زنان شایسته تایید صلاحیت شوند

زنان بسیاری برای نامزدی در انتخابات ریاست جمهوری خرداد ثبت‌نام کردند ارزیابی شما از احتمال تایید صلاحیت این افراد چیست؟

موفقیتی که ما تاکنون در عرصه انتخابات ریاست جمهوری 1400 کسب کرده‌ایم، موفقیت تاریخی ارزشمندی است و همه جامعه زنان با وجود اختلاف سلیقه‌ها یا گرایش‌های سیاسی خاص، بسیار از این اتفاق خشنود و خرسند هستند. در واقع این انتخابات نقطه عطف تاریخی زنان در دفاع از حق مسلم اجتماعی آنان است. در قانون اساسی ما هیچ منعی در عرصه نامزدی انتخابات ریاست جمهوری وجود ندارد و سال گذشته نیز سخنگوی محترم شورای نگهبان اعلام کردند که مسأله این شورا با نامزدهای خانم انتخابات ریاست جمهوری، «رجل سیاسی» نبوده است. با توجه به اینکه شورای نگهبان نیز اعلام کرده، سوابق نامزدها اعم از زن و مرد بررسی می‌شود، نباید مشکلی برای احراز صلاحیت نامزدهای خانم انتخابات وجود داشته باشد. همین امر نیز پیشرفت بزرگی در احقاق حقوق زنان، خصوصا در عرصه سیاسی و اجتماعی به شمار می‌آید. طی 40 سال گذشته اعلام نشده بود که واژه رجل در قانون شامل زنان نیز می‌شود و عملا زنان از برخی حقوق مسلم اجتماعی باز داشته می‌شدند. حتی همین اظهار رسمی سخنگوی شورای نگهبان کافی بود تا زنان از ظرفیت‌های بالای سیاسی، مدیریتی، اجرایی، دانش تخصصی و آگاهی‌های ملی و بین‌المللی خود استفاده کنند و برای ورود خانم‌های دارای صلاحیت به عرصه ریاست جمهوری تلاش کنند.

پس باور دارید شبهات درباره واژه رجل سیاسی حل شده و زنان در مواجهه با فیلترهای نظارتی با مشکل مواجه نمی‌شوند؟

10 تا 12 خانم در سطح ریاست جمهوری و دارای صلاحیت‌های بسیار آمادگی داشتند که به عنوان رجل سیاسی معرفی شوند، در چارچوب‌هایی که شورای نگهبان تاکید کرده، قرار می‌گیرند. این افراد رجل سیاسی هستند و با توجه به تلاش‌های ارزنده و تاریخی زنده یاد اعظم طالقانی که حرکت‌های نمادین او هرگز از سوی جامعه زنان ایران فراموش نخواهد شد، به کمک زنان نامزد در انتخابات آمد. علاوه بر تلاش‌های مرحوم طالقانی، در معنا و تفسیر رجل سیاسی نیز صحبت‌های بسیاری مطرح شده است و این زمینه نیز در تایید صلاحیت زنان موثر خواهد بود. عده‌ای در زمان تصویب قانون اساسی در مجلس خبرگان قانون اساسی تاکید بر مرد سیاسی داشتند اما برخی بزرگان مخالفت خود را درباره این تفکیک ابراز کردند تا نهایت رجل سیاسی در قانون مصرح شود. رجل سیاسی لفظی فراگیر بوده و انسان و شخصیت سیاسی را در بر می‌گیرد. همچنین زنان نیز ذیل این عنوان مطرح می‌شوند. مذاکرات مجلس خبرگان قانون اساسی نیز این امر را به خوبی نمایان می‌کند که لفظ رجل برای جلوگیری از تبعیض جنسیتی به کار رفته است. در این دوره عملا می‌توان گفت در عمل خلاف آنچه به لحاظ تاریخچه و زمان شناسی درباره نامزدی زنان وجود دارد، این حق مسلم از زنان گرفته شده بود. تا به این دوره رسیدیم. زنان ائتلاف صدف که متشکل از دبیران 3 حزب و 3 شخصیت حقیقی از میان زنان فعال سیاسی است، بر این باورند، هر کدام از این 12 زن توان و تمایل شرکت در این عرصه را از حیث آمادگی در این برهه زمانی داشته باشد، مورد حمایت قرار خواهند گرفت و شایسته نامزدی هستند. بسیاری از خانم‌ها این آمادگی را در خود نداشتند و پیش قدم نشدند، اگرچه فضا را به شدت برای آغاز این جریان آماده می‌دیدند و آن را بسیار مهم می‌دانستند.

