ایرانی تولید و به طور انبوه در کشور توزیع شده بود. وزارت بهداشت فکر میکند کشورهای دیگر منتظر هستند تا چند ماه دیگر واکسنهای ایرانی تولید شود تا از کشور ما واکسن خریداری کنند. واقعیت آن است که هیچ کدام از واکسنهای تولید داخلی در کشور یک ابداع جدید در پزشکی نیستند بلکه از روشهای سنتی تولید واکسن که در گذشته نیز مسبوق به سابقه بوده است استفاده شده است. اطلاعات کامل و جامعی نیز به عنوان یک گزارش کامل از جزئیات کارایی واکسنهای ایرانی در فازهای مختلف بالینی در دسترس نیست. با توصیفی که از وضعیت واکسن سازی در کشور رفت دولت باید خرید واکسن خارجی را در اولویت قرار دهد و تلاش تولید داخلی را به سالهای بعد موکول کند.