تغذیه مناسب برای سلامت کلیهها
بیماریهای کلیه بسیار رایج هستند و حدود ۱۰درصد از جمعیت دنیا را تحتتاثیر قرار میدهند. کلیهها اندامهای لوبیا شکل کوچک، ولی قوی هستند که بسیاری از عملکردهای مهم بدن را انجام میدهند. کلیهها مسئول تصفیه موادزاید، رهاکردن هورمونهای تنظیمکننده فشارخون، متعادل ساختن مایعات بدن، تولید ادرار و بسیاری وظایف حیاتی دیگر هستند. زمانی که کلیهها بهدرستی کار نکنند، موادزاید، از جمله مواد حاصل از غذا، در خون تجمع مییابد. از اینرو رعایت یک رژیم ویژه و مصرف موادغذایی مفید برای کلیه برای افراد مبتلا به بیماریهای کلیه ضروری است. اگرچه محدودیتهای غذایی با توجه به میزان شدت بیماری در افراد متفاوت است، اما معمولا به همه آنها توصیه میشود مصرف مواد سدیم، پتاسیم، فسفر و پروتئین (البته افراد دیالیزی به پروتئین بیشتری نیاز دارند) را محدود کنند. خوشبختانه بسیاری از موادغذایی دارای مقدار کمی از این عناصر هستند.
گل کلم
گلکلم منبع خوب موادی همچون ویتامین C ,K ,B و فولات است. همچنین دارای فیبر زیاد و ترکیبات ضدالتهابی مانند ایندول است. یک فنجان (۱۲۴ گرم) از آن حاوی ۱۹ میلیگرم سدیم ، ۱۷۶ میلیگرم پتاسیم و ۴۰ میلیگرم فسفر است.
بلوبری
بلوبری سرشار از موادمغذی از بهترین منابع آنتیاکسیدانهاست و بهخصوص حاوی آنتیاکسیدانی بهنام آنتوسیانین است که برای بیماری قلبی، سرطانهای خاص، زوال شناختی و دیابت مفید است. یک فنجان (۱۴۸ گرم) بلوبری تازه حاوی ۱.۵ میلیگرم سدیم، ۱۱۴ میلیگرم پتاسیم و ۱۸ میلیگرم فسفر است.
ماهی خاردار
ماهی خاردار دریایی یک منبع خوب پروتئین است که حاوی اسیدهای چرب بسیار سالم امگا۳ است. امگا۳ به کاهش التهاب کمک میکند و خطر زوالعقل، افسردگی، و اضطراب را کاهش میدهد. این ماهی در مقایسه با ماهیهای دیگر فسفر کمتری نیز دارد. با این حال مقادیر اندکی در هر وعده مصرف کنید. ۸۵ گرم ماهی خاردار پخته حاوی ۷۴ میلیگرم سدیم، ۲۷۹ میلیگرم پتاسیم و ۲۱۱ میلیگرم فسفر است.
انگور قرمز
انگور قرمز نهتنها خوشمزه است بلکه صدها ریزمغذی مختلف را به بدن شما میرساند. این انگور مملو از ویتامین C است و خواص آنتیاکسیدانی و فلاونوئید دارد. همچنین حاوی رِزوِراترول بوده که برای سلامت قلب، دیابت، زوال شناختی مفید است. نصف فنجان (۷۵ گرم) از آن حاوی ۱.۵ میلیگرم سدیم، ۱۴۴ میلیگرم پتاسیم و ۱۵ میلیگرم فسفر است.
سفیده تخم مرغ
اگرچه زرده تخممرغ بسیار مغذی است اما فسفر زیادی دارد. از اینرو سفیده آن انتخاب بهتری برای افراد مبتلا به بیماریهای کلیه است. سفیده تخممرغ یک منبع خوب پروتئین سازگار با کلیه است. بهعلاوه برای افراد دیالیزی عالی هستند. دو سفیده تخممرغ بزرگ (۶۶ گرم) حاوی ۱۱۰ میلیگرم سدیم، ۱۰۸ میلیگرم پتاسیم و ۱۰ میلیگرم فسفر است.
