تیم مذاکرهکننده مجری مصوبات حاکمیت است
آرمــــان ملی- علیرضا پورحـــسین: روز گذشته نماینده روسیه در سازمانهای بینالمللی در وین درباره روند مذاکرات وین گفته است که با تعجب نظرات برخی تحلیلگران را میخوانم که مدعی هستند مذاکرات وین درباره برجام در حال فروپاشی است. این خیال خام کسانی است که بر ضد تلاشها در راستای تقویت مقررات عدماشاعه تسلیحاتی مبتنیبر معاهده NPT هستند. در دنیای واقعی این مذاکرت در حال پیشرفت است. اظهارات اولیانوف در پی این مساله مطرح میشود که در هفتههای اخیر مذاکرات اعضای کمیسیون مشترک برجام درباره بازگشت دوجانبه تهران واشنگتن به پایبندی به توافق هستهای با حضور آمریکا در وین برگزار شده است. اگرچه، مذاکرات مستقیم میان نمایندگان ایران و آمریکا در وین تاکنون انجام نگرفته است اما دو کارگروه کمیسیون مشترک برجام در حال بررسی تحریمهایی که آمریکا میتواند لغو کند و اقدامات لازم برای ایران در جهت بازگشت به پایبندی کامل به توافق هستهای هستند. این اظهارات در برههای از زمان مطرح میشود که در داخل نیز مشخص شده است هماکنون وزارت خارجه با تصمیم حاکمیت اقدام به پیشبرد دیپلماسی در وین میکند و اما و اگرها در این خصوص نیز به پایان
رسیده است تا جایی که سخنگوی وزارت خارجه ایران گفته است وزارت خارجه مأموریتمحور است و بر اساس مأموریتی که نهادهای بالادستی به آنها دادهاند و تعریف مسیری که انجام میدهند حرکت میکنند و در مذاکرات وین نیز در همین چارچوب حرکت میکنیم. در راستای بررسی این مسائل و روند کلی مذاکرات وین «آرمان ملی» گفتوگویی با فریدون مجلسی، دیپلمات پیشین کشورمان داشته است که در ادامه میخوانید.
با توجه به قرار گرفتن در اوج مذاکرات وین باید به چه مسائلی در گفتوگوهای پیشرو توجه شود؟
مذاکره برخلاف آن چیزی که در ایران برای آن چارچوب تعیین شده به معنای حل مسالمتآمیز اختلافات است. در منشور ملل متحد برای جلوگیری از جنگ و کشتار، اولین راهکار مذاکره و گفتوگو است و بر آن تاکید شده است. خوشبختانه ایران نیز در همین راستا در حال گفتوگو و مذاکره است. باید توجه داشت که مذاکره در راستای رفع برخی سوءتفاهمها در وهله اول انجام میشود. در گام دوم نیز اختلافات درخصوص برخی مسائل نیز با دادن امتیازهایی و گرفتن امتیازهایی حل و فصل شود. نمیتوان در مذاکره صرفا امتیاز گرفت و هیچچیز به طرف مقابل نداد. اگر قرار باشد در مذاکره فقط امتیاز گرفته شود که میشود همان جنگ. باید توجه داشت همواره در اختلافات طرفین خود را برحق میدانند و هر کدام برای حق خود دلایلی دارند. باید توجه داشت که اگر گفتوگو صورت نگیرد همواره ممکن است گزینههای جایگزین به مراتب خطرات بیشتری ایجاد کنند. مذاکره سیاسی محل زورآزمایی نیز است و باید بررسی شود تا چه اندازه میتوان بیشتر به حقوق خود دست یافت؛ بدون اینکه به منافع ملی زیان بیشتری وارد شود. در علم حقوق طبق یک اصل ثابت رای داده میشود و اختلافات حل میشود و قاضی دیگر کاری به
اجرایی بودن یا نبودن حکم ندارد و رای خود را طبق قانون اعلام میکند. در سیاست اما قضیه متفاوت است و آنچه قابلیت اجرا دارد باید در خصوص آن تفاهم شود.
با توجه به اصول مطرح شده ایران باید امروز در وین چگونه عمل کند؟
امروز در وین نیز باید به دنبال تفاهم بر سر آن چیزی بود که قابلاجراست؛ خواه این مذاکره مستقیم باشد و خواه غیرمستقیم. روش در اینجا مهم نیست و باید گفتوگوها برای رفع تنش تداوم یابد. آمریکا به زمین بازی آشناست و این را تجربه کرده که با شدت عمل نمیتوان در قبال ایران حرکتی انجام داد و به همین علت خواستار مذاکره شده است. یعنی قبول کرده است که امتیازاتی به ایران بدهد اما اگر ایران نرمش از خود نشان ندهد و در مقابل آن چیزی که میگیرد، به خواستههای طرفهای مقابل توجه نکند، دیگر نمیتوان مذاکره کرد. طرفهای مقابل ایران گفتند سیاست ما عوض شده است و خواستار مذاکره هستند؛ بنابراین طبیعی است که امتیازاتی داده شود اما به خط قرمزهای ایران لطمه وارد نشود. همانگونه که ایران خطقرمزهایی دارد آنها نیز خط قرمزهایی دارند. مشکل اصلی ایران و غرب و تمام مسائلی که به وجود آمده به علت نگاه منطقهای ایران است. ایران حامی فلسطین است و غربیها طرفدار رژیم صهیونیستی هستند. ایران این را خط قرمز خود میداند و آنها نیز آن را خط قرمز خود میدانند. آنها میدانند ایران هیچگاه رژیم صهیونیستی را به رسمیت نمیشناسد و به همین علت این
خواسته را ندارند و در نهایت امر رفع تنش را خواستار هستند. ایران نیز میتواند حقانیت ملت فسلطین را در مجامع بینالمللی پیگیری کند زیرا تنشزا نیست. بنابراین باید بر سر آنچه میتوان توافق کرد گفتوگو شود و به خطوط قرمز همدیگر نباید بیاحترامی کرد.
با توجه به توضیحاتی که ارائه دادهاید آیا در آینده نزدیک تفاهمی شکل خواهد گرفت و مذاکرات وین به نتیجه خواهد رسید؟
اگر قرار بود نه امتیازی داده شود و نه امتیازی گرفته شود، هیچکدام از این جلسات برگزار نمیشد و طرفین وقت همدیگر را نمیگرفتند. بنابراین دیر یا زود توافق رخ میدهد. باید توجه داشت که در روزهای اخیر در ایران اتفاقاتی افتاده که بسیاری از مسائل را شفاف کرده است. امروز مشخص شده که هیات مذاکرهکننده از حمایت 100 درصدی حاکمیت برخوردار است و عملا مجری مصوبات حاکمیت است. وزارت خارجه و تیمهای مذاکرهکننده ایران امروز با هماهنگی دستگاههای سیاستگذار در وین در حال مذاکره هستند و هر اتفاقی در آن محل رخ میدهد نظر حاکمیت است. اگر این مذاکرات به نتیجه برسد مورد تایید سران کشور است و اگر هم به نتیجه نرسد باز هم تصمیم کشور و سران بوده است.
