سایه روشن‌های خروج آمریکا از افغانستان

مشخصا زمانی که یک نیروی نظامی یــا سیــاسی از هر منطقه‌ای خارج می‌شود، نخستین پدیده‌ای که رخ می‌دهد یک خلأ است. این خلأ در کشوری همچون افغانستان به علت موقعیت جغرافیایی که دارد به سرعت توسط نیروهای دیگر جایگزین می‌شود. تاریخ نیز این را در گذشته ثابت کرده و تکرار نیز شده است. زمانی که با فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی مواجه شدیم، بعضی از قدرت‌های منطقه‌ای و ایالات متحده آمریکا، خلأ شوروی در منطقه را پر کردند و سریعا جایگزین این کشور شدند. امروز نیز در افغانستان، مشخصا خروج نیروهای آمریکایی از این کشور یک خلأ ایجاد می‌کند. در این برهه زمانی آمریکا بر این باور است که خروج نظامیان این کشور از افغانستان مسئولانه است و این خلأ بوجود نخواهد آمد. منظور آنها از خروج مسئولانه این است که کشور و دولت افغانستان به مرحله‌ای رسیده است که یک ارتش باکفایت داشته باشد که قدرت کنترل کشور را داشته باشد و این ارتش به تنهایی می‌تواند با تهدیدات در داخل این کشور مقابله کند. از سوی دیگر آمریکا حمایت‌های مالی، آموزشی و تسلیحاتی خود را ادامه می‌دهد و از این روش‌ها ارتش افغانستان را پشتیبانی می‌کند. این امور است که این باور را در آمریکا به وجود آورده است که خروج آنها مشکلی در افغانستان ایجاد نمی‌کند و این کشور با خلأ مواجه نمی‌شود که توسط دیگران پر شود. باید توجه داشت که در واقعیت این گونه نیست. امروز طالبان، چین و برخی از کشورهای منطقه رقیب آمریکا در این عرصه هستند و تلاش خواهند کرد که بلافاصله خلأ حضور نیروهای آمریکایی را پر کنند و در این راستا نیز نباید فراموش کرد که چین تنها قدرت جهانی است که با افغانستان مرزی زمینی و مستقیم دارد. این موارد این امررا مسلم می کند که پس از خروج نیروهای آمریکایی از افغانستان اتفاقاتی رقم خواهد خورد. اینکه این تحولات به نفع کدام کشور خواهد بود یک معادله‌ای است که در آینده جواب آن مشخص خواهد شد. باید توجه داشت که اگر طالبان در چارچوب یک روند صلح‌آمیز وارد سیاست و حکومت افغانستان شود، میزان نگرانی‌ها در خصوص ناامن شدن افغانستان کاهش پیدا می‌کند زیرا باید توجه داشت که این گروه در افغانستان نفوذ دارد و هنوز نیز چند ایالت این کشور تحت سیطره طالبان است. امروز طالبان از یک تهدید به یک نیروی قابل کنترل بدل شده است. اگر طالبان وارد عرصه سیاسی افغانستان شود، این تمایل را می‌تواند تاحدود زیادی از چین گرفته تا این کشور وارد افغانستان نشود. به این علت که در صورت بروز بی‌ثباتی در افغانستان این شرایط برای ورود سایر کشورها مهیا می‌شود، بنابراین اگر به دنبال خروج آمریکا از افغانستان تمامی گروه‌های سیاسی وارد عرصه حکومت شوند، می‌توان خروج آمریکا از افغانستان را مثبت دانست اما اگر منجر به بی‌ثباتی شود، مردم افغانستان و منطقه نیز متضررخواهند شد.