چرا مردم پروتکلها را جدی نمیگیرند؟
اکنون، بیش از یک سال است که از شیوع همهگیری ویروس کرونا میگذرد. در این مدت عدهای بیمار و برخی به کام مرگ کشیده شدند. در گذر از یک سالگی کرونا علاوهبر دستوپنجه نرم کردن با ویروس قدیمی، موجی جدید از شیوع نوع دیگر این بیماری، به نام کرونای انگلیسی در جهان و کشور ما شروع به جولان کرده است. باوجوداین همچنان شاهد این هستیم که برخی در خیابانها و یا محل کار خود ماسک نمیگذارند و یا پروتکلهای بهداشتی را رعایت نمیکنند. اینکه چه عواملی سبب میشود افراد پس از گذشت زمان زیادی از شیوع این ویروس، نسبت به دستورات بهداشتی بیاعتنا باشند، همچنان جای سوال است. اهمیت پرداختن به این موضوع سبب شد ایرنا با «محدثه محتجبی» که پزشک است، به گفتوگو بنشیند. در ادامه مشروح سخنان وی را میخوانید:
دلایل رعایت نکردن دستورالعملها
محتجبی پیرامون این سوال که چرا مردم دستورالعملها و پروتکلهای بهداشتی را جدی نمیگیرند؟ اظهار کرد: من برخی علل همچون نبود آموزش لازم و فرهنگسازی مناسب را درباره رعایت نکردن دستورالعملها موثر میدانم. با وجود اینکه بیش از یک سال از شروع این پاندمی گذشته هنوز آموزش لازم و فرهنگسازی مناسب صورت نگرفته است. برای مثال ما همچنان شاهدیم که در مورد استفاده از ماسک برخی از مردم دچار تردید هستند و بهاجبار این کار را انجام میدهند و گذشته از این، ما در زمینه قرنطینه بیماران هم مشکل داریم زیرا بسیاری از افرادی که علامت پیدا میکنند، هنوز آگاه نیستند که نحوه بروز این بیماری در افراد مختلف، متفاوت است. فردی ممکن است با آبریزش بینی یا بیحالی و یا حالت تهوع دچار این بیماری شده باشد و قرنطینه زودهنگام این فرد و عدم ارتباط او با افراد سالم میتواند از نظر پیشگیری بسیار موثر باشد. اهمیت این نکته چنان است که بسیاری از متخصصان اشاره میکنند که فردی که علامتدار است قرنطینهاش بسیار مهمتر از رعایت سایر افراد جامعه است. یعنی اگر ما در این زمینه آموزش لازم را به افراد داده باشیم، میتواند بسیار کمککننده باشد. به نظر
من به طور کلی آموزش و فرهنگسازی لازم هنوز صورت نگرفته و اگرچه رسانهها در نحوه انتشار آمار تا حدودی خوب ظاهر شدند اما درخصوص قرنطینه و اهمیت آن کمکاری کردهاند. این پزشک افزود: بخش دیگر علل بیتوجهی مردم به پروتکلها مربوط به مسئولان و سیاستگذاری آنها میشود. با توجه به اینکه اکنون در پیک چهارم هستیم و این پیک نسبت به پیکهای قبلی سرعت بیشتری داشته، همچنان شاهد هستیم که سیاستگذاری موثری در این زمینه خصوصا قبل از وقوع آن صورت نگرفته است و کاری برای نشاط مردم خسته از کرونا در طی یکسال انجام نشده است. وی در ادامه خاطر نشان کرد: نکته دیگر این است که شاید در مورد این بیماری مردم کمی بیاعتماد شدهاند. این عدم اعتماد دلایل مختلفی دارد که در بحثهای مختف و وعدههایی که داده شده اما عملی نشده میتوان آنها را ریشهیابی کرد. بطوریکه این بیاعتمادی سبب شده افراد دیگر نسبت به آمار و مسایل دیگر حساس نباشند و دستورالعملها و قرنطینه را جدی نگیرند. البته یکسری دلایل هم در زمینه بهداشت و درمان وجود دارد. به این معنا که از ابتدا چون شناخت کافی از این بیماری وجود نداشت طبیعی بود که حرفهای ضدونقیض زده شود و در زمینه
درمان هم این حرفهای ضدونقیض وجود داشته باشد؛ بنابراین چنین مواردی در اعتماد مردم تاثیر میگذارند. محتجبی گفت: مساله دیگر در قوانین سفت و سخت و جریمههای سنگین و گاه رها کردن کامل دستورالعملها است.
امید و ترس دو بازوی رفع بیماری
محتجبی توضیح داد: اکثرا یا همیشه فقط روی فاکتور ترس از این بیماری و عواقب آن تاکید شده، در صورتیکه از نظر روانشناختی باید ترس و امید در کنار هم باشند. ترس خود عوارضی دارد که باید به آن توجه داشت گاهی ترس زیاد و مداوم سبب تضعیف سیستم ایمنی میشود و میبینیم که فرد با حال عمومی خوب وقتی متوجه میشود که کرونا گرفته، خود را میبازد و این سیستم ایمنی ضعیف سبب میشود فرد در طی دو یا سه روز بدنش ضعیف شود. پس به نظر من باید همواره به مردم امیدواری هم داده شود. یعنی دو بازوی این ترارزو باید در کنار هم باشد و اینکه مردم را مدام بترسانیم کارساز نخواهد بود. اینکه با کنترل و رعایت شرایط میتوان دوره اپیدمی را کاست میتواند بسیار کمککننده باشد. وی در پایان گفت: به نظر من چین اولین کشوری بود که این بیماری در آنجا گزارش شد و اگر آمار این کشور را دنبال کنیم، میبینیم که چقدر خوب و آگاهانه این بحران و اپیدمی در کشورشان کنترل شد. در این کشور هم قوانین و سیاستگذاری خوب و هم غربالگری خوبی انجام شد و بهطور حتم همکاری و اتحاد مردم نیز در این زمینه خیلی مؤثر بوده است.
