لذت کارم را زمان اجرا و ساخته‌شدن می‌برم

رضا کیانیان گفت: من اصلا فکر نمی‌کنم که دیگران درباره من چه فکری می‌کنند و لذت کارم را زمان اجرا و ساخته‌شدن می‌برم. رضا کیانیان با بیان اینکه ۲۹ خرداد ۱۳۳۰ متولد شده است، اظهارکرد: متولد تهران هستم اما در مشهد بزرگ شده‌ام زیرا در یکسالگی با خانواده به مشهد رفتیم. مادرم مدت‌ها بچه‌دار نمی‌شد تا اینکه به امامزاده داوود می‌روند، دعا می‌کنند و برادربزرگم «داوود» که ۹ سال با من تفاوت سنی دارد به‌دنیا می‌آید. بعداز چندسال برای دوباره بچه‌دارشدن به مشهد می‌روند و نذر می‌کنند که اگر بچه‌دار شدند برای ادامه زندگی به مشهد می‌روند که من به‌دنیا آمدم و اسمم را «رضا» گذاشتند. مادرم می‌گفت قرار بود اسم من را «دانیال» بگذارند به‌دلیل اینکه اسم برادرم «داوود» بود اما به‌خاطر نذرشان «رضا» گذاشتند. وی در گفت‌وگویی که برای ثبت تاریخچه شفاهی با موزه سینما داشته و بخشی از آن در سالروز تولدش منتشر می‌شود با اشاره به اینکه از یکسالگی به مشهد رفته است و پدرش در آنجا مجاور شده، ادامه داد: در مشهد برادرم کارگردان تئاتر شد و من دائم به او می‌گفتم من را در گروهش که تئاترپارت بود، راه بدهد. یادم می‌آید تئاتری را در سالن دانشگاه فردوسی مشهد کارگردانی می‌کرد و بازیگری داشت که هم‌سن من بود. به او گفتم چرا من را جای او نمی‌گذاری و او می‌گفت اگر تو را بگذارم می‌گویند برادرش را گذاشته و من به او می‌گفتم بگویند، من خیلی بهتر بازی می‌کنم. کیانیان با بیان اینکه اولین نقش سینمایی‌اش را در سه سالگی بازی کرده است، خاطرنشان کرد: برادرم من را با چادرمادرم و شمشیرچوبی شبیه زورو درست کرد و من حرکات آن‌را انجام می‌دادم که نشان می‌داد آن زمان‌ها سینما رفته بودم و حرکات او با شمشیر در ذهنم مانده بود .این هنرمند با اشاره به فعالیتش در تئاتر نیز بیان داشت: گرایش من در تئاتر بیشتر به سمت علی رفیعی بود. در سال سوم دانشکده نمایشی به‌نام آنتیگونه که در جذب مخاطب موفق بود با علی رفیعی کار کردم. او در کار بسیار جدی بود و همیشه تصور می‌کرد همه بد بازی می‌کنند و حرکت‌های بدنی حیرت‌انگیزی از بازیگر می‌خواست. کیانیان با بیان اینکه قرار بود در فیلم «هامون» حضور داشته باشد، توضیح داد: یادم می‌آید در دوره‌ای زنده‌یاد عزت‌ا... انتظامی ‌برای داریوش مهرجویی بازیگر انتخاب می‎کرد و برای نقش علی عابدینی در فیلم «هامون» من را معرفی کرده بود. مهرجویی به‌همراه انتظامی ‌به پشت‌صحنه تئاتر «می‌سی‌سی‌پی» زنده‌یاد حمید سمندریان آمده بودند و بازی من را آنجا دیده بودند. انتظامی ‌پیش زنده‌یاد سمندریان رفته بود و درباره من و اینکه چه کسی هستم از او سوال کرده بود. با من تماس گرفتند به دفتر داریوش مهرجویی رفتم و با اوصحبت کوتاهی داشتیم به من گفت در تئاتر که دیدمت قدت بلندتر بود اما الان قدت کوتاه است و من را نپذیرفت و من خیلی حالم بد شد. (با خنده(.

