تکرار هر ساله داستان رسوب کالا در گمرک
آرمان ملی: با گذشت دو هفته از دستور رئیس جمهور مبنی بر تسریع در ترخیص کالاهای دپو شده و همچنین تخصیص ارز از سوی بانک مرکزی نه تنها میزان این کالاها که از سال 97 به بعد بیشتر شامل کالاهای اساسی و مواد اولیه تولید است تغییر چندان نداشته بلکه به واسطه بی توجهی برخی دستگاههای متولی این حوزه عملا شاهد افزایش انباشت کالا در گمرکات هستیم. بر این اساس در حالی نسبت به دپوی کالا در گمرک انتقاد می شود که آمار رسوب میلیونها تن کالا و مشکلات ناشی از فساد و در نهایت برگزاری جلسات و دستور رئیس جمهور برای ترخیص به روال عادی در این سالها تبدیل شده است و شاید تجار هم دیگر به آن توجهی نکنند. در این بین، موضوع تامین ارز کالا و صدور کد رهیگیری بانک بارها به عنوان مانع اصلی ترخیص کالا از سوی تجار و البته دستگاههای مربوطه اعلام شده است و در همین راستا بعد از مصوبات بسیار، بار دیگر در سال گذشته و بعد از اینکه انتقادات بسیاری در مورد دپوی کالا مطرح بود و حتی مقام معظم رهبری در اظهاراتشان به لزوم هماهنگی دستگاههای مربوطه برای ترخیص کالاهای اساسی اشاره داشتند، در ستاد هماهنگی اقتصادی دولت مصوبهای صادر شد که جریان ترخیص کالاها را تسریع میکرد و در اهم آن رفع موانع ارزی و الزاماتی برای بانک مرکزی قرار داشت و دیگر مصوبه قابلتوجه، مجوز ترخیص ۹۰ درصدی کالاهای اساسی بود. چند ماهی گذشت تا اینکه چندی پیش گمرک ایران بار دیگر جریان دپو و کندی ترخیص کالاها را مطرح کرد و در همین رابطه جلسهای بین معاونت اقتصادی دولت به ریاست نهاوندیان و دستگاههای مرتبط از جمله گمرک، وزارت صمت و بانک مرکزی تشکیل شد و طی آن موانع ترخیص کالاهای اساسی و جریان انتقال آن به بازار، بررسی و همراه با پیشنهاداتی جهت رفع موانع طی گزارشی به رئیس جمهور اعلام شد و طولی نکشید که وی پیشنهادات مطرح شده را تائید و دستور فوری ترخیص کالاهای اساسی را صادر کرد. اکنون دو هفتهای از لازمالاجرا شدن دستور رئیس جمهور گذشته ولی بررسی تازهترین گزارش از موجودی کالای اساسی در گمرک و بنادر قابل تامل است؛ بهطوری که بر اساس آمار مربوط به ۲۶ اردیبهشت، مجموع کالاهای اساسی در بنادر شامل دپو شدهها و آنچه در شناورها در حال تخلیه یا منتظر در لنگرگاه است به بیش از ۵.۸ میلیون تن رسیده است، در حالی که گزارش مربوط به دهم اردیبهشت نشاندهنده موجودی ۵.۲ میلیون تنی مجموع کالای اساسی در بنادر بوده است، یعنی در فاصلــه حــدود ۱۶ روز ۶۰۰ هزار تن دیگر به مجموع دپو شدهها افزوده شده است که معمولا چنین رشدی در این فاصله اتفاق نمیافتد. حال اینکه چه پیش میآید که تصمیمات خوشایندی برای رفع موانع ترخیص گرفته میشود ولی در عمل نه تنها جریان ترخیص تسریع نشده، بلکه آمار دپو رشد هم میکند، جای سوال دارد، آنهم جایی که در پیشنهادات مورد تائید رئیس جمهور، تخصیص فوری ارز از سوی بانک مرکزی، صدور مجوز ترخیص ۹۰ درصدی کالای اساسی از سمت وزارت صمت، ساماندهی بازارگاه از سوی وزارت جهاد و فراخوان برای صاحبان کالا و ترخیص از سوی گمرک مورد تاکید قرار داشته است! اکنون میلیونها تن کالای اساسی در گمرک و بنادر مانده و با وجود نیاز بازار، مشخص نیست چرا باز هم ترخیص به مشکل خورده است؟! آیا بانک مرکزی تخصیص ارز را به تاخیر انداخته؟ وزارت صمت در صدور مجوز ترخیص ۹۰ درصدی و ابلاغ به گمرک کوتاهی کرده؟ وزارت جهاد، سازمان استاندارد و وزارت بهداشت همکاری نکردهاند؟ و یا تمامی این مجوزها آمده اما گمرک در ترخیص تعلل داشته است؟! ابهاماتی که لازم است هر یک از این دستگاهها به نوبه خود پاسخگو باشند.
