اما‌و‌اگرهای تصویب طرح‌های مبهم

تصویب «طرح جوانی جمعیت» در مجلس یازدهم؛ آن هم به‌شیوه چراغ خاموش، همچنان با واکنش‌های مختلفی همراه شده است. پس از ارائه برخی طرح‌های مبهم و دارای شائبه، همچون طرح توزیع قیر رایگان با قید دوفوریت، حالا نمایندگان، طرح‌های جدیدی را در دستور کار خود قرار داده‌اند که مشخص نیست هدف‌شان چیست. عجله نمایندگان در ماه‌های اخیر برای تصویب قوانین جدید درحالی‌که فضای کشور در شرایط مساعدی نیست، آسیب‌ها و خطرها را تشدید می‌کند. به نظر می‌رسد این طرح‌ها فقط با ملاک قرار دادن برخی مطالبات شهروندان سعی در پاسخ دادن به این مطالبات با قید فوریت دارند. حال آنکه برخی از این طرح‌ها کارشناسی نشده است. افزون بر اینکه گزارش‌های کارشناسی مرکز پژوهش‌های مجلس هم در این فرآیند شتاب‌زده منتشر نمی‌شود. جالب است که نمایندگان مجلس در برخی موارد، تصمیم‌های دولت را بدون‌کارشناسی می‌دانند اما خود در زمینه این طرح، که موضوع مهم و حساسی است و باید بر اساس واقعیت‌ها درباره آن تصمیم‌گیری شود، کار کارشناسی لازم را صورت نداده و شتاب‌زده عمل کرده‌اند. لازم است در بررسی روی جزئیات طرح، نمایندگان مجلس انتقادهای مطرح شده را مورد توجه و بازنگری قرار دهند و برای برطرف کردن مشکلات، شرایط بحرانی‌تری ایجاد نکنند. مجلس در حالی این تصمیم را تصویب کرده که یک سال است در مسائل مهمتر راه بی‌تفاوتی را در پیش گرفته و کمترین بهره‌ای از اختیارات نظارتی خود نگرفته است. مجلس در حالی برای تصویب طرح‌هایی مانند همین طرح جوانی جمعیت قانونگذاری می‌کند که درباره پیشگیری از تحریم‌های خلاف حقوق بین‌الملل دولت آمریکا علیه ایران نیز بی‌تفاوت مانده است. باید نگاه بخشی و شخصی را کنار بگذاریم، این نوع نگاه، مجلس را ناکارآمد می‌کند. ما نیازمند نظام اولویت‌گذاری هستیم. باید نیازهای کشور، دستور کار مجلس را تعیین کند و اولویت‌های آن نباید طبق سرعت‌عمل دستگاه‌ها باشد. نمایندگان باید بدانند منتخب حوزه انتخابیه خود نیستند، بلکه نماینده کل مردم ایرانند و باید نگاه فراملی داشته باشند که این نیازمند الزاماتی است. آنها باید بدانند نیاز کشور چیست و مجلس را از نفوذی که می‌تواند داشته باشد، محروم نکنند. باید از طرح‌های شتاب‌زده و خلق‌الساعه در مجلس پرهیز شود.دلیل اینکه قوانین اجرا نمی‌شود این است که طرح‌ها و قوانین مجلس با واقعیت‌های جامعه سازگاز نیست. سیاست‌های کلی نظام توصیفات تشریفاتی نیست، بلکه باید در همه پیکره‌ قانونگذاری کشور ساری و جاری باشد. اگر سوگندنامه نمایندگان به خوبی اجرا شود، مجلس به جایگاه واقعی خود خواهد رسید. وقتی دستگاه‌های دولتی احساس کنند که پیشنهادهای آنها مورد‌توجه مجلس قرار گرفته است، همکاری بیشتری با نمایندگان خواهند داشت.