نبايد بهانه دست جهان بدهيم

آرمــان ملي-عليرضا پورحسين: رئيس کميته روابط با ايران در پارلمان اروپا روز گذشته تاکيد کرد که ايران هيچ‌گونه تجاوزي در رابطه با توافق هسته‌‌اي انجام نداده است. گام اول را بايد واشنگتن بردارد زيرا خودش منجر به نابساماني شد. به‌کارگيري سياست عدم برداشتن تحريم‌هاي ايران از سوي فرانسه و انگليس، سياستي اشتباه است. مذاکره با ايران اکنون بايد آغاز شود و اتحاديه اروپا ممکن است که واسطه شود. اين صحبت‌ها در حالي مطرح مي‌شود که همچنان گمانه‌زني‌ها در خصوص اينکه بايدن چه واکنشي در روزهاي آتي نشان خواهد داد بسيار است و برخي همچنان معتقد هستند که بايدن برخي از تحريم‌ها را عليه ايران خواهد برداشت تا مسير گفت‌وگو هموار شود. در اين ميان اما مقامات ايران همچنان تاکيد دارند که بايد کليه تحريم‌هاي دوره ترامپ ملغي شود. معاون وزيرخارجه کشورمان در جديدترين موضع‌گيري خود در اين خصوص گفته است که آمريکا تصميم گرفت که مشارکتش در برجام را متوقف کند و آن‌ها ميز مذاکره را ترک کرده و تحريم‌‌ها را بازگرداندند. حتي تحريم‌‌هايي جديد بر ايران اعمال کردند. اکنون، اگر سياست آنها بازگشت به برجام و عضويت دوباره است، آنها بايد به شکل واقعي تحريم‌ها را لغو کرده و به پايبندي کامل بازگردند. موضع‌گيري که روزهاي آينده بسياري از جهات آن مشخص خواهد شد. در راستاي بررسي اين مساله «آرمان ملي» گفت‌وگويي با فريدون مجلسي، ديپلمات پيشين کشورمان داشته است که در ادامه مي‌خوانيد.

آيا بايدن تحريم‌ها را لغو مي‌کند؟

بايدن از ابتدا قول داده بود که به برجام بازگردد. او بارها اعلام کرده که اقدامات ترامپ غيراصولي بود و خروج او از برجام بي‌احترامي به امضا و تعهدات آمريکا در جهان است و در همين راستا قصد داشت اشتباهات او را جبران کند. اين به آن معنا نيست که او تمامي تحريم‌ها را عليه ايران لغو کند بلکه قصد دارد از طريق برجام با ايران ارتباط برقرار و شايد مقداري از تحريم‌ها را لغو کند. او مي‌خواهد باب گفت‌وگو باز شود تا طرفين به‌صورت مشخص بدانند از يکديگر چه انتظاراتي دارند. او به‌دنبال راه‌حل است. از طرف ديگر، زماني که بايدن به برجام برگردد يک ابزار ديگر به دست مي‌آورد تا در صورتي که ايران به تعهدات خود عمل نکرد از آن استفاده کند و اين ابزار همان مکانيزم ماشه است. ايران بايد مراقب اين حوزه باشد و شتابزده عمل نکند. امروز ضرورت دارد گام‌هاي خود را بسيار هوشمندانه‌تر از دوران ترامپ برداريم تا با يک مشکل جهاني مواجه نشويم و قطعنامه‌هاي سازمان ملل عليه ما فعال نشود. بايدن گام‌به‌گام اقدام مي‌کند و امتياز در مقابل امتياز مي‌دهد، بعيد است به يکباره کل تحريم‌ها را لغو کند.

اين سياست بايدن در نتيجه ختم و آغازي بر گفت‌وگوها خواهد شد؟

امروز شاهد‌يم هريک از طرفين برجام مد‌ام توپ را د‌ر زمين د‌يگري مي‌اند‌ازند‌ و خواستار آن هستند‌ که قد‌م اول را طرف مقابل بردارد؛ سياستي که د‌قيقا به اند‌ازه قهر کرد‌ن، در عرصه بين‌المللي است. اين رويه براي نشان د‌اد‌ن غرور د‌ر پيش گرفته شد‌ه است. د‌ر اد‌امه اين رويه ملت آمريکا بيشتر د‌ر رنج و عذاب خواهد‌ بود‌ يا ملت ايران؟ به‌طور قطع د‌ولت و حکومت هر کد‌ام از کشور‌ها که ملت آن د‌ر سختي است، وظيفه د‌ارد‌ براي رفع مشکلات ملت پا پيش گذارد‌. گذشته از اين رويه منتظر اقد‌ام طرف مقابل بود‌ن، شاهد‌ سکوت بايد‌ن و تاخير او د‌ر بازگشت به برجام هستيم. علت اين امر را نيز بايد‌ د‌ر ايران جست‌‌و‌جو کرد‌، زيرا او وقتي انتخاب شد‌ و حتي قبل از آن، حل‌‌و‌فصل مساله هسته‌اي را د‌ر اولويت قرار د‌اد‌ه بود‌ و انتظار مي‌رفت به برجام برگرد‌د‌. به‌هرحال او مي‌گفت من خروج ترامپ از برجام را قبول ند‌ارم و اکنون سوال اينجاست که چرا بعد‌ از رئيس‌جمهوري به برجام برنگشته و د‌ر برابر اين مساله سکوت کرد‌ه است. به نظر مي‌رسد او منتظر پايان يافتن مهلت دوماهه مجلس ايران است و پس از آن اقدام مي‌کند.

هدف بايدن از اين صبر چيست؟

بايدن منتظر است که مهلت دوماهه مجلس ايران به اتمام برسد و مشاهده کند که ايران چه واکنشي نشان خواهد داد و اگر برجام به‌کلي از بين برود، سياستي ديگري در پيش خواهد گرفت، ما نبايد بهانه به دست آنها دهيم. ايران نبايد خود را در جهان بدنام کند. ما نبايد به‌گونه‌اي رفتار کنيم که ديگران اين برداشت را کنند که قصد ساخت بمب اتمي را داريم. ما تعهد کرده‌ايم که اين کار را انجام نمي‌دهيم و بايد رفتار ما نيز به‌گونه‌اي باشد که جهان بداند ما دنبال صلح و ثبات هستيم. نبايد شتابزده عمل کنيم. امروز کشورهاي جهان عملا از تحريم‌هاي آمريکا پيروي مي‌کنند بدون اينکه تعهدي داده باشند و اين نشان مي‌دهد نبايد اين امر را قطعي کرد. مجلس ايران شتابزده عمل کرده و نبايد اين رويه ادامه يابد. اين اقدام سبب شده تا آنها تصور کنند که ما علاقه‌اي به گفت‌وگو با جهان نداريم و به همين علت تا اين لحظه اقدامي جدي انجام نداده‌اند. بايد گام‌به‌گام جلو برويم تا در گوشه رينگ قرار نگيريم. اگر اين‌بار يک اجماع جهاني عليه ايران ايجاد شود کار به مراتب سخت‌تر خواهد بود. بايد با ديپلماسي مشکلات خود را حل کنيم و با تک‌تک کشورها وارد صحبت شويم. بايد شبهات را از بين ببريم نه اينکه هر روز به آنها اضافه کنيم.