همکاری با احمدرضا درویش

وی درباره همکاری خود با احمدرضا درویش در فیلم «کیمیا» نیز توضیح داد: به دفتر آقای یشایایی برای صحبت با درویش برای بازی در فیلم کیمیا رفتم. به من گفت قرار بود نقش را عزت‌ا.... انتظامی‌ بازی کند، اما سر فیلمبرداری «جنگ نفتکش‌ها» رفته است و قرار بود طبقه اجتماعی این نقش را خودش مشخص کند، شما فیلمنامه را بخوانید و درباره نقش به من خبر بدهید. فردا دوباره به دفتر ایشان رفتم و درباره نقش و چیزی که مدنظر خودم و او بود توضیح دادم و قرارداد بستیم. کیانیان یادآور شد: فیلم سینمایی «کیمیا» به جشنواره فیلم فجر رفت و من برای نقش دوم کاندید شدم و زمانیکه شب به خانه برگشتم همسرم گفت چند پیام تلفنی دارم. وقتی پیام‌ها را چک کردم متوجه شدم پیامی‌ از طرف ناصر تقوایی داشتم، مبنی بر اینکه فیلم را دیده و از نقش من خوشش آمده است که با شنیدن این پیام بسیار خوشحال شدم. وی با بیان اینکه هیچوقت بین خودش و دیگران دیوار نکشیده است، گفت:‌ حتی با کسانی که سلیقه‌شان با من متفاوت است هم دوست هستم. به‌عنوان مثال، با حسین فرحبخش دوست هستم، به دفترش می‌روم و باهم آبگوشت می‌خوریم اما در فیلم‌هایش بازی نکردم چون سلیقه‌مان باهم در این مورد متفاوت است. این بازیگر درباره همکاری‌اش با مسعود کیمیایی در فیلم «سلطان» تصریح کرد: در آن فیلم سامان مقدم دستیار بود و من را به کیمیایی معرفی کرده بود (آقای کیمیایی من را نمی‌شناخت). زمانیکه به دفترشان رفتم هدیه تهرانی هم حضور داشت و سامان مقدم به من گفت یک بازیگر پیدا کردم که بسیار خوب بازی می‌کند و هدیه تهرانی را به من معرفی کرد از همانجا آشنا، دوست خانوادگی شدیم و در چند فیلم دیگر باهم بازی کردیم. وی ادامه داد: مسعود کیمیایی درباره نقشم در فیلم «سلطان» به من گفت این نقش مانند نقش «بهمن مفید» در فیلم «قیصر» است و دو صفحه دیالوگ به من داد، خواندم و تصویری که قرار بود درباره نقشم بگیریم در اداره آگاهی بود، در مورد لباس هم نکته خاصی نداشت و می‌گفت همین که پوشیدی خوب است. کیانیان درباره همکاری‌اش با بهمن فرمان‌آرا اظهارکرد: فرمان‌آرا می‌خواست فیلم «بوی کافور عطر یاس» را بسازد، در آنجا هم سامان مقدم دستیار بود که از من برای نقش اصلی دعوت کردند. به فرمان‌آرا گفتم چیزی که درباره نقش تعریف می‌کنید بیشتر شبیه خودتان است. آن نقش را به آیدین آغداشلو و چند نفر دیگر هم معرفی کرده بود و آنها هم نظرشان مانند من بود که خود بهمن فرمان‌آرا آن‌را بازی کند که در نهایت خودش بازی کرد و فیلم خوبی شد. «بوی کافور عطریاس» از فیلم‌هایی بود که جایش خالی بود و مانند یک نفس تازه در سینمای ایران بود. وی ادامه داد: یادم می‌آید به فرمان‌آرا گفتم، من را از کجا می‌شناسی و گفت از سلحشور در فیلم «آژانس شیشه‌ای» در ذهنم مانده بود که برایت در فیلم‌های خودم نقشی بگذارم.

«حاتمی‌کیا» کارگردان خوبی است

رضا کیانیان درباره همکاری خود با حاتمی‌کیا افزود: ابراهیم حاتمی‌کیا را نمی‌شناختم فقط فیلم‌هایش را دیده بودم و به‌نظرم کارگردان بسیارخوبی است. در آن فیلم آتیلا پسیانی برای حاتمی‌کیا بازیگرانی و انتخاب بازیگر انجام می‌داد، فیلمبرداری این فیلم کمی ‌به تاخیر افتاده بود و پسیانی تئاتری داشت که باید به هلند می‌رفت و کارگردان هم گفته بود باید یکی را جای خودت بگذاری و پسیانی به او گفته بود رضا کیانیان مناسب است و مشخصات من را داده بود، حاتمی‌کیا قبول نکرده بود و گفته بود او فیلسوف است و دائم می‌خواهد با من بحث کند (مقالاتم را در مجلات خوانده بود). زمانی بود که من زیاد می‌نوشتم که چرا فیلم را به‌عنوان فیلم نقد نمی‌کنند و به‌عنوان پیام نقل می‌شوند و همچنین مقالاتی درباره تئوری‌های بازیگری که در جواب آتیلا پسیانی گفته بود بدین شکل نیست، خودش متفاوت است و از من دعوت کردند و بازیگران فیلم شدم. کیانیان در پایان بیان داشت: من اصلا فکر نمی‌کنم که دیگران درباره من چه فکری می‌کنند و لذت کارم را زمان اجرا و ساخته‌شدن می‌برم. گفت‌وگوی «رضا کیانیان» در خردادماه ۱۴۰۰ به‌مدت ۶ ساعت در موزه سینمای ایران انجام شده است و فیلم کامل این گفت‌وگو برای ثبت در تاریخ در بخش تاریخ شفاهی موزه سینمای ایران نگهداری می‌شود.