سیر
سیر میتواند گزینه خوبی برای طعم نمک باشد که باید برای افراد مبتلا به بیماریهای کلیه محدود شود. همچنین منبع خوبی از منگنز، ویتامین C و ویتامین B6 است و حاوی ترکیبات سولفوری است که خواص ضدالتهابی دارند. سه حبه (۹ گرم) سیر حاوی ۱.۵ میلیگرم سدیم، ۳۶ میلیگرم پتاسیم و ۱۴ میلیگرم فسفر است.
گندم سیاه
بسیاری از غلات کامل فسفر بالایی دارند، اما گندمسیاه یک استثنا سالم است. گندم سیاه بسیار مغذی است و ویتامینهای ب، منیزیم، آهن، و فیبر را فراهم میکند. همچنین فاقد گلوتن است و برای کسانی که سلیاک دارند گزینهای عالی است. نصف فنجان (۸۴ گرم) گندم سیاه پخته حاوی ۳.۵ میلیگرم سدیم، ۷۴ میلیگرم پتاسیم و ۵۹ میلیگرم فسفر است.
روغن زیتون
روغن زیتون یک منبع چربی عالی و بدون فسفر است. معمولا افراد دچار بیماریهای کلیوی پیشرفته دچار کاهش وزن میشوند و مصرف مواد غذایی پرکالری، اما سالمی همچون روغن زیتون اهمیت مییابد. بخش عمده این روغن از یک چربی تکسیر شده بهنام اولئیکاسید تشکیل شده است که ضدالتهاب است. یک قاشق غذاخوری (۱۳.۵ گرم) از آن حاوی ۰.۳ میلیگرم سدیم، ۰.۱ میلیگرم پتاسیم است.
بلغور
بلغور از محصولات غلهای کامل گندم است و جایگزین عالی برای دیگر غلات کامل به شمار میآید که فسفر و پتاسیم بالایی دارند. همچنین منبع عالی ویتامینهای ب، منیزیم، آهن، و منگنز است. به علاوه یک منبع خوب پروتئین گیاهی و فیبر محسوب میشود. نصف فنجان (۹۱ گرم) از آن حاوی ۴.۵ میلیگرم سدیم،۶۲ میلیگرم پتاسیم و ۳۶ میلیگرم فسفراست.
کلم برگ
کلم برگ سرشار از ویتامینهای K ,C و بسیاری از ویتامینهای گروه B است. به علاوه حاوی فیبر غیرمحلول است که به سیستم گوارش کمک میکند. یک فنجان (۷۰ گرم) کلم خورد شده حاوی ۱۳ میلیگرم سدیم، ۱۱۹ میلیگرم پتاسیم و ۱۸ میلیگرم فسفر است.
مرغ بدون پوست
با وجود آنکه محدودکردن میزان پروتئین برای بیماریهای کلیه بسیار مهم است اما تامین پروتئین مورد نیاز از یک منبع باکیفیت نیز حیاتی است. سینه مرغ بدون پوست یک گزینه عالی است. حتما مرغ تازه استفاده کنید و از مرغهای آماده پرهیز کنید. ۸۴ گرم سینه مرغ بدون پوست حاوی ۶۳ میلیگرم سدیم، ۲۱۶ میلیگرم پتاسیم و ۱۹۲ میلیگرم فسفر است.
فلفل دلمهای
فلفلدلمهای سرشار از ویتامین C است که یک آنتیاکسیدان قوی به شمار میآید. همچنین دارای ویتامین A است که برای عملکرد سیستم ایمنی مفید است که در افراد مبتلا به بیماریهای کلیه به خطر میافتد. یک فلفل دلمهای قرمز کوچک (۷۴ گرم) حاوی ۳ میلیگرم سدیم، ۱۵۶ میلیگرم پتاسیم و ۱۹ میلیگرم فسفر است.