احــتمال احراز صلاحیت فردی خاص از خانم‌های ثبت‌نام کرده در انتخابات وجود دارد؟

قرعه در حال حاضر به نام خانم زهرا شجاعی افتاده و ایشان از نظر ما به عنوان یکی از اعضای جبهه اصلاحات ایران در انتخابات ثبت‌نام کردند. جبهه اصلاحات شامل 30 حزب بزرگ و 15 شخصیت حقیقی و ملی است و خانم شجاعی در کنار خواهر دیگر ما خانم مولاوردی بالغ بر 10 رای را از جبهه اصلاحات به دست آوردند. خانم مولاوردی اصرار داشتند که در این دوره نمی‌خواهند و نمی‌توانند در انتخابات شرکت کنند اما باز هم با معرفی‌های انجام شده، رای اصلاح‌طلبان را کسب کردند اما از ثبت‌نام خودداری کردند، زیرا از ابتدا نیز اعلام کرده بودند که علاقه‌ای به نامزدی در این دوره ندارند. الان تنها خانمی که از نظر ما از لحاظ پیشینه، سوابق مدیریتی کلان در کابینه اصلاحات، تحصیلات حوزه علوم سیاسی و تخصص در حوزه معارف دینی و اسلامی و دبیر کلی مجمع زنان اصلاح‌طلب مجموع شاخص‌های رجل را دارند خانم شجاعی است، ایشان از بسیاری آقایان ثبت‌نام کرده در انتخابات صلاحیت بیشتری دارند. مسأله حضور یک رجل سیاسی از میان زنان مورد تایید جبهه اصلاحات ایران بوده و برای ما مهم و حیثیتی است. انتظار داریم که شورای نگهبان نیز به این مطالبه پاسخ مثبت بدهد. آقای کدخدایی هراز گاهی اعلام می‌کنند که نامزدی زنان در انتخابات امری قابل قبول است اما در ادامه، یکی دیگر از اعضای شورای نگهبان سخنان سنتی و قدیمی را در این حوزه تکرار می‌کرد، این یکی از مشکلات در حوزه نامزدی زنان است اما هر اتفاقی که بیفتد، انتظار جامعه زنان مشخص است. انتظار مشخص جامعه زنان ایران آن است که خانم زهرا شجاعی به عنوان نامزد انتخابات در کنار سایر افراد مطرح شود. حق مسلم انسانی و اجتماعی ایشان است که نامشان در تمامی اطلاعیه‌هایی که از سوی نهادها اعم از وزارت کشور و شورای نگهبان منتشر می‌شود، قید شده و به عنوان نامزدی شاخص با داشتن جمیع شرایط شناخته شوند. متاسفانه در این زمینه کوتاهی‌هایی انجام گرفته و ما شدیدا خواهان اصلاح این روش‌ها هستیم، زیرا با وجود سخنان حمایت‌آمیز برخی مسئولان، حذف نام نامزد خانم موضع خاصی مستقیم به شمار می‌آید. برخی حتی نام ایشان را در میان افرادی که بناست صلاحیت‌شان بررسی شود، لحاظ نمی‌کنند. این اقدامات به چه حقی انجام می‌شود؟ درباره آقای تاجزاده نامزد اصلاح‌طلبان نیز چنین حقی وجود ندارد و ما معترض هستیم. اعتراض تک‌تک فعالان حوزه زنان و احزاب مترقی کشور این است که شورای نگهبان بر اساس تاکید مقام معظم رهبری، مانند نامزدهای سایر جناح‌های فکری، شرایط نامزدهای اصلاح‌طلب را نیز بررسی کنند. اگر طبق قوانین موجود این افراد محکومیت موثر کیفری یا مشکل خاص سیاسی امنیتی قابل اثبات داشتند، آن زمان رد صلاحیت کنند. برخوردهای دوگانه با نامزدهای ما توهین‌آمیز است. این توهین هم به جامعه زنان ایران و هم به جامعه اصلاحات ایران باز می‌گردد. جریان اصلاحات و نامزدهای خانم، برآمده از بطن جامعه ایران هستند.

40 خانم در مجموع در انتخابات ثبت‌نام کرده‌اند. تعدد خانم‌ها را می‌توان به عنوان آغاز بعضی تغییرها ارزیابی کرد؟

از حضور این 40 خانم در عرصه انتخابات کشور بسیار خوشحال هستیم. این اقدام جسارت زنان را می‌رساند و اینکه در خود توان اداره کشور را دیده و به میدان آمده‌اند. همه زنان شایسته نیز باید احراز صلاحیت شوند. مطابق ضوابط و قوانین انتظار داریم، شورای نگهبان با پاسخگویی به یک‌یک این عزیزان صلاحیت‌ها را رد یا تایید کند. بی‌اعتنایی زیر سوال بردن شعور سیاسی و اجتماعی مردم است.